1966
Lunar Orbiter 1: Όταν η Γη φωτογραφήθηκε για πρώτη φορά από τη Σελήνη
Σαν σήμερα, στις 23 Αυγούστου 1966, το μη επανδρωμένο διαστημόπλοιο Lunar Orbiter 1 της NASA κατέγραψε την πρώτη φωτογραφία της Γης από την τροχιά της Σελήνης.

Η ασπρόμαυρη εικόνα παρουσίαζε τον πλανήτη μας να υψώνεται πάνω από τον σεληνιακό ορίζοντα. Για πρώτη φορά, η ανθρωπότητα μπορούσε να κοιτάξει τη Γη από τη γειτονιά ενός άλλου κόσμου.
Η λήψη δεν ανήκε αρχικά στους βασικούς στόχους της αποστολής. Ωστόσο, εξελίχθηκε σε ένα από τα σημαντικότερα φωτογραφικά ντοκουμέντα της πρώτης περιόδου της διαστημικής εξερεύνησης.
Η αποστολή που προετοίμασε το πρόγραμμα Apollo
Η NASA εκτόξευσε το Lunar Orbiter 1 στις 10 Αυγούστου 1966 από το Ακρωτήριο Κανάβεραλ, χρησιμοποιώντας έναν πύραυλο Atlas-Agena D.
Βασική αποστολή του σκάφους ήταν να φωτογραφίσει τη Σελήνη και να εντοπίσει ασφαλείς περιοχές για τις μελλοντικές προσεληνώσεις των αποστολών Surveyor και Apollo.
Στις 14 Αυγούστου, το Lunar Orbiter 1 τέθηκε σε τροχιά γύρω από τη Σελήνη και έγινε το πρώτο αμερικανικό διαστημόπλοιο που πέτυχε αυτόν τον στόχο. Λίγους μήνες νωρίτερα, το σοβιετικό Luna 10 είχε γίνει το πρώτο διαστημόπλοιο στην ιστορία που μπήκε σε σεληνιακή τροχιά.
Το αμερικανικό σκάφος διέθετε φωτογραφικό σύστημα με ευρυγώνιο και τηλεφακό. Ανέπτυσσε το φιλμ μέσα στο ίδιο το διαστημόπλοιο, σάρωνε τις εικόνες και στη συνέχεια τις μετέδιδε στη Γη.
Η ιστορική λήψη της 23ης Αυγούστου
Στις 23 Αυγούστου 1966, καθώς το Lunar Orbiter 1 ολοκλήρωνε τη 16η περιφορά του γύρω από τη Σελήνη, η κάμερά του στράφηκε προς τη Γη.
Το αποτέλεσμα ήταν μια εικόνα που έμεινε στην ιστορία ως η πρώτη «ανατολή της Γης» από τη σεληνιακή τροχιά. Η φωτογραφία μεταδόθηκε στη Γη και έφτασε στον σταθμό παρακολούθησης της NASA στο Ρομπλέδο ντε Τσαβέλα, κοντά στη Μαδρίτη.
Η λήψη δεν είχε την καθαρότητα και τα χρώματα των εικόνων που θα ακολουθούσαν. Παρ’ όλα αυτά, έδωσε στο κοινό μια πρωτόγνωρη οπτική: τη Γη μικρή και απομακρυσμένη, μέσα στο σκοτάδι του Διαστήματος.
Οι φωτογραφίες που άνοιξαν τον δρόμο προς τη Σελήνη
Το Lunar Orbiter 1 ολοκλήρωσε τη βασική φωτογραφική αποστολή του στα τέλη Αυγούστου. Συνολικά εξέθεσε 205 φωτογραφικά καρέ και κάλυψε περίπου 5,18 εκατομμύρια τετραγωνικά χιλιόμετρα της σεληνιακής επιφάνειας.
Το σκάφος φωτογράφισε εννέα πιθανές τοποθεσίες προσελήνωσης του προγράμματος Apollo, καθώς και περιοχές στην αθέατη πλευρά της Σελήνης. Παρά τα τεχνικά προβλήματα που θόλωσαν ορισμένες λήψεις υψηλής ανάλυσης, οι εικόνες μέσης ανάλυσης πρόσφεραν στους επιστήμονες πολύτιμα δεδομένα.
Οι πληροφορίες αυτές βοήθησαν τη NASA να αξιολογήσει το ανάγλυφο, τις κλίσεις και τα πιθανά εμπόδια στις περιοχές όπου θα μπορούσαν να προσεληνωθούν μελλοντικά επανδρωμένες αποστολές. Έτσι, το πρόγραμμα Lunar Orbiter συνέβαλε ουσιαστικά στην προετοιμασία της ιστορικής προσελήνωσης του Apollo 11 το 1969.
Πριν από τη διάσημη «Earthrise» του Apollo 8
Η φωτογραφία του 1966 συχνά συγχέεται με τη διάσημη έγχρωμη εικόνα «Earthrise» του Apollo 8.
Η μεταγενέστερη φωτογραφία τραβήχτηκε από τον αστροναύτη Γουίλιαμ Άντερς στις 24 Δεκεμβρίου 1968, κατά την πρώτη επανδρωμένη αποστολή που τέθηκε σε τροχιά γύρω από τη Σελήνη.
Η εικόνα του Apollo 8 έγινε περισσότερο γνωστή λόγω των χρωμάτων και της εντυπωσιακής σύνθεσής της. Ωστόσο, το Lunar Orbiter 1 είχε καταγράψει την πρώτη θέα της Γης από τη σεληνιακή τροχιά περισσότερο από δύο χρόνια νωρίτερα.
Η αποστολή ολοκληρώθηκε με πρόσκρουση
Μετά το τέλος της φωτογράφισης, το Lunar Orbiter 1 συνέχισε να συλλέγει δεδομένα για την ακτινοβολία, τους μικρομετεωρίτες και το βαρυτικό πεδίο της Σελήνης.
Στις 29 Οκτωβρίου 1966, κατά την 577η τροχιά του, οι υπεύθυνοι της αποστολής έδωσαν εντολή στο σκάφος να προσκρούσει ελεγχόμενα στη σεληνιακή επιφάνεια. Με αυτόν τον τρόπο απέτρεψαν το ενδεχόμενο να προκαλέσει παρεμβολές στις επόμενες αποστολές Lunar Orbiter.

Η εικόνα που απέκτησε νέα ζωή
Το 2008, το πρόγραμμα Lunar Orbiter Image Recovery Project επεξεργάστηκε εκ νέου τα πρωτότυπα δεδομένα και δημιούργησε μια σαφέστερη ψηφιακή εκδοχή της ιστορικής φωτογραφίας.
Η αποκατεστημένη εικόνα αποκάλυψε περισσότερες λεπτομέρειες και έφερε ξανά στο προσκήνιο τη σημασία εκείνης της απρογραμμάτιστης λήψης.
Η 23η Αυγούστου 1966 έμεινε στην ιστορία ως η ημέρα κατά την οποία η ανθρωπότητα είδε για πρώτη φορά τη Γη από την τροχιά της Σελήνης.
Το Lunar Orbiter 1 ταξίδεψε στο Διάστημα για να χαρτογραφήσει έναν άλλο κόσμο. Τελικά, όμως, μας χάρισε έναν εντελώς νέο τρόπο να κοιτάζουμε τον δικό μας.

