Μετά τη Μύκονο, σειρά έχουν τα «ήσυχα» νησιά. Ο υπερτουρισμός αλλάζει το Αιγαίο και ο Έλληνας μένει στην απέξω

Κάποτε υπήρχαν τα «διάσημα» νησιά και τα… άλλα. Εκείνα που δεν είχαν τα μεγάλα beach bar, τα πεντάστερα, τα τζετ και τις βίλες. Ήταν μικρά, ήσυχα νησιά, που για χρόνια περνούσαν κάτω από το ραντάρ της μεγάλης τουριστικής και επενδυτικής βιομηχανίας.

Τώρα φαίνεται πως ήρθε και η σειρά τους.

Η Αντίπαρος, σύμφωνα με ρεπορτάζ του Πρώτου Θέματος, το οποίο επικαλείται στοιχεία του «spitogatos» ξεπέρασε για πρώτη φορά τη Μύκονο στη μέση ζητούμενη τιμή κατοικίας, φτάνοντας τα 7.600 ευρώ το τετραγωνικό. Η Πάρος βρίσκεται σε συνεχή κατασκευαστικό και επενδυτικό οργασμό, ενώ το ενδιαφέρον στρέφεται πλέον στην Τήνο, την Άνδρο, την Κέα, την Κύθνο, τη Νάξο και γενικότερα σε όσα νησιά μέχρι χθες θεωρούνταν «δεύτερη επιλογή». Οι επενδυτές ψάχνουν πλέον μικρότερους προορισμούς με χαμηλότερο σημείο εισόδου και μεγαλύτερη πιθανότητα μελλοντικής υπεραξίας.

Με άλλα λόγια, ό,τι δεν έγινε ακόμη Μύκονος, αντιμετωπίζεται ως ευκαιρία για να γίνει. Το πρόβλημα έγκειται όταν η μοναδική αναπτυξιακή φαντασία μιας χώρας περιορίζεται στο πόσο ακριβότερα μπορεί να πουλήσει τη γη της, πόσες ακόμη βίλες μπορεί να στριμώξει σε μια πλαγιά και πόσες πισίνες μπορεί να φυτέψει εκεί όπου μέχρι χθες υπήρχαν ξερολιθιές και χωράφια.

Μύκονος: Ένα νησί που ταυτίστηκε τόσο πολύ με την υπερβολή, το πανάκριβο lifestyle και την τουριστική μονοκαλλιέργεια, ώστε μεγάλο μέρος από αυτό που κάποτε αποτελούσε τη γοητεία του να έχει δώσει τη θέση του σε μια τουριστική «βιτρίνα». Κι όμως, αντί να αναρωτηθούμε τι πήγε λάθος, μοιάζουμε αποφασισμένοι να αντιγράψουμε το ίδιο μοντέλο στην Πάρο, στην Αντίπαρο και, λίγο αργότερα, όπου αλλού υπάρχει παραλία και οικόπεδο με θέα.

Ήδη το ξένο ενδιαφέρον στις Κυκλάδες είναι τεράστιο. Στη Μύκονο και την Πάρο, οι ξένοι αντιπροσωπεύουν περίπου το 60%-70% της ζήτησης σε συγκεκριμένα τμήματα της αγοράς, ενώ στην Κέα πλησιάζουν το 60%. Σήμερα Αντίπαρος. Αύριο Κύθνος. Μεθαύριο Αμοργός. Μετά κάποιο ακόμη μικρό νησί που μέχρι πρότινος δεν θεωρούνταν αρκετά «premium».

Κάπως έτσι δημιουργείται ένας φαύλος κύκλος: περισσότερη ζήτηση, ακριβότερη γη, περισσότερες πολυτελείς κατασκευές, μεγαλύτερη τουριστική πίεση, ακόμη υψηλότερες τιμές. Και μαζί έρχεται ο υπερτουρισμός: πίεση στο νερό, στα απορρίμματα, στους δρόμους, στις παραλίες, στις κατοικίες και τελικά στην ίδια τη ζωή των μόνιμων κατοίκων. Η συζήτηση για τη φέρουσα ικανότητα των Κυκλάδων δεν είναι πια θεωρητική· ήδη καταγράφονται σοβαρές πιέσεις στις υποδομές και στη στέγαση από την υπερσυγκέντρωση επισκεπτών.

Ο Έλληνας βλέπει τα ελληνικά νησιά να γίνονται όλο και ακριβότερα την ίδια στιγμή που ο ίδιος δυσκολεύεται ακόμη και να πάει διακοπές σε αυτά.

Έρευνα του ΙΕΛΚΑ για το φετινό καλοκαίρι έδειξε ότι περίπου οι μισοί καταναλωτές δεν σχεδίαζαν διακοπές, με το μειωμένο διαθέσιμο εισόδημα και το κόστος μετακίνησης, διαμονής και διατροφής να αποτελούν βασικούς λόγους. Για μια τετραμελή οικογένεια με αυτοκίνητο, μόνο τα ακτοπλοϊκά για δημοφιλείς προορισμούς των Κυκλάδων μπορούν να πλησιάσουν τα 500 ευρώ. Μετά έρχεται το κατάλυμα. Μετά το φαγητό. Μετά η ξαπλώστρα. Μετά οι μετακινήσεις. Και ξαφνικά οι πέντε μέρες στο νησί όπου πήγαινε κάποτε μια οικογένεια με έναν μισθό γίνονται οικονομικός σχεδιασμός μηνών.

Αυτό είναι ίσως το πιο παράδοξο της περίφημης «τουριστικής επιτυχίας»: η Ελλάδα γίνεται ολοένα πιο ελκυστική ως επενδυτικό προϊόν και ολοένα λιγότερο προσιτή ως τόπος διακοπών για τους ίδιους τους κατοίκους της. Κάποια στιγμή δεν θα έχουμε άλλον προορισμό να ανακαλύψουμε…

Περισσότερα:

Κατασχέσεις: Τι αλλάζει από 1η Σεπτεμβρίου – Η νέα ηλεκτρονική διαδικασία

Κοινωνικός Τουρισμός: Πώς θα χρησιμοποιήσετε το voucher – Έως 12 δωρεάν διανυκτερεύσεις

Ελεύθερη πρόσβαση για όλους στο The Ellinikon Park

Κουπόνια σίτισης: Πότε είναι αφορολόγητα – Στο τραπέζι αύξηση στα 10 ευρώ