Ο χανταϊός επανέρχεται στο επίκεντρο της διεθνούς επιστημονικής προσοχής, όχι μόνο λόγω των πρόσφατων κρουσμάτων που συνδέθηκαν με το κρουαζιερόπλοιο MV Hondius, αλλά κυρίως εξαιτίας νέων στοιχείων που δείχνουν ότι η ανάρρωση από τη λοίμωξη μπορεί να διαρκέσει μήνες και να αφήσει σημαντικές επιπτώσεις στην καθημερινότητα των ασθενών.
Αν και ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας ξεκαθαρίζει ότι ο ιός των Άνδεων δεν θεωρείται απειλή πανδημίας τύπου COVID-19, οι ειδικοί στρέφουν πλέον την προσοχή τους στη λεγόμενη «μετα-ιική» φάση, δηλαδή στα προβλήματα που παραμένουν ακόμη και μετά την έξοδο από το νοσοκομείο.
Χανταϊός: Τα συμπτώματα που επιμένουν μήνες μετά
Νέα μελέτη από τη Χιλή καταγράφει ότι αρκετοί ασθενείς που νόσησαν από τον ιό των Άνδεων συνέχισαν να εμφανίζουν:
- κόπωση,
- αϋπνία,
- άγχος,
- ταχυπαλμίες,
- δυσκολίες μνήμης,
- κινητικά προβλήματα,
- ακόμη και τριχόπτωση,
για διάστημα έως και έξι μήνες μετά τη λοίμωξη.
Οι ερευνητές παρακολούθησαν 21 επιζώντες του καρδιοπνευμονικού συνδρόμου από χανταϊό (HCPS), μιας σοβαρής μορφής της νόσου που μπορεί να προκαλέσει βαριά αναπνευστική και καρδιαγγειακή επιβάρυνση.
Πάνω από το 60% των ασθενών δήλωσε ότι δεν είχε επιστρέψει πλήρως στην προηγούμενη κατάσταση υγείας του, ενώ σχεδόν όλοι εμφάνισαν τουλάχιστον ένα επίμονο σύμπτωμα κατά τη φάση της ανάρρωσης.
Γιατί προβληματίζει η επιστημονική κοινότητα
Ο χανταϊός δεν είναι νέος ιός. Οι επιστήμονες γνωρίζουν εδώ και χρόνια:
- πού ενδημεί,
- πώς μεταδίδεται,
- αλλά και ποιες επιπλοκές μπορεί να προκαλέσει.
Ωστόσο, η εμπειρία της πανδημίας COVID-19 άλλαξε τον τρόπο με τον οποίο αξιολογούνται πλέον οι λοιμώξεις. Η συζήτηση δεν περιορίζεται μόνο στην οξεία φάση της νόσου, αλλά επεκτείνεται και στις μακροχρόνιες συνέπειες που μπορεί να επηρεάζουν την ποιότητα ζωής των ασθενών.
Οι ειδικοί επισημαίνουν ότι η περίοδος επώασης του ιού των Άνδεων μπορεί να φτάσει έως και οκτώ εβδομάδες, ενώ μέχρι σήμερα:
- δεν υπάρχει ειδικό αντιιικό φάρμακο,
- ούτε διαθέσιμο εμβόλιο.
Δύσκολη επιστροφή στην εργασία και στην καθημερινότητα
Η μελέτη ανέδειξε και τις κοινωνικές συνέπειες της νόσου.
Σχεδόν ένας στους πέντε ασθενείς δεν είχε επιστρέψει:
- στην εργασία,
- ή στις σπουδές του,
έξι μήνες μετά τη λοίμωξη.
Ακόμη και όσοι επέστρεψαν στην καθημερινότητά τους ανέφεραν:
- μειωμένη απόδοση,
- έντονη κόπωση,
- και δυσκολίες συγκέντρωσης.
Παράλληλα, αρκετοί ασθενείς δήλωσαν ότι βίωσαν κοινωνικό στιγματισμό λόγω φόβου και παραπληροφόρησης γύρω από τη νόσο.
Το μεγάλο κενό μετά το εξιτήριο
Οι ερευνητές υπογραμμίζουν ότι η παρακολούθηση των ασθενών μετά τη νοσηλεία παραμένει περιορισμένη, ιδιαίτερα για όσους δεν χρειάστηκαν εντατική θεραπεία.
Πολλοί ασθενείς προσπάθησαν να αντιμετωπίσουν μόνοι τους τα συμπτώματα χρησιμοποιώντας:
- παυσίπονα,
- υπνωτικά,
- ή βιταμίνες,
χωρίς οργανωμένη ιατρική παρακολούθηση ή αποκατάσταση.
Η νέα πρόκληση για τα συστήματα υγείας
Οι ειδικοί εκτιμούν ότι οι σοβαρές λοιμώξεις, όπως ο χανταϊός, απαιτούν πλέον διαφορετική προσέγγιση από τα συστήματα υγείας.
Η επιβίωση από τη νόσο δεν θεωρείται το τέλος της διαδρομής, αλλά η αρχή μιας μακράς διαδικασίας αποκατάστασης που χρειάζεται:
- ιατρική παρακολούθηση,
- ψυχολογική υποστήριξη,
- φυσιοθεραπεία,
- και εξατομικευμένη φροντίδα.