Πλασματικά έτη: Πότε δεν απαιτούνται 3.600 ένσημα – Τι ορίζει ο ΕΦΚΑ
Νέα δυνατότητα συνταξιοδότησης με πλασματικά έτη αποκτούν συγκεκριμένες κατηγορίες ασφαλισμένων, καθώς ο e-ΕΦΚΑ διευκρινίζει ότι οι 3.600 ημέρες ασφάλισης —δηλαδή 12 έτη— δεν απαιτούνται σε όλες τις περιπτώσεις.
Η εξέλιξη αφορά κυρίως εργαζομένους που πλησιάζουν στη σύνταξη, αλλά και ασφαλισμένους των οποίων η αίτηση αναγνώρισης πλασματικού χρόνου απορρίφθηκε στο παρελθόν αποκλειστικά λόγω έλλειψης 3.600 ενσήμων.
Ωστόσο, η δυνατότητα δεν ενεργοποιείται αυτόματα για όλους. Καθοριστικό ρόλο παίζει η συνταξιοδοτική διάταξη που χρησιμοποιεί κάθε ασφαλισμένος, καθώς και το είδος του πλασματικού χρόνου που θέλει να αναγνωρίσει.
Τι αλλάζει στην αναγνώριση πλασματικών ετών
Με το Γενικό Έγγραφο 842119/30.04.2026, ο e-ΕΦΚΑ ξεκαθαρίζει ότι οι 3.600 ημέρες πραγματικής ή προαιρετικής ασφάλισης δεν αποτελούν οριζόντια προϋπόθεση για κάθε αίτηση.
Ο συγκεκριμένος περιορισμός δεν εφαρμόζεται όταν ο ασφαλισμένος θεμελιώνει συνταξιοδοτικό δικαίωμα με προϋποθέσεις που δεν τροποποιήθηκαν από το άρθρο 10 του νόμου 3863/2010.
Επομένως, πριν υποβάλει αίτηση εξαγοράς, ο ενδιαφερόμενος πρέπει να ελέγξει:
- πότε ασφαλίστηκε για πρώτη φορά,
- πόσες ημέρες πραγματικής ή προαιρετικής ασφάλισης διαθέτει,
- με ποια διάταξη θεμελιώνει δικαίωμα σύνταξης,
- ποιον πλασματικό χρόνο θέλει να αξιοποιήσει,
- εάν χρειάζεται τον χρόνο για θεμελίωση ή για προσαύξηση της σύνταξης.
Ποιοι δεν χρειάζονται υποχρεωτικά 3.600 ένσημα
Στις κατηγορίες για τις οποίες μπορεί, ανάλογα με τη συνταξιοδοτική διάταξη, να μην απαιτούνται 3.600 ημέρες ασφάλισης περιλαμβάνονται ενδεικτικά συγκεκριμένες περιπτώσεις:
- ανδρών ασφαλισμένων στα βαρέα και ανθυγιεινά,
- οικοδόμων,
- εργαζομένων στους Οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης,
- ηθοποιών,
- μουσικών,
- χορευτών,
- άλλων ασφαλισμένων που υπάγονται σε ειδικές διατάξεις.
Οι ασφαλισμένοι αυτοί μπορούν, εφόσον πληρούν τις νόμιμες προϋποθέσεις, να αξιοποιήσουν πλασματικούς χρόνους του άρθρου 40 του νόμου 2084/1992.
Αυτό, όμως, δεν σημαίνει ότι όλοι οι εργαζόμενοι των παραπάνω κλάδων εξαιρούνται αυτόματα από τον κανόνα των 3.600 ημερών. Ο e-ΕΦΚΑ εξετάζει χωριστά κάθε αίτηση, λαμβάνοντας υπόψη το ασφαλιστικό ιστορικό και τη διάταξη συνταξιοδότησης.
Πότε απαιτούνται οι 3.600 ημέρες ασφάλισης
Η συμπλήρωση 3.600 ημερών παραμένει υποχρεωτική όταν ο ασφαλισμένος θέλει να αξιοποιήσει πλασματικούς χρόνους του άρθρου 40 του νόμου 3996/2011 και θεμελιώνει δικαίωμα με διατάξεις που τροποποιήθηκαν από το άρθρο 10 του νόμου 3863/2010.
Στις περιπτώσεις αυτές ενδέχεται να υπάγονται ασφαλισμένοι που επιδιώκουν να συμπληρώσουν συγκεκριμένο αριθμό ημερών ή να κατοχυρώσουν συνταξιοδοτικό δικαίωμα με μεταβατικές διατάξεις.
Συνεπώς, η οδηγία δεν καταργεί συνολικά το όριο των 3.600 ενσήμων. Αντίθετα, αποσαφηνίζει πότε εφαρμόζεται και πότε δεν αποτελεί απαραίτητη προϋπόθεση.
Τι ισχύει για τη στρατιωτική θητεία
Ξεχωριστοί όροι ισχύουν για την αναγνώριση του χρόνου στρατιωτικής υπηρεσίας.
Σύμφωνα με τον e-ΕΦΚΑ, άνδρας ασφαλισμένος που έχει συμπληρώσει το 67ο έτος της ηλικίας του, αλλά δεν διαθέτει 3.600 ημέρες ασφάλισης, μπορεί υπό προϋποθέσεις να χρησιμοποιήσει άλλους πλασματικούς χρόνους για τη συμπλήρωση των 4.500 ημερών που απαιτούνται για τη συνταξιοδότηση.
Δεν μπορεί, όμως, να χρησιμοποιήσει τον χρόνο στρατιωτικής θητείας για τον ίδιο σκοπό εάν δεν έχει συμπληρώσει τις απαιτούμενες 3.600 ημέρες ασφάλισης.
Απορρίφθηκε η αίτησή σας; Πώς ζητάτε επανεξέταση
Η νέα διευκρίνιση ενδιαφέρει άμεσα όσους έλαβαν απορριπτική απόφαση επειδή δεν είχαν συμπληρώσει 3.600 ημέρες ασφάλισης.
Εφόσον ο ασφαλισμένος υπάγεται σε κατηγορία για την οποία δεν ισχύει η συγκεκριμένη προϋπόθεση, μπορεί να ζητήσει από την αρμόδια υπηρεσία του e-ΕΦΚΑ να εξετάσει ξανά την υπόθεσή του.
Η επανεξέταση μπορεί να πραγματοποιηθεί:
- έπειτα από αίτημα του ενδιαφερομένου,
- αυτεπάγγελτα από την αρμόδια υπηρεσία,
- μετά από νέο έλεγχο του ασφαλιστικού ιστορικού και της εφαρμοζόμενης διάταξης.
Εάν ο e-ΕΦΚΑ διαπιστώσει ότι η προηγούμενη απόφαση βασίστηκε σε λανθασμένη εφαρμογή του ορίου των 3.600 ημερών, μπορεί να την ανακαλέσει.
Παράλληλα, εφόσον από τον νέο έλεγχο προκύψει ότι ο ασφαλισμένος πληρούσε τις νόμιμες προϋποθέσεις, ενδέχεται να υπάρξουν αναδρομικά οικονομικά αποτελέσματα. Ο φορέας θα εξετάσει ξεχωριστά εάν προκύπτουν αναδρομικά και ποιο χρονικό διάστημα καλύπτουν.
Ποιοι χρόνοι μπορούν να αναγνωριστούν
Ανάλογα με την ασφαλιστική κατηγορία και τον τρόπο συνταξιοδότησης, οι πλασματικοί χρόνοι μπορεί να προέρχονται από:
- στρατιωτική υπηρεσία,
- σπουδές,
- τέκνα,
- γονική άδεια,
- εκπαιδευτική άδεια,
- κενά διαστήματα ασφάλισης,
- επιδοτούμενη ανεργία,
- επιδοτούμενη ασθένεια,
- κύηση και λοχεία,
- μαθητεία,
- χρόνο συνταξιοδότησης λόγω αναπηρίας.
Δεν είναι, πάντως, όλοι οι χρόνοι διαθέσιμοι σε κάθε ασφαλισμένο. Επιπλέον, ορισμένοι αναγνωρίζονται με εξαγορά, ενώ άλλοι συνυπολογίζονται χωρίς καταβολή εισφορών και μόνο για συγκεκριμένο συνταξιοδοτικό σκοπό.
Πότε συμφέρουν τα πλασματικά έτη
Η αναγνώριση πλασματικού χρόνου μπορεί να βοηθήσει τον ασφαλισμένο:
- να θεμελιώσει δικαίωμα σύνταξης,
- να συμπληρώσει τις απαιτούμενες ημέρες ασφάλισης,
- να κατοχυρώσει ευνοϊκότερες μεταβατικές προϋποθέσεις,
- να συμπληρώσει 40 έτη για συνταξιοδότηση στα 62,
- να αυξήσει, υπό προϋποθέσεις, την ανταποδοτική σύνταξη.
Ωστόσο, η εξαγορά δεν συμφέρει οικονομικά σε κάθε περίπτωση. Οι εισφορές που καταβάλλει ο ασφαλισμένος για την αναγνώριση πλασματικού χρόνου δεν επιστρέφονται. Για αυτό χρειάζεται πρώτα σύγκριση ανάμεσα στο κόστος της εξαγοράς και στο όφελος που αναμένεται να προκύψει.
Πώς υπολογίζεται το κόστος εξαγοράς
Για τους μισθωτούς, ο e-ΕΦΚΑ υπολογίζει τις εισφορές με βάση τις αποδοχές του τελευταίου μήνα απασχόλησης πριν από τον μήνα υποβολής της αίτησης.
Εάν ο ασφαλισμένος εργάζεται με μειωμένο ωράριο, ο φορέας ανάγει τις αποδοχές σε πλήρη απασχόληση και υπολογίζει αντίστοιχα το κόστος.
Για τους μη μισθωτούς, τους ελεύθερους επαγγελματίες και τους αγρότες, το ποσό συνδέεται με την ασφαλιστική κατηγορία και την αντίστοιχη εισφορά κύριας σύνταξης.
Πώς πληρώνεται η εξαγορά
Ο ασφαλισμένος διαθέτει τρεις επιλογές:
- Εφάπαξ πληρωμή: Καταβάλλει ολόκληρο το ποσό μέσα σε τρεις μήνες από την κοινοποίηση της απόφασης και λαμβάνει έκπτωση 2% για κάθε πλήρες έτος εξαγοράς.
- Μηνιαίες δόσεις: Οι δόσεις αντιστοιχούν στους μήνες που αναγνωρίζονται.
- Παρακράτηση από τη σύνταξη: Ο e-ΕΦΚΑ παρακρατεί κάθε μήνα ποσό ίσο με το ένα τέταρτο της σύνταξης μέχρι την εξόφληση, εφόσον πληρούνται οι προβλεπόμενες προϋποθέσεις.
Οι διαθέσιμοι τρόποι εξόφλησης παρουσιάζονται αναλυτικά στις συχνές ερωτήσεις του e-ΕΦΚΑ για τα πλασματικά έτη.
Πότε πρέπει να γίνει η αίτηση
Ο ασφαλισμένος μπορεί να υποβάλει την αίτηση αναγνώρισης πριν ή ταυτόχρονα με την αίτηση συνταξιοδότησης.
Κατά κανόνα, δεν μπορεί να την υποβάλει μετά την αίτηση σύνταξης. Εξαίρεση προβλέπεται όταν ο πλασματικός χρόνος είναι απαραίτητος για τη θεμελίωση του δικαιώματος και διαπιστώνεται εκ των υστέρων ότι ο πραγματικός χρόνος ασφάλισης δεν επαρκεί.
Τι πρέπει να ελέγξετε πριν κάνετε αίτηση
Πριν προχωρήσετε στην εξαγορά πλασματικών ετών, ελέγξτε:
- Με ποια διάταξη θεμελιώνετε δικαίωμα σύνταξης.
- Εάν χρειάζεστε τον χρόνο για θεμελίωση ή για αύξηση του ποσού.
- Ποιοι πλασματικοί χρόνοι επιτρέπονται στη δική σας περίπτωση.
- Εάν απαιτούνται 3.600 ημέρες ασφάλισης.
- Πόσο θα κοστίσει η εξαγορά.
- Πότε μπορείτε να συνταξιοδοτηθείτε.
- Εάν υπάρχει παλαιότερη απορριπτική απόφαση που μπορεί να επανεξεταστεί.
Επειδή οι εισφορές εξαγοράς δεν επιστρέφονται, ο ασφαλισμένος πρέπει να επιβεβαιώσει πριν από την πληρωμή ότι η αναγνώριση είναι απαραίτητη και οικονομικά συμφέρουσα.
Όσοι είχαν λάβει απορριπτική απόφαση αποκλειστικά λόγω έλλειψης 3.600 ημερών μπορούν να απευθυνθούν στην αρμόδια υπηρεσία του e-ΕΦΚΑ και να ζητήσουν επανεξέταση της υπόθεσής τους.
- 6 λεπτά πριν Φωτιά σε διαμέρισμα στην Πετρούπολη
- 16 λεπτά πριν Αυξήσεις έως 87 ευρώ στα επιδόματα – Ποιοι θα δουν έως 455 ευρώ στον λογαριασμό
- 28 λεπτά πριν Αλέξης Μητρόπουλος: 52,42 δις € χρωστούν στον ΕΦΚΑ αγρότες και μικρομεσαίοι
