Πετρέλαιο: Οι χώρες του Κόλπου ψάχνουν διέξοδο από το Ορμούζ
Η απειλή ενός ανοιχτού ελέγχου των Στενών του Ορμούζ από το Ιράν αναγκάζει τις χώρες του Κόλπου να επανεξετάσουν ακριβά και σύνθετα σχέδια για νέους αγωγούς πετρελαίου, με στόχο να διασφαλίσουν τη συνέχιση των εξαγωγών τους, παρά τα σοβαρά πολιτικά και οικονομικά εμπόδια.
Αξιωματούχοι και στελέχη της ενεργειακής βιομηχανίας εκτιμούν ότι νέοι αγωγοί ίσως αποτελέσουν τη μοναδική ρεαλιστική λύση για να περιοριστεί η εξάρτηση των κρατών του Κόλπου από το Ορμούζ και η ευαλωτότητά τους σε πιθανές διακοπές της ναυσιπλοΐας.
Το παράδειγμα του East-West
Ο τρέχων πόλεμος ανέδειξε ξανά τη στρατηγική σημασία του αγωγού East-West της Σαουδικής Αραβίας, μήκους 1.200 χιλιομέτρων, ο οποίος κατασκευάστηκε τη δεκαετία του 1980, όταν οι φόβοι για κλείσιμο των Στενών είχαν ενταθεί λόγω του «πολέμου των δεξαμενόπλοιων» μεταξύ Ιράν και Ιράκ.
Σήμερα, ο συγκεκριμένος αγωγός λειτουργεί ως κρίσιμη εναλλακτική δίοδος, μεταφέροντας έως και 7 εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου ημερησίως προς το λιμάνι Γιανμπού στην Ερυθρά Θάλασσα, παρακάμπτοντας πλήρως το Ορμούζ.
Όπως επισημαίνουν παράγοντες της αγοράς, η επιλογή της Σαουδικής Αραβίας να επενδύσει έγκαιρα σε αυτή την υποδομή αποδεικνύεται πλέον στρατηγικά καθοριστική. Ο διευθύνων σύμβουλος της Aramco, Αμίν Νάσερ, έχει χαρακτηρίσει τον αγωγό ως την κύρια εναλλακτική διαδρομή που αξιοποιεί σήμερα η χώρα.
Το Ριάντ εξετάζει πλέον τρόπους να διοχετεύει ακόμη μεγαλύτερο μέρος της ημερήσιας παραγωγής του, που φτάνει τα 10,2 εκατομμύρια βαρέλια, μέσω χερσαίων διαδρομών, είτε με επέκταση της δυναμικότητας του East-West είτε με ανάπτυξη νέων αγωγών.
Από τα σενάρια στην πράξη
Μέχρι σήμερα, πολλά σχέδια για αγωγούς στην περιοχή έχουν μείνει στα χαρτιά, εξαιτίας του υψηλού κόστους και της τεχνικής και γεωπολιτικής πολυπλοκότητας. Ωστόσο, η αίσθηση στην περιοχή φαίνεται να αλλάζει.
Αναλυτές σημειώνουν ότι η συζήτηση έχει μετακινηθεί από το θεωρητικό επίπεδο σε πιο πρακτικές προσεγγίσεις, καθώς όλες οι πλευρές καταλήγουν στο ίδιο βασικό συμπέρασμα: η ενεργειακή ασφάλεια δεν μπορεί πλέον να στηρίζεται σε ένα μόνο θαλάσσιο πέρασμα.
Σε αυτό το πλαίσιο, η πιο ανθεκτική επιλογή δεν φαίνεται να είναι ένας μεμονωμένος αγωγός, αλλά ένα ευρύτερο δίκτυο ενεργειακών και εμπορικών διαδρόμων, μέσω των οποίων θα μπορούν να μεταφέρονται όχι μόνο πετρέλαιο και φυσικό αέριο, αλλά και άλλα αγαθά.
Τα νέα σενάρια και ο IMEC
Μία από τις επιλογές που επανέρχονται στη συζήτηση είναι η αναβίωση σχεδίων για έναν ευρύτερο εμπορικό διάδρομο υπό την αιγίδα των ΗΠΑ, ο οποίος θα συνδέει την Ινδία με τον Κόλπο και στη συνέχεια με την Ευρώπη, μέσω του γνωστού σχεδίου IMEC.
Ωστόσο, μέρος αυτού του σχεδίου περιλαμβάνει διαδρομές πολιτικά δύσκολες, όπως σύνδεση με το ισραηλινό λιμάνι της Χάιφα, στοιχείο που αυξάνει τη γεωπολιτική ευαισθησία ενός τέτοιου εγχειρήματος.
Στελέχη της αγοράς εκτιμούν πάντως ότι στο μέλλον θα κατασκευαστούν αγωγοί που θα οδηγούν προς τη Μεσόγειο, είτε μέσω ισραηλινών είτε μέσω αιγυπτιακών λιμανιών, καθώς η ανάγκη για νέες ασφαλείς εξαγωγικές οδούς γίνεται ολοένα και πιο πιεστική.
Το τεράστιο κόστος και τα εμπόδια
Παρά την αυξανόμενη ανάγκη, οι δυσκολίες παραμένουν πολύ μεγάλες. Η κατασκευή ενός νέου αγωγού αντίστοιχου με τον East-West εκτιμάται ότι σήμερα θα κόστιζε τουλάχιστον 5 δισεκατομμύρια δολάρια, λόγω των τεχνικών δυσκολιών και του απαιτητικού εδάφους.
Ακόμη πιο πολύπλοκες διαδρομές, όπως εκείνες που θα συνέδεαν το Ιράκ με τη Μεσόγειο μέσω Ιορδανίας, Συρίας ή Τουρκίας, θα απαιτούσαν επενδύσεις ύψους 15 έως 20 δισεκατομμυρίων δολαρίων.
Ταυτόχρονα, παραμένουν σοβαροί οι κίνδυνοι ασφαλείας, ιδιαίτερα σε περιοχές όπως το Ιράκ, όπου η αστάθεια, οι ένοπλες ομάδες και οι απρόβλεπτοι παράγοντες δημιουργούν ένα εξαιρετικά δύσκολο περιβάλλον για τέτοιου τύπου έργα.
- 14 λεπτά πριν Το ελληνικό νησί που βυθίζεται σιγά-σιγά
- 1 ώρα πριν Τι σημαίνει το «N» στο κινητό σου
- 2 ώρες πριν Το σχέδιο των Χιλιανών διαρρηκτών: Πώς «χτυπούν» πολυτελείς κατοικίες στην Ελλάδα
