Συναγερμός στη Ρωσία για πνευμονική πανώλη: Νεκρή 28χρονη εργαζόμενη σε εργαστήριο

Στο επίκεντρο βρίσκεται η πνευμονική πανώλη, μία από τις τρεις μορφές της νόσου που προκαλεί το βακτήριο Yersinia pestis. Μέχρι στιγμής, πάντως, δεν έχει επιβεβαιωθεί ότι ο θάνατος της γυναίκας οφείλεται στην πανώλη. Οι ρωσικές Αρχές υποστηρίζουν, μάλιστα, ότι δεν υπάρχουν στοιχεία που να συνδέουν την ασθένειά της με παθογόνα στα οποία ενδέχεται να είχε εκτεθεί κατά την εργασία της στο Ερευνητικό Ινστιτούτο Αντιπανώλης της Σιβηρίας και της Άπω Ανατολής, στο Ιρκούτσκ.

Τις εικασίες ενίσχυσε ανάρτηση κυβερνήτη γειτονικής περιοχής στο Telegram, στην οποία αρχικά φαινόταν να αποδίδεται ο θάνατος της γυναίκας στην πανώλη. Η ανάρτηση τροποποιήθηκε αργότερα, με την προσθήκη της λέξης «ίσως».

Σύμφωνα με την επικεφαλής της ρωσικής υπηρεσίας δημόσιας υγείας, Άννα Ποπόβα, άτομα που βρίσκονταν στο νοσοκομείο όπου πέθανε η 28χρονη τέθηκαν σε καραντίνα, ενώ αρκετές από τις επαφές της βρίσκονται υπό ιατρική παρακολούθηση.

Τι συνέβη στο Ιρκούτσκ

Το ρωσικό κρατικό πρακτορείο TASS μετέδωσε ότι η εργαζόμενη είχε διαγνωστεί με «πνευμονία άγνωστης αιτιολογίας». Τοπικά μέσα ενημέρωσης την ταυτοποίησαν ως την τεχνικό εργαστηρίου Ντάρια Σιπίλοβα, αναφέροντας ότι πέθανε την Παρασκευή.

Το Ινστιτούτο στο οποίο εργαζόταν ιδρύθηκε το 1934, την περίοδο της Σοβιετικής Ένωσης, και πραγματοποιεί έρευνες για την αντιμετώπιση της πανώλης, την ανάπτυξη εμβολίων και την πρόληψη επιδημιών. Μελετά επίσης άλλες επικίνδυνες λοιμώξεις, μεταξύ των οποίων η χολέρα, η βρουκέλλωση και ο άνθρακας.

Το CBC News σημειώνει ότι δεν έχει καταφέρει να επιβεβαιώσει ανεξάρτητα ούτε την ταυτότητα της γυναίκας ούτε τις λεπτομέρειες σχετικά με την εργασία της.

Ρωσόφωνα δημοσιεύματα αναφέρουν ότι η 28χρονη είχε μεταβεί σε νοσοκομείο στο Σελέχοφ, περίπου 20 χιλιόμετρα νοτιοδυτικά του Ιρκούτσκ, λίγες ημέρες πριν πεθάνει.

Παράλληλα, σύμφωνα με το RIA Novosti, ο κυβερνήτης της περιφέρειας του Ιρκούτσκ, Ιγκόρ Κόμπζεφ, είχε ανακοινώσει ότι κάτοικος της περιοχής διαγνώστηκε με «ιδιαίτερα επικίνδυνη λοίμωξη» άγνωστης φύσης.

Ο ίδιος υπογράμμισε ότι τις τελευταίες ημέρες δεν έχουν καταγραφεί νέα περιστατικά εργαζομένων του Ινστιτούτου Αντιπανώλης που να χρειάστηκαν ιατρική βοήθεια.

Την ίδια ώρα, βίντεο που κυκλοφόρησε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και δεν έχει επιβεβαιωθεί επίσημα φέρεται να δείχνει επιβάτες μέσα σε αεροσκάφος να περιμένουν υγειονομικό έλεγχο. Σύμφωνα με την ανάρτηση που συνοδεύει το υλικό, επρόκειτο για επιβάτες που είχαν φτάσει στη Μόσχα από το Ιρκούτσκ.

Τι είναι η πνευμονική πανώλη

Η πανώλη είναι λοιμώδης νόσος που προκαλείται από το βακτήριο Yersinia pestis. Έγινε ιστορικά γνωστή ως «Μαύρος Θάνατος», λόγω της καταστροφικής εξάπλωσής της στην Ευρώπη κατά τον 14ο αιώνα.

Το βακτήριο εντοπίζεται σε μικρά θηλαστικά και μεταδίδεται συνήθως μέσω των ψύλλων που παρασιτούν σε αυτά.

Υπάρχουν τρεις βασικές μορφές της νόσου: η βουβωνική, η σηψαιμική και η πνευμονική πανώλη.

Η βουβωνική πανώλη αποτελεί τη συχνότερη μορφή και χαρακτηρίζεται από επώδυνους και διογκωμένους λεμφαδένες. Τα συμπτώματα εμφανίζονται συνήθως μέσα σε τρεις έως επτά ημέρες και μπορεί να περιλαμβάνουν πυρετό, ρίγη, πονοκέφαλο και έντονη κόπωση.

Η σηψαιμική πανώλη μπορεί να προκύψει όταν η λοίμωξη εξαπλωθεί στην κυκλοφορία του αίματος και σε άλλα σημεία του οργανισμού. Μεταξύ των πιθανών επιπλοκών περιλαμβάνονται οι έμετοι, η διάρροια, η ανεπάρκεια πολλαπλών οργάνων και το σηπτικό σοκ.

Η πνευμονική πανώλη εκδηλώνεται όταν το Yersinia pestis προσβάλει τους πνεύμονες. Θεωρείται ιδιαίτερα επικίνδυνη, καθώς μπορεί να μεταδοθεί από άνθρωπο σε άνθρωπο μέσω σταγονιδίων.

Τα συμπτώματα μπορεί να εμφανιστούν μέσα σε μία έως τρεις ημέρες από την έκθεση και περιλαμβάνουν υψηλό πυρετό, βήχα, αιμόπτυση και δυσκολία στην αναπνοή. Χωρίς έγκαιρη θεραπεία, η νόσος μπορεί να αποβεί θανατηφόρα.

Πόσο επικίνδυνη είναι σήμερα η πανώλη

Σε αντίθεση με την εποχή του Μαύρου Θανάτου, σήμερα η πανώλη μπορεί να αντιμετωπιστεί με αντιβιοτικά, όπως εξήγησε στο CBC News ο δρ Μάλικ Γκιμπάνι, κλινικός αναπληρωτής καθηγητής στο Imperial College του Λονδίνου.

Θάνατοι, ωστόσο, εξακολουθούν να καταγράφονται, κυρίως σε περιοχές όπου υπάρχουν συνθήκες που ευνοούν την παρουσία μολυσμένων τρωκτικών ή όπου η πρόσβαση σε υγειονομική περίθαλψη είναι δυσκολότερη.

Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρατίθενται στο δημοσίευμα, από το 2019 έως το 2025 καταγράφηκαν από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας 3.847 ύποπτα κρούσματα και 423 θάνατοι σε δέκα χώρες, με τα περισσότερα περιστατικά να εντοπίζονται στη Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό και τη Μαδαγασκάρη.

Το 2017, επιδημία πνευμονικής πανώλης στη Μαδαγασκάρη επηρέασε περισσότερους από 2.400 ανθρώπους και συνδέθηκε με 209 θανάτους.

Υπάρχει λόγος ανησυχίας;

Παρά τα ερωτήματα που παραμένουν σχετικά με την υπόθεση της 28χρονης, ειδικοί επισημαίνουν ότι η πανώλη έχει πολύ διαφορετικά χαρακτηριστικά μετάδοσης από την COVID-19.

Η ιολόγος του Πανεπιστημίου του Σασκάτσουαν, Άντζελα Ράσμουσεν, εξήγησε ότι ο ιός που προκαλεί την COVID-19 μπορεί να μεταδίδεται ακόμη και από ανθρώπους που δεν έχουν εμφανίσει συμπτώματα, κάτι που συνέβαλε σημαντικά στην ταχεία εξάπλωσή του.

Στην περίπτωση της πανώλης, σύμφωνα με την ίδια, μεγαλύτερο κίνδυνο αποτελεί η επαφή με μολυσμένο τρωκτικό παρά το ενδεχόμενο έκθεσης σε κάποιο εργαστήριο στη Σιβηρία.

Παρότι δεν έχει επιβεβαιωθεί επισήμως ότι η 28χρονη πέθανε από πνευμονική πανώλη, ο δρ Γκιμπάνι επισημαίνει ότι η άμεση κινητοποίηση είναι καθοριστική σε περίπτωση πιθανού περιστατικού. Μεταξύ των μέτρων περιλαμβάνονται η ιχνηλάτηση των επαφών και η προληπτική χορήγηση αντιβιοτικών σε άτομα που ενδέχεται να έχουν εκτεθεί.

Προληπτικά μέτρα και στις γειτονικές χώρες

Οι ρωσικές Αρχές επιχειρούν να καθησυχάσουν τις ανησυχίες για ενδεχόμενη εξάπλωση της νόσου.

Την ίδια στιγμή, σύμφωνα με τις πληροφορίες του δημοσιεύματος, χώρες της ευρύτερης περιοχής έχουν λάβει προληπτικά μέτρα. Το Καζακστάν έχει αυξήσει το επίπεδο επιφυλακής και έχουν αναφερθεί μέτρα σε συνοριακά περάσματα, ενώ αντίστοιχες κινήσεις έχουν γίνει στο Τατζικιστάν, το Ουζμπεκιστάν και το Κιργιστάν.

Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας βρίσκεται σε επικοινωνία με τις ρωσικές υγειονομικές Αρχές και έχει δηλώσει διαθέσιμος να παράσχει υποστήριξη εφόσον αυτή ζητηθεί.

Στο θέμα αναφέρθηκε και ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, δηλώνοντας ότι η αμερικανική κυβέρνηση είναι πρόθυμη να προσφέρει βοήθεια στη Ρωσία για την αντιμετώπιση της κατάστασης.