Συντάξεις: Οι 3 λόγοι που στέλνουν 200.000 ασφαλισμένους στην έξοδο

Σε ακόμη μία χρονιά μαζικής εξόδου προς τη σύνταξη εξελίσσεται το 2026, καθώς τα στοιχεία του εννεαμήνου δείχνουν ότι στον e-ΕΦΚΑ έχουν ήδη υποβληθεί περίπου 165.000 αιτήσεις συνταξιοδότησης ή μεταβίβασης σύνταξης λόγω θανάτου.

Οι εκτιμήσεις ανεβάζουν τον συνολικό αριθμό των αιτήσεων κοντά στις 200.000 έως το τέλος του έτους, επίπεδο που παραπέμπει σε νέο ρεκόρ και επιβεβαιώνει ότι η φυγή από την εργασία συνεχίζεται με ένταση.

Σύμφωνα με τα στοιχεία των αιτήσεων αλλά και τις εκτιμήσεις εργατολόγων, τρεις είναι οι βασικοί λόγοι που ωθούν ολοένα και περισσότερους ασφαλισμένους να επιλέξουν τη συνταξιοδότηση.

Ο φόβος για αλλαγές στα όρια ηλικίας

Ο πρώτος λόγος είναι η ανησυχία για πιθανές νέες αλλαγές στα όρια ηλικίας συνταξιοδότησης, λόγω της σύνδεσής τους με το προσδόκιμο ζωής μετά το 65ο έτος.

Η σχετική ρήτρα προβλέπει ότι ανά τριετία εξετάζεται η εξέλιξη του προσδόκιμου ζωής και, εφόσον αυτό αυξάνεται, μπορεί να ακολουθεί αντίστοιχη αναπροσαρμογή των ορίων ηλικίας.

Μέχρι σήμερα η συγκεκριμένη πρόβλεψη δεν έχει ενεργοποιηθεί. Το 2027 αποτελεί τον επόμενο σταθμό επανεξέτασης, αν και το υπουργείο Εργασίας έχει ξεκαθαρίσει ότι δεν σχεδιάζονται αλλαγές στα όρια ηλικίας για εκείνη τη χρονιά.

Η συζήτηση, ωστόσο, παραμένει ανοικτή για τα επόμενα χρόνια, γεγονός που οδηγεί αρκετούς ασφαλισμένους που βρίσκονται κοντά στη θεμελίωση δικαιώματος να επιταχύνουν την έξοδό τους.

Σήμερα, για όσους δεν έχουν κατοχυρώσει δικαίωμα με παλαιότερα μεταβατικά όρια, η πλήρης σύνταξη χορηγείται στα 62 με 40 έτη ασφάλισης ή στα 67 με τουλάχιστον 15 έτη ασφάλισης. Η μειωμένη σύνταξη μπορεί να χορηγηθεί από τα 62, υπό τις προϋποθέσεις που προβλέπει η νομοθεσία.

Γιατί δεν συμφέρει πάντα η παραμονή στην εργασία

Ο δεύτερος παράγοντας συνδέεται με τον τρόπο υπολογισμού της σύνταξης.

Μετά τα 40 έτη ασφάλισης, η επιπλέον παραμονή στην εργασία δεν οδηγεί πάντα σε σημαντική αύξηση του τελικού ποσού της σύνταξης. Αντίθετα, σε ορισμένες περιπτώσεις το όφελος είναι περιορισμένο.

Παράλληλα, στον υπολογισμό της σύνταξης λαμβάνεται υπόψη ο μέσος όρος των αποδοχών από το 2002 και μετά. Αυτό σημαίνει ότι ασφαλισμένοι με περιόδους χαμηλότερων αποδοχών, ανεργίας ή μειωμένων εισφορών μπορεί να διαπιστώσουν ότι η συνέχιση της εργασίας δεν βελτιώνει ουσιαστικά το τελικό ποσό.

Σε ορισμένες περιπτώσεις, μάλιστα, η προσθήκη ετών με χαμηλές αποδοχές μπορεί να συμπιέσει τον μέσο όρο που χρησιμοποιείται για τον υπολογισμό της ανταποδοτικής σύνταξης.

Σύνταξη και εργασία μαζί

Ο τρίτος βασικός λόγος είναι η δυνατότητα των συνταξιούχων να συνεχίζουν να εργάζονται χωρίς τις μεγάλες περικοπές στη σύνταξη που ίσχυαν τα προηγούμενα χρόνια.

Σήμερα περισσότεροι από 300.000 συνταξιούχοι εξακολουθούν να εργάζονται, με μεγάλο μέρος τους να βρίσκεται στην ηλικιακή ζώνη των 62-65 ετών.

Η δυνατότητα να λαμβάνουν σύνταξη και ταυτόχρονα να παραμένουν στην αγορά εργασίας λειτουργεί ως πρόσθετο κίνητρο για όσους έχουν ήδη θεμελιώσει δικαίωμα συνταξιοδότησης και δεν βλέπουν σημαντικό όφελος από την περαιτέρω αναμονή.

Πλεόνασμα στον e-ΕΦΚΑ παρά τη μεγάλη έξοδο

Παρά το αυξημένο κύμα συνταξιοδοτήσεων, ο e-ΕΦΚΑ αναμένεται να κλείσει το 2026 με πλεονασματικό αποτέλεσμα.

Σύμφωνα με την τελευταία αναθεώρηση του προϋπολογισμού, το συνολικό ταμειακό πλεόνασμα των βασικών κλάδων εκτιμάται σε περίπου 862,5 εκατ. ευρώ.

Το μεγαλύτερο πλεόνασμα καταγράφεται στον κλάδο της επικουρικής ασφάλισης, με περίπου 400,7 εκατ. ευρώ, ενώ ο κλάδος κύριας ασφάλισης και λοιπών παροχών εμφανίζει πλεόνασμα περίπου 306,7 εκατ. ευρώ.

Θετικό παραμένει και το ισοζύγιο του κλάδου εφάπαξ, με πλεόνασμα περίπου 155,1 εκατ. ευρώ.

Την ίδια στιγμή, για το 2027 προβλέπεται αύξηση της δαπάνης για συντάξεις κατά περίπου 1,1 δισ. ευρώ. Από αυτά, περίπου 600 εκατ. ευρώ συνδέονται με τις αυξήσεις στις συντάξεις και περίπου 500 εκατ. ευρώ με την πληρωμή νέων συντάξεων.

Η μαζική έξοδος προς τη σύνταξη παραμένει, έτσι, μία από τις βασικές προκλήσεις για το ασφαλιστικό σύστημα, καθώς το 2026 αποτελεί ακόμη μία χρονιά με αιτήσεις σε ιδιαίτερα υψηλά επίπεδα.

Περισσότερα:

e-ΕΦΚΑ: Νέα ψηφιακή υπηρεσία για ελεύθερους επαγγελματίες και αγρότες – Τι αλλάζει στην αναγνώριση χρόνου ασφάλισης

Νέα «ψυχρολουσία» για 500.000 συνταξιούχους

Συντάξεις 2027: Πώς θα δοθεί η αύξηση 2,8% – Τι αλλάζει με την Προσωπική Διαφορά

Σύνταξη: Μαζική έξοδος γυναικών πριν τα όρια