Ε9: Ποιοι ιδιοκτήτες δεν θα πάρουν πίσω χρήματα, ακόμη κι αν πλήρωναν περισσότερο ΕΝΦΙΑ

Μια σημαντική εξαίρεση κρύβει η νέα ευνοϊκή ρύθμιση για τις διορθώσεις στο Ε9, καθώς χιλιάδες ιδιοκτήτες ακινήτων θα μπορούν να διορθώσουν λάθη χωρίς αναδρομικούς φόρους και πρόστιμα, αλλά όσοι πλήρωναν περισσότερα χρήματα από όσα τους αναλογούσαν δεν θα αποκτήσουν αυτομάτως δικαίωμα επιστροφής.

Η διάταξη που περιλαμβάνεται στο πολυνομοσχέδιο του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών δίνει τη δυνατότητα στους φορολογούμενους να διορθώσουν ανακρίβειες στις δηλώσεις Ε9 της περιόδου 2014-2026, χωρίς να επιβαρυνθούν με πρόσθετο ΕΝΦΙΑ προηγούμενων ετών, τόκους και πρόστιμα, εφόσον πληρούνται οι προβλεπόμενες προϋποθέσεις.

Ωστόσο, η ευνοϊκή αυτή μεταχείριση δεν εφαρμόζεται με τον ίδιο τρόπο σε όσους έχουν καταβάλει υψηλότερο φόρο εξαιτίας λανθασμένων στοιχείων.

ΕΝΦΙΑ: Γιατί δεν επιστρέφονται αυτόματα τα επιπλέον χρήματα

Σύμφωνα με την αιτιολογική έκθεση της διάταξης, η απαλλαγή από τις αναδρομικές επιβαρύνσεις αφορά αποκλειστικά τις χρεωστικές δηλώσεις Ε9.

Πρόκειται για τις περιπτώσεις στις οποίες η διόρθωση των στοιχείων ενός ακινήτου θα οδηγούσε κανονικά σε πρόσθετο φόρο για προηγούμενα έτη.

Αντίθετα, όταν μια τροποποιητική δήλωση οδηγεί σε μείωση του ΕΝΦΙΑ ή δημιουργεί δικαίωμα επιστροφής φόρου, εξακολουθούν να εφαρμόζονται οι γενικές διατάξεις της φορολογικής νομοθεσίας.

Αυτό σημαίνει ότι η νέα ρύθμιση δεν προβλέπει αυτόματη επιστροφή χρημάτων για ολόκληρη την περίοδο 2014-2026, ακόμη και αν αποδειχθεί ότι ένας ιδιοκτήτης πλήρωνε μεγαλύτερο ΕΝΦΙΑ από αυτόν που πραγματικά όφειλε.

Η δυνατότητα επιστροφής εξετάζεται με βάση τις ισχύουσες διαδικασίες και τους κανόνες παραγραφής.

Το παράδειγμα με τα λανθασμένα τετραγωνικά

Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση ενός ιδιοκτήτη που διαθέτει διαμέρισμα 80 τετραγωνικών μέτρων, αλλά στο Ε9 το έχει καταχωρίσει ως ακίνητο 100 τετραγωνικών.

Εξαιτίας της λανθασμένης δήλωσης, ο ΕΝΦΙΑ υπολογιζόταν επί σειρά ετών με βάση μεγαλύτερη επιφάνεια από την πραγματική.

Αν ο ιδιοκτήτης προχωρήσει τώρα στη διόρθωση, ο φόρος μπορεί να μειωθεί σύμφωνα με τα πραγματικά στοιχεία του ακινήτου.

Ωστόσο, αυτό δεν σημαίνει ότι θα του επιστραφούν αυτομάτως όλα τα επιπλέον ποσά που κατέβαλε από το 2014 μέχρι σήμερα.

Για τα προηγούμενα φορολογικά έτη θα πρέπει να εξεταστεί εάν εξακολουθεί να υπάρχει δικαίωμα τροποποίησης και επιστροφής φόρου, σύμφωνα με τις ισχύουσες προθεσμίες.

Ποιοι ιδιοκτήτες ωφελούνται από τη νέα διάταξη

Διαφορετική είναι η αντιμετώπιση των ιδιοκτητών που είχαν δηλώσει μικρότερη ακίνητη περιουσία από την πραγματική.

Για παράδειγμα, εάν ένα διαμέρισμα έχει επιφάνεια 100 τετραγωνικών μέτρων, αλλά στο Ε9 εμφανίζεται ως 80 τετραγωνικά, ο ιδιοκτήτης ενδέχεται να έχει καταβάλει μικρότερο ΕΝΦΙΑ τα προηγούμενα χρόνια.

Με τη νέα διάταξη θα μπορεί, εφόσον πληροί τις προϋποθέσεις, να διορθώσει την επιφάνεια του ακινήτου χωρίς να του καταλογιστούν αναδρομικά οι πρόσθετες επιβαρύνσεις για τα έτη που καλύπτει η ρύθμιση.

Η απαλλαγή αφορά τόσο τον επιπλέον φόρο όσο και τους σχετικούς τόκους και τα πρόστιμα.

Πρόκειται επομένως για δύο διαφορετικές περιπτώσεις:

• Όσοι είχαν πληρώσει λιγότερο ΕΝΦΙΑ: Μπορούν να επωφεληθούν από την ειδική απαλλαγή αναδρομικών επιβαρύνσεων, εφόσον πληρούν τους όρους της διάταξης.
• Όσοι είχαν πληρώσει περισσότερο ΕΝΦΙΑ: Δεν αποκτούν αυτομάτως δικαίωμα επιστροφής για όλα τα προηγούμενα έτη, αλλά υπάγονται στις γενικές φορολογικές διαδικασίες.

Τι ισχύει για τις επιστροφές φόρου

Οι ιδιοκτήτες που διαπιστώνουν ότι έχουν καταβάλει υψηλότερο ΕΝΦΙΑ λόγω λανθασμένων στοιχείων στο Ε9 μπορούν να εξετάσουν τη δυνατότητα υποβολής τροποποιητικών δηλώσεων.

Ωστόσο, η επιστροφή χρημάτων δεν είναι απεριόριστη χρονικά.

Οι σχετικές αξιώσεις υπόκεινται στους κανόνες παραγραφής, ενώ για την επιστροφή τυχόν αχρεωστήτως καταβληθέντων ποσών εφαρμόζονται οι προβλεπόμενες διαδικασίες της φορολογικής διοίκησης.

Επομένως, ακόμη και αν ένας ιδιοκτήτης έχει πληρώσει περισσότερο φόρο επί σειρά ετών, δεν είναι δεδομένο ότι μπορεί να ανακτήσει το σύνολο της διαφοράς.

Το ποια φορολογικά έτη μπορούν να επανεξεταστούν εξαρτάται από τις συγκεκριμένες περιστάσεις και τις ισχύουσες προθεσμίες.

Τι αλλάζει με το νέο Μητρώο Ακινήτων

Η νέα διάταξη συνδέεται με την έναρξη λειτουργίας του Μητρώου Ιδιοκτησίας και Διαχείρισης Ακινήτων (ΜΙΔΑ), το οποίο αναμένεται, σύμφωνα με τον προγραμματισμό, να ενεργοποιηθεί τον Δεκέμβριο του 2026.

Στο νέο Μητρώο θα συγκεντρώνονται στοιχεία για την ταυτότητα, την επιφάνεια, τα εμπράγματα δικαιώματα και τη χρήση κάθε ακινήτου.

Οι ιδιοκτήτες θα κληθούν να ελέγξουν τις πληροφορίες που εμφανίζονται και να επιβεβαιώσουν την ορθότητά τους.

Παράλληλα, θα πρέπει να δηλώσουν εάν τα ακίνητά τους χρησιμοποιούνται ως κύρια κατοικία, εκμισθώνονται ή έχουν παραχωρηθεί δωρεάν.

Εφόσον διαπιστωθούν λάθη ή αποκλίσεις, θα υπάρχει δυνατότητα υποβολής των απαραίτητων διορθώσεων.

Τέσσερις μήνες περιθώριο για διορθώσεις στο Ε9

Η ειδική ρύθμιση προβλέπει προθεσμία τεσσάρων μηνών από την έναρξη της παραγωγικής λειτουργίας του ΜΙΔΑ για την υποβολή αρχικών ή τροποποιητικών δηλώσεων Ε9.

Το χρονικό αυτό διάστημα αφορά τη δυνατότητα αξιοποίησης της απαλλαγής από τις αναδρομικές επιβαρύνσεις και δεν σημαίνει ότι παρατείνεται αυτομάτως η προθεσμία διεκδίκησης επιστροφών φόρου για παλαιότερα έτη.

Προβλέπεται, πάντως, δυνατότητα παράτασης της τετράμηνης προθεσμίας με υπουργική απόφαση, κατόπιν εισήγησης του διοικητή της ΑΑΔΕ.

Τι πρέπει να προσέξουν όσοι έχουν πληρώσει περισσότερο ΕΝΦΙΑ

Οι ιδιοκτήτες που θεωρούν ότι έχουν επιβαρυνθεί με μεγαλύτερο φόρο λόγω λανθασμένων στοιχείων θα πρέπει να ελέγξουν προσεκτικά τις δηλώσεις Ε9 των προηγούμενων ετών.

Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται στα τετραγωνικά μέτρα, στα ποσοστά συνιδιοκτησίας και στα εμπράγματα δικαιώματα, καθώς ακόμη και μια ανακριβής καταχώριση μπορεί να επηρεάσει το τελικό ποσό του φόρου.

Εφόσον εντοπιστούν λάθη που έχουν οδηγήσει σε υπερβολική φορολόγηση, θα πρέπει να εξεταστεί η δυνατότητα διόρθωσης και επιστροφής χρημάτων για τα έτη που επιτρέπεται από τη νομοθεσία.

Το βασικό σημείο της νέας διάταξης είναι ότι η απαλλαγή από αναδρομικό ΕΝΦΙΑ δεν συνοδεύεται από αντίστοιχη γενική δυνατότητα επιστροφής φόρου για ολόκληρη τη δεκατριετία.

Έτσι, ενώ οι ιδιοκτήτες που είχαν καταβάλει μικρότερο φόρο μπορούν να αποφύγουν πρόσθετες χρεώσεις προηγούμενων ετών, όσοι είχαν πληρώσει περισσότερο εξακολουθούν να υπόκεινται στους συνήθεις περιορισμούς για τη διεκδίκηση επιστροφής χρημάτων.

Μαρία Τριγώνη

Η Μαρία Τριγώνη σπούδασε Δημοσιογραφία. Έχει εργαστεί σε ειδησεογραφικές ιστοσελίδες Radar.gr, ενώ έχει αρθρογραφήσει σε πολιτιστικά και ταξιδιωτικά sites ExploringGreece.tv, Artviews.gr. Στο workenter.gr ασχολείται με το ελεύθερο ρεπορτάζ, ενώ καλύπτει και τη θεματολογία της κοινωνικής πολιτικής.

Όλα τα άρθρα

Περισσότερα:

Αγρότες: Τα δύο σενάρια για τις αυξήσεις εισφορών το 2027

ΔΥΠΑ: Πάνω από 700 θέσεις εργασίας σήμερα (7/11) στα Ιωάννινα

e-ΕΦΚΑ και ΔΥΠΑ: Ποιοι πληρώνονται από 9 έως 13 Νοεμβρίου – Όλα τα ποσά και οι δικαιούχοι

Ελεύθεροι επαγγελματίες: Μειωμένοι φόροι για 155.000 το 2027 – Ποιοι κερδίζουν από τις αλλαγές στα τεκμήρια