Διαγραφές φοιτητών στα ΑΕΙ: «Πολλοί έχουν ξεχάσει ότι είναι φοιτητές» τονίζει ο Νίκος Παπαϊωάννου

Στο επίκεντρο της δημόσιας συζήτησης βρίσκεται ξανά το θέμα των διαγραφών φοιτητών στα ελληνικά Πανεπιστήμια και της ανώτατης διάρκειας φοίτησης, με φόντο την εφαρμογή του νέου πλαισίου.

Ο υφυπουργός Παιδείας Νίκος Παπαϊωάννου υπερασπίστηκε στη Βουλή το μέτρο, ενώ από την άλλη πλευρά η βουλευτής του ΚΚΕ Αφροδίτη Κτενά μίλησε για «άδικο νόμο» που ακυρώνει τις προσπάθειες χιλιάδων φοιτητών.

«Δεν είναι μέτρο τιμωρίας – Θέλουμε καθαρούς καταλόγους»

Απαντώντας σε επίκαιρη ερώτηση της βουλευτού του ΚΚΕ, ο Νίκος Παπαϊωάννου υπογράμμισε ότι οι διαγραφές φοιτητών δεν έχουν τιμωρητικό χαρακτήρα, αλλά συνδέονται με τη διατήρηση επικαιροποιημένων φοιτητικών μητρώων στα ΑΕΙ, «όπως συμβαίνει σε όλα τα πανεπιστήμια της Ευρώπης και του κόσμου», όπως είπε.

Ο υφυπουργός σημείωσε ότι:

• οι διατάξεις για την ανώτατη διάρκεια φοίτησης δεν ήρθαν αιφνιδιαστικά,
• ο νόμος 4777/2021 έδωσε επαρκές χρονικό περιθώριο στους λεγόμενους «αιώνιους φοιτητές» να ολοκληρώσουν τις σπουδές τους,
• ο νεότερος νόμος 5224/2024 προσθέτει, όπως ανέφερε, «κοινωνικά και ευεργετικά μέτρα» για όσους αντιμετωπίζουν δυσκολίες.

Χαρακτηριστικά, σχολίασε ότι «ενεργός φοιτητής δεν μπορεί να θεωρείται κάποιος που μπήκε στο πανεπιστήμιο το 1970 ή το 1980», επισημαίνοντας ότι πολλοί από αυτούς «έχουν ξεχάσει ότι είναι φοιτητές».

Τι προβλέπει ο νόμος 5224/2024 – Ποιοι κερδίζουν παράταση

Ο υφυπουργός Παιδείας στάθηκε ιδιαίτερα στις προϋποθέσεις παράτασης σπουδών, παρουσιάζοντας το πλαίσιο που ισχύει για τους φοιτητές που κινδυνεύουν με διαγραφή:

Δύο επιπλέον εξάμηνα και τρεις εξεταστικές

Οι φοιτητές μπορούν να ζητήσουν παράταση δύο ακαδημαϊκών εξαμήνων – που αντιστοιχούν σε τρεις επιπλέον εξεταστικές περιόδους – εφόσον:

• έχουν περάσει τουλάχιστον το 70% των πιστωτικών μονάδων του προγράμματος σπουδών τους,
• έχουν συμμετάσχει σε τουλάχιστον δύο ακαδημαϊκές δοκιμασίες (εξετάσεις, υποστήριξη διπλωματικής κ.λπ.) στα τέσσερα τελευταία εξάμηνα,
• και τουλάχιστον σε μία από αυτές έχουν σημειώσει επιτυχία.

Έξτρα εξάμηνο για πτυχιακή ή πρακτική

Για φοιτητές που φοιτούν σε τμήματα με πτυχιακή/διπλωματική εργασία ή πρακτική άσκηση, δίνεται η δυνατότητα ενός επιπλέον εξαμήνου, ειδικά για την ολοκλήρωση αυτών των υποχρεώσεων.

Εμβόλιμη εξεταστική για τα τελευταία δύο μαθήματα

Εφόσον μετά την παράταση απομένουν μόνο δύο μαθήματα για την απόκτηση πτυχίου, προβλέπεται εμβόλιμη εξεταστική, ώστε – όπως είπε ο υφυπουργός – «να μη χαθεί μια ολόκληρη χρονιά για δύο μόνο μαθήματα».

Οι εξαιρέσεις από τις διαγραφές – Ποιοι προστατεύονται

Ο Νίκος Παπαϊωάννου ανέφερε ότι το πλαίσιο για τις διαγραφές φοιτητών περιλαμβάνει σειρά εξαιρέσεων και διευκολύνσεων:

• Σοβαροί λόγοι υγείας: Επιτρέπεται κατ’ εξαίρεση υπέρβαση της ανώτατης διάρκειας φοίτησης για φοιτητές που αντιμετωπίζουν σοβαρό πρόβλημα υγείας, καθώς και για συγγενείς πρώτου βαθμού, συζύγους ή πρόσωπα με σύμφωνο συμβίωσης.
• Φοιτητές με αναπηρία ή ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες: Παρέχεται το δικαίωμα μερικής φοίτησης, με προσαρμοσμένο ρυθμό σπουδών.
• Εργαζόμενοι φοιτητές: Προβλέπεται επίσης μερική φοίτηση για όσους εργάζονται, ώστε να συνδυάζουν δουλειά και σπουδές.
• Διακοπή φοίτησης: Φοιτητές που δεν έχουν ξεπεράσει το ανώτατο όριο μπορούν να διακόψουν τη φοίτηση για έως δύο έτη, χωρίς να χάνουν τη φοιτητική τους ιδιότητα.

Σύμφωνα με τον υφυπουργό, «κανείς δεν διαγράφεται εάν αποδεικνύει πραγματική, ενεργή συμμετοχή και σαφή πρόθεση να ολοκληρώσει τις σπουδές του».

Η κριτική από το ΚΚΕ: «Άδικος νόμος, δεν λύνει τα πραγματικά προβλήματα»

Στην αντίπερα όχθη, η βουλευτής του ΚΚΕ Αφροδίτη Κτενά άσκησε σφοδρή κριτική στην κυβέρνηση, υποστηρίζοντας ότι οι διαγραφές φοιτητών:

• δεν έχουν καμία σχέση με τις ανάγκες των φοιτητών και των οικογενειών τους,
• ακυρώνουν στην πράξη πολυετείς προσπάθειες σε ιδιαίτερα δύσκολες οικονομικές και κοινωνικές συνθήκες,
• συνοδεύονται από «εκβιασμούς και πειθαρχικές πιέσεις» προς το διδακτικό και διοικητικό προσωπικό των ΑΕΙ για να εφαρμοστεί ο νόμος.

Η βουλευτής έκανε λόγο για «αντιεκπαιδευτικό και παράλογο μέτρο», που δεν λαμβάνει υπόψη τις πραγματικές συνθήκες ζωής των φοιτητών: εργασία, υψηλό κόστος σπουδών σε άλλες πόλεις, καθυστερήσεις σε εργαστήρια, πρακτικές ασκήσεις και πτυχιακές.

«Οι ευεργετικές διατάξεις είναι φερετζές» – Τι υποστηρίζει η Κτενά

Η Αφροδίτη Κτενά χαρακτήρισε τις ευεργετικές ρυθμίσεις του νόμου 5224/2024 ως «φερετζέ», που απλώς καλύπτει – όπως είπε – τον αυστηρό πυρήνα ενός άδικου μέτρου.

Αναφέρθηκε σε συγκεκριμένα παραδείγματα φοιτητών:

• που αντιμετώπισαν σοβαρά προβλήματα υγείας,
• βρέθηκαν αντιμέτωποι με οικονομικές δυσκολίες και ανάγκη για εργασία,
• δεν κατάφεραν να πάρουν μετεγγραφή σε πόλη όπου θα μπορούσαν να συνδυάσουν σπουδές και δουλειά,
• και τελικά δεν καλύπτονται από καμία από τις προβλεπόμενες εξαιρέσεις.

Κατά την ίδια, «δεν υπάρχει νόμος που να θεραπεύει μια αδικία όταν ο βασικός στόχος είναι να αδειάσουν τα πανεπιστήμια από φοιτητές που δυσκολεύονται να ολοκληρώσουν έγκαιρα τις σπουδές τους, αντί να στηριχθούν».

Η απάντηση του υφυπουργού: «Δίνουμε εργαλεία, δεν βάζουμε κόφτες»

Ο Νίκος Παπαϊωάννου αντέτεινε ότι:

• ο μέσος χρόνος φοίτησης στα ελληνικά Πανεπιστήμια δεν υπερβαίνει τα ανώτατα όρια που θέτει ο νόμος,
• η κυβέρνηση έχει ενισχύσει τα ΑΕΙ με νέες θέσεις ΔΕΠ και χρηματοδότηση για υποδομές,
• και στόχος είναι να στηριχθεί το δημόσιο πανεπιστήμιο, όχι να αποκλειστούν οι φοιτητές.

Τόνισε ξανά ότι όποιος φοιτητής αξιοποιεί τα δικαιώματα που του δίνει το θεσμικό πλαίσιο «μπορεί πολύ εύκολα να ολοκληρώσει και να συνεχίσει τις σπουδές του».

Το διακύβευμα για τα ελληνικά ΑΕΙ

Η αντιπαράθεση για τις διαγραφές φοιτητών, τους «καθαρούς καταλόγους», τις εξαιρέσεις και τις παρατάσεις δεν είναι απλώς τεχνικό ζήτημα. Αγγίζει τον πυρήνα της συζήτησης για:

• το πώς ορίζεται ο «ενεργός φοιτητής» στην πράξη,
• το αν η ανώτατη διάρκεια φοίτησης βοηθά ή πιέζει άδικα τους φοιτητές,
• και το κατά πόσο το ελληνικό δημόσιο πανεπιστήμιο προσφέρει τις προϋποθέσεις ώστε οι φοιτητές να ολοκληρώνουν έγκαιρα τις σπουδές τους.

Το μόνο βέβαιο είναι ότι, όσο πλησιάζει η πλήρης εφαρμογή των διατάξεων, η συζήτηση για τις διαγραφές στα ΑΕΙ θα παραμένει στο προσκήνιο – μαζί με τα αιτήματα για περισσότερη στήριξη, καλύτερη χρηματοδότηση και ουσιαστικές λύσεις στα πραγματικά εμπόδια που συναντούν οι φοιτητές.

Περισσότερα:

Δωρεάν μεταπτυχιακά: Δείτε τώρα την λίστα με τα 10 προγράμματα

Πανελλήνιες 2026: Πότε μηδενίζεται ένα γραπτό – Τι δεν πρέπει να έχεις μαζί σου

Πανελλαδικές 2026: Τα θέματα σε Αρχαία, Μαθηματικά και Βιολογία που δοκίμασαν τις αντοχές των υποψηφίων