ΕΦΚΑ: Γιατί καθυστερούν οι πληρωμές ακόμη και μετά από τελεσίδικη δικαστική απόφαση
Η έκδοση μιας τελεσίδικης δικαστικής απόφασης υπέρ ασφαλισμένου ή συνταξιούχου δεν σημαίνει πάντοτε ότι τα χρήματα θα καταβληθούν αμέσως από τον e-ΕΦΚΑ. Ακόμη και όταν έχει ολοκληρωθεί η δικαστική διαδρομή και έχει αναγνωριστεί η απαίτηση, μεσολαβούν διοικητικά και λογιστικά στάδια που μπορούν να παρατείνουν σημαντικά τον χρόνο μέχρι την πραγματική πληρωμή.
Ο βασικός λόγος είναι ότι ο e-ΕΦΚΑ, ως νομικό πρόσωπο δημοσίου δικαίου, δεν λειτουργεί όπως ένας ιδιώτης οφειλέτης. Η καταβολή ποσών που επιδικάζονται δικαστικά απαιτεί να ακολουθηθεί συγκεκριμένη διαδικασία συμμόρφωσης και εκτέλεσης.
Ο ν. 3068/2002 προβλέπει ότι το Δημόσιο και τα νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου οφείλουν να συμμορφώνονται χωρίς καθυστέρηση στις δικαστικές αποφάσεις. Ωστόσο, για να κινηθεί αναγκαστική εκτέλεση κατά ΝΠΔΔ, η εκτελεστή απόφαση πρέπει να επιδοθεί στον αρμόδιο εκπρόσωπό του και να περάσουν 60 ημέρες από την επίδοση.
Η τήρηση της συγκεκριμένης διαδικασίας δεν είναι τυπική λεπτομέρεια. Το Ελεγκτικό Συνέδριο έχει κρίνει σε υποθέσεις που αφορούν τον e-ΕΦΚΑ ότι αναγκαστική εκτέλεση δεν μπορεί να προχωρήσει όταν δεν έχει προηγηθεί η νόμιμη επίδοση της εκτελεστής απόφασης στον αρμόδιο φορέα και η παρέλευση της προβλεπόμενης προθεσμίας των 60 ημερών.
Ακόμη όμως και μετά την ολοκλήρωση αυτών των σταδίων, η πληρωμή δεν γίνεται αυτόματα. Η δικαστική απόφαση πρέπει να περάσει από τις αρμόδιες υπηρεσίες του e-ΕΦΚΑ, να προσδιοριστεί το ακριβές ποσό της απαίτησης, να υπολογιστούν όπου απαιτείται τόκοι ή αναδρομικά, να γίνει ο σχετικός διοικητικός και λογιστικός έλεγχος και να εκδοθεί το προβλεπόμενο χρηματικό ένταλμα.
Το χρηματικό ένταλμα, επομένως, αποτελεί κρίσιμο στάδιο της διαδικασίας, αλλά δεν σημαίνει από μόνο του ότι η πίστωση στον λογαριασμό του δικαιούχου γίνεται την ίδια στιγμή. Ακολουθούν οι διαδικασίες εκκαθάρισης και εξόφλησης που ισχύουν για τις δημόσιες δαπάνες. Σε επίσημες διαδικασίες του e-ΕΦΚΑ προβλέπεται ρητά η έκδοση χρηματικών ενταλμάτων από τις αρμόδιες υπηρεσίες πριν από την καταβολή χρημάτων στους δικαιούχους.
Καθυστέρηση μπορεί να προκύψει επίσης όταν η δικαστική απόφαση αφορά σύνθετους επανυπολογισμούς συντάξεων ή αναδρομικά πολλών ετών. Σε αυτές τις περιπτώσεις απαιτείται να ελεγχθεί ο ασφαλιστικός φάκελος, να υπολογιστούν οι διαφορές ανά χρονική περίοδο και να αφαιρεθούν τυχόν ποσά που έχουν ήδη καταβληθεί. Όσο πιο σύνθετη είναι η απαίτηση τόσο περισσότερα υπηρεσιακά στάδια μπορεί να χρειαστούν μέχρι να προσδιοριστεί το τελικό πληρωτέο ποσό.
Ρόλο μπορεί να παίξει και η σωστή κοινοποίηση της δικαστικής απόφασης. Δεν αρκεί πάντοτε η απόφαση να έχει απλώς εκδοθεί ή να έχει γνωστοποιηθεί με οποιονδήποτε τρόπο στον φορέα. Η νομολογία δείχνει ότι, ειδικά όταν πρόκειται να ακολουθήσει αναγκαστική εκτέλεση, έχει σημασία αν η εκτελεστή απόφαση επιδόθηκε στον αρμόδιο εκπρόσωπο του e-ΕΦΚΑ με τον τρόπο που προβλέπει ο νόμος.
Έτσι μπορεί να δημιουργείται το παράδοξο ένας ασφαλισμένος να έχει στα χέρια του τελεσίδικη δικαστική απόφαση και να έχει προχωρήσει η διαδικασία έκδοσης εντάλματος, αλλά να εξακολουθεί να περιμένει την πίστωση των χρημάτων.
Σε περίπτωση μεγάλης καθυστέρησης, το κρίσιμο είναι να εξακριβωθεί σε ποιο ακριβώς στάδιο βρίσκεται ο φάκελος: αν έχει κοινοποιηθεί νόμιμα η απόφαση, αν έχει ολοκληρωθεί η εκκαθάριση, αν έχει εκδοθεί το χρηματικό ένταλμα και αν αυτό έχει προωθηθεί για εξόφληση. Ο e-ΕΦΚΑ διαθέτει δυνατότητα υποβολής ηλεκτρονικού αιτήματος προς τις υπηρεσίες του, ενώ λειτουργούν χωριστά και υπηρεσίες πληρωμής και εκκαθάρισης συντάξεων.
Η ουσία είναι ότι η τελεσιδικία κατοχυρώνει το δικαίωμα που αναγνώρισε το δικαστήριο, αλλά η πραγματική καταβολή εξακολουθεί να περνά από τη διαδικασία εκτέλεσης και το δημόσιο λογιστικό. Γι’ αυτό και, στην πράξη, μπορεί να μεσολαβήσει σημαντικό χρονικό διάστημα ανάμεσα στη δικαστική δικαίωση και στην εμφάνιση των χρημάτων στον τραπεζικό λογαριασμό.
- Μόλις τώρα Pizza Fan: Σχέδιο αποδέσμευσης λογαριασμών για να ανοίξουν ξανά τα καταστήματα
- 3 λεπτά πριν ΑΣΕΠ: Έρχονται αποτελέσματα για 6 προκηρύξεις
- 13 λεπτά πριν ΑΣΕΠ: Έρχεται η νέα προκήρυξη «Κ» για 3.800 μονίμους
