Φορο-μπόνους, εκπτώσεις και προνόμια: Το νέο σύστημα επιβράβευσης των συνεπών επιχειρήσεων
Με μια ματιά
Εξετάζεται αύξηση της έκπτωσης φόρου έως και 6% για όσους υποβάλλουν νωρίς τη δήλωσή τους και πληρώνουν εφάπαξ.
Σχεδιάζεται νέο «φορολογικό προφίλ» για επιχειρήσεις με βάση τη συνέπεια, τις επενδύσεις, τις προσλήψεις και την εξαγωγική δραστηριότητα.
Στο τραπέζι βρίσκεται αυτόματο μπόνους για επιχειρήσεις που παραμένουν συνεπείς για δύο ή τρία συνεχόμενα χρόνια.
Προβλέπονται ευνοϊκότερη φορολόγηση για νέους επαγγελματίες, ηπιότερα πρόστιμα και μεγαλύτερος χρόνος συμψηφισμού ζημιών.
Ένα νέο μοντέλο φορολογικών κινήτρων, το οποίο θα ανταμείβει όσους πληρώνουν έγκαιρα τους φόρους και τις ασφαλιστικές εισφορές, φαίνεται να εξετάζει η κυβέρνηση.
Σύμφωνα με το ρεπορτάζ, στο τραπέζι βρίσκονται και εξετάζονται μεγαλύτερες εκπτώσεις για την εφάπαξ εξόφληση του φόρου, ταχύτερες επιστροφές για συνεπείς επιχειρήσεις καθώς και ευνοϊκότερη μεταχείριση για νέους επιχειρηματίες.
Δημοσιεύματα τοποθετούν μεταξύ των υπό εξέταση μέτρων τη μείωση της προκαταβολής φόρου, αλλαγές στο τεκμαρτό εισόδημα των ελεύθερων επαγγελματιών και, σε δεύτερο χρόνο, τη μείωση του φόρου των επιχειρήσεων από το 22% στο 20%.
Μεγαλύτερη έκπτωση για όσους πληρώνουν νωρίς
Το πιο άμεσο μέτρο για τα φυσικά πρόσωπα αφορά την έκπτωση που δίνεται όταν ο φόρος εισοδήματος εξοφλείται ολόκληρος έως το τέλος Ιουλίου.
Με το ισχύον σύστημα, η έκπτωση είναι:
- 4% για δηλώσεις που υποβάλλονται έως τις 30 Απριλίου
- 3% για δηλώσεις έως τις 15 Ιουνίου
- 2% για δηλώσεις έως τις 15 Ιουλίου
Απαραίτητη προϋπόθεση είναι η συνολική οφειλή να καταβληθεί έως τις 31 Ιουλίου. Τα ποσοστά αυτά προβλέπονται στις οδηγίες και στις αποφάσεις της ΑΑΔΕ για τις δηλώσεις του 2026.
Το σενάριο που εξετάζεται προβλέπει αύξηση της ανώτατης έκπτωσης στο 6% για όσους υποβάλλουν τη δήλωσή τους μέσα στον πρώτο μήνα λειτουργίας της πλατφόρμας και πληρώνουν εφάπαξ.
Για τις επόμενες χρονικές ζώνες συζητούνται ποσοστά 4% και 3%.
Δεν πρόκειται ακόμη για οριστική απόφαση, αλλά για μία από τις προτάσεις που έχουν τεθεί προς αξιολόγηση ενόψει του φορολογικού πακέτου του 2027.
Τι σημαίνει η αλλαγή σε πραγματικά ποσά
Η διαφορά ανάμεσα στο σημερινό 4% και σε μια πιθανή έκπτωση 6% είναι δύο ποσοστιαίες μονάδες. Το όφελος γίνεται περισσότερο αισθητό όσο αυξάνεται το ποσό του φόρου.
Για παράδειγμα:
Ένας φορολογούμενος με φόρο 1.000 ευρώ εξοικονομεί σήμερα 40 ευρώ με έκπτωση 4%. Με έκπτωση 6%, το όφελος θα ανέβαινε στα 60 ευρώ.
Σε φόρο 3.000 ευρώ, η έκπτωση θα αυξανόταν από 120 σε 180 ευρώ.
Για συνολική οφειλή 10.000 ευρώ, το όφελος θα έφτανε από τα 400 στα 600 ευρώ.
Η πρόσθετη ελάφρυνση δεν είναι θεαματική για μικρά εκκαθαριστικά, μπορεί όμως να γίνει σημαντική για φορολογούμενους με υψηλότερο ποσό φόρου ή για οικογένειες που έχουν τη δυνατότητα να εξοφλήσουν εφάπαξ.
Το δύσκολο σημείο της εφάπαξ πληρωμής
Το κίνητρο έχει και μία σαφή αδυναμία. Για να κερδίσει κάποιος την έκπτωση, πρέπει να διαθέτει την απαραίτητη ρευστότητα για να πληρώσει ολόκληρο τον φόρο έως το τέλος Ιουλίου.
Αυτό σημαίνει ότι ένας φορολογούμενος με επαρκείς αποταμιεύσεις μπορεί να επωφεληθεί περισσότερο από κάποιον που είναι εξίσου συνεπής, αλλά αναγκάζεται να χρησιμοποιήσει τις μηνιαίες δόσεις.
Επομένως, ένα από τα ζητήματα που θα πρέπει να εξεταστούν είναι αν η επιβράβευση θα αφορά μόνο την εφάπαξ καταβολή ή αν θα μπορούσε να επεκταθεί και σε όσους εξοφλούν όλες τις δόσεις τους χωρίς καθυστέρηση. Μια τέτοια πρόβλεψη θα έκανε το σύστημα πιο αναλογικό και θα διεύρυνε τον αριθμό των δικαιούχων.
«Φορολογικό προφίλ» για τις συνεπείς επιχειρήσεις
Πιο σύνθετος είναι ο σχεδιασμός για τις επιχειρήσεις. Η πρόταση δεν περιορίζεται στην απλή ύπαρξη φορολογικής και ασφαλιστικής ενημερότητας, αλλά προβλέπει τη δημιουργία ενός ευρύτερου μηχανισμού αξιολόγησης.
Στη βαθμολογία μιας επιχείρησης θα μπορούσαν να συνυπολογίζονται:
- η έγκαιρη πληρωμή φόρων και εισφορών
- η δημιουργία νέων θέσεων εργασίας
- οι παραγωγικές επενδύσεις
- η εξαγωγική δραστηριότητα
- η καινοτομία
- η περιβαλλοντική επίδοση
Όσο καλύτερο είναι το ιστορικό μιας επιχείρησης, τόσο περισσότερα πλεονεκτήματα θα μπορεί να αποκτά. Μεταξύ των κινήτρων που εξετάζονται είναι οι ταχύτερες επιστροφές φόρου, η απλούστερη ένταξη σε ρυθμίσεις και η μείωση των ελέγχων σε υποθέσεις χαμηλού φορολογικού κινδύνου.
Πώς θα μπορούσε να λειτουργεί στην πράξη
Μια μικρή επιχείρηση που επί τρία χρόνια πληρώνει εγκαίρως φόρους και εισφορές, δεν έχει ληξιπρόθεσμες οφειλές και διατηρεί τις θέσεις εργασίας της θα μπορούσε να αποκτά αυτόματα υψηλή βαθμολογία συνέπειας.
Αντί να περιμένει για μεγάλο χρονικό διάστημα την επιστροφή ΦΠΑ, θα μπορούσε να ελέγχεται κατά προτεραιότητα και να λαμβάνει ταχύτερα το ποσό που δικαιούται.
Αντίστοιχα, μια εξαγωγική επιχείρηση που επενδύει σε νέο εξοπλισμό και αυξάνει το προσωπικό της θα μπορούσε να συνδυάζει τη φορολογική συνέπεια με αναπτυξιακά κριτήρια και να αποκτά πρόσβαση σε πρόσθετα κίνητρα.
Αυτόματο μπόνους μετά από δύο ή τρία χρόνια
Ένα από τα σενάρια που παρουσιάζουν ιδιαίτερο ενδιαφέρον αφορά την αυτόματη επιβράβευση επιχειρήσεων που παραμένουν απολύτως συνεπείς για δύο ή τρία συνεχόμενα έτη.
Το μπόνους θα μπορούσε να έχει τη μορφή φορολογικής ή ασφαλιστικής έκπτωσης, χωρίς νέα αίτηση και χωρίς επανάληψη της διαδικασίας αξιολόγησης. Στην πράξη, το Δημόσιο θα χρησιμοποιεί το ήδη καταγεγραμμένο ιστορικό της επιχείρησης και θα αποδίδει αυτόματα το όφελος.
Ελαφρύνσεις για τους νέους επαγγελματίες
Στο πακέτο εξετάζεται και η διεύρυνση της ευνοϊκής φορολογικής μεταχείρισης για όσους ξεκινούν νέα επαγγελματική δραστηριότητα.
Η πρόταση προβλέπει να αυξηθεί από 10.000 σε 20.000 ευρώ το εισοδηματικό όριο στο οποίο θα εφαρμόζεται το ευνοϊκό καθεστώς κατά τα πρώτα χρόνια λειτουργίας μιας νέας επιχείρησης. Η συγκεκριμένη παρέμβαση περιλαμβάνεται στις αλλαγές που έχουν δημοσιοποιηθεί ως υπό εξέταση ενόψει της ΔΕΘ.
Για έναν νέο δικηγόρο, μηχανικό, λογιστή ή τεχνικό που ξεκινά ατομική δραστηριότητα, τα πρώτα χρόνια είναι συνήθως εκείνα με τα μεγαλύτερα έξοδα και τη μικρότερη πελατειακή βάση. Η αύξηση του ορίου θα μπορούσε να περιορίσει το αρχικό φορολογικό βάρος και να αφήσει περισσότερο κεφάλαιο για εξοπλισμό, επαγγελματική στέγη και ασφαλιστικές εισφορές.
Περισσότερος χρόνος για τον συμψηφισμό ζημιών
Στο τραπέζι βρίσκεται ακόμη η επέκταση της περιόδου μέσα στην οποία οι επιχειρήσεις μπορούν να συμψηφίζουν παλαιότερες ζημιές με μελλοντικά κέρδη.
Το μέτρο αφορά κυρίως επιχειρήσεις που χρειάζονται αρκετά χρόνια για να αποδώσουν οι επενδύσεις τους. Μια νεοφυής εταιρεία, για παράδειγμα, μπορεί να καταγράφει ζημιές κατά την ανάπτυξη ενός προϊόντος και να εμφανίζει κέρδη πολύ αργότερα. Αν η περίοδος συμψηφισμού είναι περιορισμένη, μέρος των ζημιών μπορεί να μη χρησιμοποιηθεί φορολογικά.
Η μεγαλύτερη διάρκεια θα βελτίωνε τον προγραμματισμό εταιρειών με υψηλές αρχικές επενδύσεις, εποχικότητα ή μεγάλες διακυμάνσεις στα αποτελέσματά τους.
Ηπιότερα πρόστιμα για λάθη που διορθώνονται εγκαίρως
Μία ακόμη αλλαγή αφορά τη δημιουργία περισσότερο αναλογικού συστήματος προστίμων.
Η κατεύθυνση είναι να διαχωρίζεται μια μικρή ή τυπική παράβαση από μια σοβαρή απόπειρα φοροδιαφυγής. Σε περίπτωση που ο φορολογούμενος εντοπίσει μόνος του ένα λάθος και το διορθώσει μέσα σε συγκεκριμένο χρονικό διάστημα, θα μπορούσε να αποφεύγει την πλήρη επιβολή του προστίμου ή να επιβαρύνεται με μικρότερη κύρωση.
Η προσέγγιση αυτή μεταφέρει το βάρος από την αυτόματη τιμωρία στην οικειοθελή συμμόρφωση. Για να λειτουργήσει, όμως, θα χρειαστούν σαφή χρονικά όρια και συγκεκριμένες κατηγορίες λαθών που θα μπορούν να διορθώνονται χωρίς αυστηρή ποινή.
- 22 λεπτά πριν e-ΕΦΚΑ: Νέες ηλεκτρονικές υπηρεσίες για ελεύθερους επαγγελματίες και αγρότες
- 25 λεπτά πριν ΑΣΕΠ: Τα 3 κρίσιμα δικαιολογητικά για τις 3.000 μόνιμες προσλήψεις ΥΕ
- 40 λεπτά πριν Μετά τον καύσωνα έρχεται το «Γκοτζίλα» Ελ Νίνιο – Τι είναι αυτό
