ΛΑ.Ο.Σ.: Η ίδρυση και η πορεία του κόμματος που άλλαξε τη Δεξιά

Σαν σήμερα, 14 Σεπτεμβρίου 2000, ο Γιώργος Καρατζαφέρης ίδρυσε τον Λαϊκό Ορθόδοξο Συναγερμό, γνωστό ως ΛΑ.Ο.Σ. Το κόμμα κατέγραψε έντονη, αλλά σύντομη κοινοβουλευτική διαδρομή, συμμετείχε στην κυβέρνηση του Λουκά Παπαδήμου και επηρέασε τις πολιτικές εξελίξεις στη δεξιά πτέρυγα του ελληνικού κομματικού συστήματος.

Η ίδρυση του ΛΑ.Ο.Σ. ήρθε λίγους μήνες μετά τη διαγραφή του Γιώργου Καρατζαφέρη από την Κοινοβουλευτική Ομάδα της Νέας Δημοκρατίας. Ο δημοσιογράφος και τότε βουλευτής δημιούργησε έναν νέο πολιτικό φορέα με εθνικιστικά, συντηρητικά και λαϊκά χαρακτηριστικά, επιχειρώντας να καλύψει τον χώρο δεξιότερα της ΝΔ.

Το κόμμα δήλωνε «δημοκρατικό, ορθόδοξα λαϊκό, ανθρωποκεντρικό και ελληνοκεντρικό». Παράλληλα, απέρριπτε τον χαρακτηρισμό «ακροδεξιό». Ωστόσο, πολιτικοί επιστήμονες, πανεπιστημιακοί και διεθνείς αναλύσεις το τοποθέτησαν στον χώρο της λαϊκιστικής ριζοσπαστικής Δεξιάς ή της Ακροδεξιάς.

Τα πρώτα βήματα του ΛΑ.Ο.Σ.

Η πρώτη σημαντική εκλογική δοκιμασία για το νέο κόμμα ήρθε στις αυτοδιοικητικές εκλογές του 2002. Ο Γιώργος Καρατζαφέρης διεκδίκησε τη Νομαρχία Αθηνών με τον συνδυασμό «Με Ανοιχτή Καρδιά» και συγκέντρωσε περίπου 14%.

Το αποτέλεσμα ενίσχυσε την παρουσία του κόμματος στον δημόσιο διάλογο και έδειξε ότι υπήρχε εκλογικό ακροατήριο για έναν πολιτικό σχηματισμό στα δεξιά της Νέας Δημοκρατίας.

Στις βουλευτικές εκλογές του 2004, ο ΛΑ.Ο.Σ. έλαβε 2,19% και δεν πέρασε το όριο του 3% για την είσοδο στη Βουλή. Μόλις τρεις μήνες αργότερα, όμως, στις ευρωεκλογές, συγκέντρωσε 4,12% και εξέλεξε τον Γιώργο Καρατζαφέρη στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.

Η είσοδος στη Βουλή και η εκλογική άνοδος

Η μεγάλη κοινοβουλευτική επιτυχία ήρθε το 2007. Ο ΛΑ.Ο.Σ. συγκέντρωσε 3,8% και εξέλεξε δέκα βουλευτές, αποκτώντας για πρώτη φορά εκπροσώπηση στο Ελληνικό Κοινοβούλιο.

Δύο χρόνια αργότερα κατέγραψε το υψηλότερο ποσοστό του σε εθνικές εκλογές. Τον Οκτώβριο του 2009 έλαβε 5,63% και εξέλεξε 15 βουλευτές. Λίγους μήνες νωρίτερα είχε συγκεντρώσει 7,15% στις ευρωεκλογές, εκλέγοντας δύο ευρωβουλευτές.

Η συγκεκριμένη περίοδος αποτέλεσε την κορύφωση της πολιτικής επιρροής του. Το κόμμα έβαλε στο επίκεντρο ζητήματα όπως η μετανάστευση, η δημόσια ασφάλεια, οι σχέσεις με την Τουρκία και η ονομασία της τότε ΠΓΔΜ.

Παράλληλα, από τις τάξεις του αναδείχθηκαν στελέχη που αργότερα διαδραμάτισαν σημαντικό ρόλο στη Νέα Δημοκρατία και σε άλλους σχηματισμούς της Δεξιάς. Ανάμεσά τους βρίσκονταν ο Μάκης Βορίδης, ο Άδωνις Γεωργιάδης, ο Θάνος Πλεύρης και ο Κυριάκος Βελόπουλος.

Το Μνημόνιο και η κυβέρνηση Παπαδήμου

Η οικονομική κρίση αποτέλεσε καθοριστική καμπή για τον ΛΑ.Ο.Σ. Το 2010 το κόμμα υπερψήφισε το άρθρο 1 του πρώτου Μνημονίου, επιλογή που προκάλεσε πολιτικές αντιδράσεις και δοκίμασε τη σχέση του με ένα τμήμα των ψηφοφόρων του.

Τον Νοέμβριο του 2011 ο ΛΑ.Ο.Σ. στήριξε την κυβέρνηση συνεργασίας του Λουκά Παπαδήμου και συμμετείχε σε αυτή με τέσσερα στελέχη: τον Μάκη Βορίδη, τον Άδωνι Γεωργιάδη, τον Αστέριο Ροντούλη και τον Γιώργο Γεωργίου.

Η συμμετοχή σε κυβερνητικό σχήμα αποτέλεσε ιστορική στιγμή για το κόμμα, αλλά ταυτόχρονα σηματοδότησε την αρχή της εκλογικής του υποχώρησης. Τον Φεβρουάριο του 2012 ο Γιώργος Καρατζαφέρης απέσυρε τη στήριξή του από την κυβέρνηση, διαφωνώντας με το δεύτερο Μνημόνιο.

Ο Μάκης Βορίδης και ο Άδωνις Γεωργιάδης επέλεξαν να υπερψηφίσουν τη νέα συμφωνία, διαγράφηκαν από την Κοινοβουλευτική Ομάδα του ΛΑ.Ο.Σ. και στη συνέχεια εντάχθηκαν στη Νέα Δημοκρατία.

Η εκλογική κατάρρευση του 2012

Στις εκλογές του Μαΐου 2012 ο ΛΑ.Ο.Σ. συγκέντρωσε 2,90% και έμεινε οριακά εκτός Βουλής. Στη δεύτερη αναμέτρηση, τον Ιούνιο, υποχώρησε στο 1,58%.

Η φθορά από τη συμμετοχή στην κυβέρνηση Παπαδήμου, η αποχώρηση γνωστών στελεχών και η άνοδος άλλων σχηματισμών στα δεξιά της ΝΔ περιόρισαν δραστικά την εκλογική επιρροή του.

Το 2014 το κόμμα έλαβε 2,69% στις ευρωεκλογές, χωρίς να εκλέξει εκπρόσωπο. Στις βουλευτικές εκλογές του Ιανουαρίου 2015 περιορίστηκε στο 1,03%, ενώ δεν συμμετείχε στην αναμέτρηση του Σεπτεμβρίου.

Η αποχώρηση του Καρατζαφέρη

Το 2019 ο ΛΑ.Ο.Σ. συνεργάστηκε με την Πατριωτική Ριζοσπαστική Ένωση του Ελευθέριου Συναδινού στις ευρωεκλογές. Ο συνδυασμός συγκέντρωσε 1,23% και δεν κέρδισε έδρα.

Μετά το αποτέλεσμα, ο Γιώργος Καρατζαφέρης ανακοίνωσε την αποχώρησή του από την προεδρία, ολοκληρώνοντας μια περίοδο σχεδόν 19 ετών στην ηγεσία του κόμματος. Ο ΛΑ.Ο.Σ. περιόρισε στη συνέχεια τη δραστηριότητά του και δεν συμμετείχε στις βουλευτικές εκλογές του 2019 και του 2023.

Η επανενεργοποίηση και οι ευρωεκλογές του 2024

Τον Δεκέμβριο του 2023 πραγματοποιήθηκε συνέδριο με στόχο την επανενεργοποίηση του ΛΑ.Ο.Σ. Στην προεδρία αναδείχθηκε ο δημοσιογράφος Φίλιππος Καμπούρης, ο οποίος οδήγησε το κόμμα στις ευρωεκλογές του 2024.

Στο ψηφοδέλτιο συμμετείχαν πρόσωπα από τον χώρο της τηλεόρασης και της ψυχαγωγίας, όπως η Βέφα Αλεξιάδου, η Αγγελική Ηλιάδη και η Εύη Βατίδου. Το κόμμα συγκέντρωσε περίπου 0,25% και δεν εξέλεξε ευρωβουλευτή.