Συντάξεις: Οι παγίδες που μπορούν να κοστίσουν εκατοντάδες ευρώ
Λάθη στα ένσημα, κενά στο ασφαλιστικό ιστορικό, οφειλές προς τα Ταμεία και λάθος χειρισμοί στα πλασματικά έτη μπορούν να κοστίσουν ακριβά σε ασφαλισμένους και συνταξιούχους. Σε πολλές περιπτώσεις, η απώλεια δεν φαίνεται αμέσως, αλλά αποτυπώνεται αργότερα στο ποσό της σύνταξης, στις καθυστερήσεις πληρωμών ή στις κρατήσεις.
Η σύνταξη δεν εξαρτάται μόνο από την ηλικία του ασφαλισμένου. Καθοριστικό ρόλο παίζουν τα χρόνια ασφάλισης, οι αποδοχές που έχουν δηλωθεί, τα Ταμεία από τα οποία πέρασε ο εργαζόμενος, οι εισφορές που έχουν πληρωθεί και τυχόν οφειλές που εκκρεμούν.
Για τον λόγο αυτό, όσοι βρίσκονται κοντά στη συνταξιοδότηση πρέπει να ελέγχουν εγκαίρως τον ασφαλιστικό τους φάκελο, ώστε να μη βρεθούν μπροστά σε δυσάρεστες εκπλήξεις.
1. Λάθη στα ένσημα
Μία από τις μεγαλύτερες παγίδες είναι τα λάθη ή τα κενά στα ένσημα. Παλαιότερες περίοδοι εργασίας μπορεί να μην έχουν περαστεί σωστά, να λείπουν ημέρες ασφάλισης ή να υπάρχουν ασυμφωνίες σε εργοδότες και αποδοχές.
Το πρόβλημα είναι πιο συχνό σε ασφαλισμένους που έχουν εργαστεί πριν από την πλήρη ψηφιοποίηση των στοιχείων, σε όσους άλλαξαν πολλούς εργοδότες ή σε όσους έχουν διαδοχική ασφάλιση σε διαφορετικά Ταμεία.
Αν δεν εντοπιστούν έγκαιρα αυτά τα λάθη, μπορεί να οδηγήσουν σε μικρότερο χρόνο ασφάλισης, χαμηλότερη ανταποδοτική σύνταξη ή καθυστέρηση στην απονομή.
2. Κενά στην ασφάλιση
Τα κενά ασφάλισης είναι μια ακόμη παγίδα. Μπορεί κάποιος να πιστεύει ότι έχει συμπληρώσει τα απαιτούμενα χρόνια, όμως κατά τον έλεγχο να διαπιστωθεί ότι υπάρχουν μήνες ή και χρόνια χωρίς ασφάλιση.
Αυτό αφορά κυρίως ασφαλισμένους με περιόδους ανεργίας, μερικής απασχόλησης, διακοπής επαγγελματικής δραστηριότητας ή αλλαγής Ταμείου.
Ένα μικρό κενό μπορεί να κάνει τη διαφορά ανάμεσα στην άμεση συνταξιοδότηση και στην ανάγκη για επιπλέον χρόνο εργασίας ή εξαγορά πλασματικών ετών.
3. Πλασματικά έτη χωρίς σωστό υπολογισμό
Τα πλασματικά έτη μπορούν να βοηθήσουν έναν ασφαλισμένο να βγει νωρίτερα στη σύνταξη ή να συμπληρώσει τον απαιτούμενο χρόνο ασφάλισης. Όμως δεν συμφέρουν πάντα με τον ίδιο τρόπο.
Σπουδές, στρατιωτική θητεία, χρόνος παιδιών και άλλες αναγνωριζόμενες περίοδοι πρέπει να εξετάζονται προσεκτικά πριν από την εξαγορά. Το βασικό ερώτημα είναι αν ο ασφαλισμένος κερδίζει πραγματικά κάτι: νωρίτερη έξοδο, μεγαλύτερη σύνταξη ή θεμελίωση δικαιώματος.
Αν γίνει εξαγορά χωρίς σωστό σχεδιασμό, ο ασφαλισμένος μπορεί να πληρώσει χρήματα χωρίς να έχει ουσιαστικό όφελος.
4. Οφειλές προς τον ΕΦΚΑ
Μεγάλη προσοχή χρειάζονται και οι οφειλές προς τα Ταμεία, κυρίως για ελεύθερους επαγγελματίες, αυτοαπασχολούμενους και αγρότες.
Αν υπάρχουν απλήρωτες εισφορές, η σύνταξη μπορεί να καθυστερήσει ή να υπάρξει παρακράτηση από το ποσό που θα καταβάλλεται κάθε μήνα. Σε ορισμένες περιπτώσεις, ο ασφαλισμένος πρέπει πρώτα να ρυθμίσει ή να μειώσει την οφειλή του, ώστε να μπορέσει να προχωρήσει η διαδικασία.
Οι οφειλές δεν αφορούν μόνο τις τρέχουσες εισφορές, αλλά μπορεί να περιλαμβάνουν και ποσά από αναγνωρίσεις χρόνων, πρόσθετα τέλη ή παλαιότερες εκκρεμότητες.
5. Προσωπική διαφορά
Για τους ήδη συνταξιούχους, σημαντική παγίδα παραμένει η προσωπική διαφορά. Πολλοί βλέπουν αυξήσεις στα χαρτιά, αλλά όχι ολόκληρο το ποσό στην τσέπη, επειδή μέρος της αύξησης συμψηφίζεται με την προσωπική διαφορά.
Αυτό σημαίνει ότι δύο συνταξιούχοι με παρόμοιο ποσό σύνταξης μπορεί να έχουν διαφορετικό τελικό όφελος, ανάλογα με το αν έχουν ή όχι προσωπική διαφορά και πόσο μεγάλο είναι το υπόλοιπό της.
Γι’ αυτό οι συνταξιούχοι πρέπει να κοιτούν προσεκτικά το ενημερωτικό σημείωμα της σύνταξής τους και όχι μόνο τις ανακοινώσεις για γενικές αυξήσεις.
6. Εργασία μετά τη σύνταξη χωρίς δήλωση
Οι συνταξιούχοι που συνεχίζουν να εργάζονται πρέπει να είναι ιδιαίτερα προσεκτικοί. Η εργασία μετά τη σύνταξη μπορεί να είναι συμφέρουσα, όμως πρέπει να δηλώνεται σωστά.
Η μη δήλωση απασχόλησης μπορεί να οδηγήσει σε κυρώσεις και αναδρομικές επιβαρύνσεις. Επίσης, ο συνταξιούχος πρέπει να γνωρίζει τι εισφορές και τι ειδικό πόρο υπέρ ΕΦΚΑ θα πληρώνει, ώστε να υπολογίσει το πραγματικό καθαρό όφελος.
7. Λάθος έλεγχος στο ενημερωτικό σημείωμα
Πολλοί συνταξιούχοι κοιτούν μόνο το τελικό ποσό που μπαίνει στον λογαριασμό τους και όχι την αναλυτική εικόνα της σύνταξης. Αυτό μπορεί να κρύβει λάθη ή κρατήσεις που δεν έχουν γίνει αντιληπτές.
Στο ενημερωτικό σημείωμα φαίνονται το μικτό ποσό, οι κρατήσεις, ο φόρος, η προσωπική διαφορά και το τελικό πληρωτέο ποσό. Ο τακτικός έλεγχος βοηθά τον συνταξιούχο να εντοπίσει αλλαγές ή πιθανές αστοχίες.
Τι πρέπει να κάνουν ασφαλισμένοι και συνταξιούχοι
Οι ασφαλισμένοι που πλησιάζουν στη σύνταξη πρέπει να ελέγχουν εγκαίρως τον ατομικό λογαριασμό ασφάλισης, να συγκρίνουν τα ηλεκτρονικά στοιχεία με παλαιά βιβλιάρια ενσήμων ή βεβαιώσεις και να ζητούν διόρθωση όπου εντοπίζουν λάθη.
Οι συνταξιούχοι, από την άλλη, πρέπει να ελέγχουν κάθε μήνα το ενημερωτικό σημείωμα της σύνταξής τους, ειδικά όταν υπάρχουν αυξήσεις, αναδρομικά, κρατήσεις ή αλλαγές λόγω προσωπικής διαφοράς.
- 4 λεπτά πριν ΑΣΕΠ 2026: Έρχονται αποτελέσματα για 4 προκηρύξεις «Κ» – Ποιους αφορά
- 16 λεπτά πριν Πυρκαγιές: Τι αλλάζει με τα 37 νέα κλιμάκια της Πυροσβεστικής
- 36 λεπτά πριν Έρχονται νέα μέτρα για ακρίβεια, οφειλές και φόρους – Ποιοι θα δουν αλλαγές
