Διαδοχική ασφάλιση: Απόφαση του ΣτΕ αλλάζει τον υπολογισμό των ενσήμων και τη συμπλήρωση 35ετίας

Σημαντικές αλλαγές στον τρόπο υπολογισμού του χρόνου διαδοχικής ασφάλισης μπορεί να προκαλέσει η απόφαση 1038/2024 του Συμβουλίου της Επικρατείας, η οποία αφορά τον τρόπο μετατροπής των ημερών ασφάλισης στο Ναυτικό Απομαχικό Ταμείο όταν η σύνταξη απονέμεται από τον πρώην ΟΑΕΕ.

Η απόφαση αναδεικνύει τη σημασία της ακριβούς μετατροπής των ημερών ασφάλισης σε έτη και μήνες, καθώς από αυτή τη διαδικασία μπορεί να εξαρτηθεί η συμπλήρωση της απαιτούμενης 35ετίας και, κατ’ επέκταση, ο χρόνος θεμελίωσης του συνταξιοδοτικού δικαιώματος.

Ποιους αφορά

Το ζήτημα αφορά ασφαλισμένους που έχουν εργαστεί σε διαφορετικούς επαγγελματικούς κλάδους και έχουν ασφαλιστεί διαδοχικά σε περισσότερα από ένα Ταμεία.

Σε αυτές τις περιπτώσεις, ο συνυπολογισμός του ασφαλιστικού χρόνου δεν είναι μια απλή αριθμητική διαδικασία, καθώς ο τρόπος μετατροπής και αναγνώρισης των ημερών ασφάλισης μπορεί να επηρεάσει άμεσα το αν και πότε συμπληρώνονται οι απαιτούμενες προϋποθέσεις συνταξιοδότησης.

Σύμφωνα με την υπόθεση που εξετάστηκε, όταν η σύνταξη απονέμεται από τον πρώην ΟΑΕΕ, ο χρόνος ασφάλισης στο ΝΑΤ μετατρέπεται με βάση 360 ημέρες ανά έτος και 30 ημέρες ανά μήνα.

Ο συγκεκριμένος κανόνας βρέθηκε στο επίκεντρο υπόθεσης ασφαλισμένου με χρόνο ασφάλισης στο πρώην ΤΕΒΕ, στο ΙΚΑ και στο ΝΑΤ, ο οποίος διεκδίκησε σύνταξη γήρατος από τον πρώην ΟΑΕΕ.

Η κρίσιμη διαφορά στη 35ετία

Το βασικό ζήτημα αφορούσε 2.363 ημέρες ασφάλισης που είχαν πραγματοποιηθεί στο ΝΑΤ.

Το ερώτημα ήταν σε πόσα έτη και μήνες αντιστοιχούσε αυτός ο χρόνος, ώστε να προστεθεί στον ασφαλιστικό χρόνο που είχε διανυθεί στους άλλους δύο φορείς.

Η απάντηση ήταν καθοριστική, καθώς έπρεπε να διευκρινιστεί αν ο ασφαλισμένος είχε ήδη συμπληρώσει τα απαιτούμενα 35 έτη κατά την πρώτη αίτηση συνταξιοδότησης το 2009 ή αν η προϋπόθεση αυτή καλύφθηκε μόνο κατά τη δεύτερη αίτηση, το 2010.

Η διαφορά του ενός έτους μπορούσε να αλλάξει ουσιαστικά την κρίση για το συνταξιοδοτικό του δικαίωμα, καθώς σε περίπτωση που η 35ετία είχε συμπληρωθεί νωρίτερα, η υπόθεση θα έπρεπε να εξεταστεί με βάση τις διατάξεις και τα δεδομένα που ίσχυαν κατά τον αντίστοιχο χρόνο.

Πώς γίνεται ο υπολογισμός

Ο ασφαλιστικός χρόνος στο ΝΑΤ πρέπει να μετατρέπεται σε έτη και μήνες προκειμένου να συνυπολογίζεται με τον χρόνο ασφάλισης σε άλλα Ταμεία.

Στην εξεταζόμενη περίπτωση, οι 2.363 ημέρες ασφάλισης στο ΝΑΤ έπρεπε να αποτιμηθούν με βάση 360 ημέρες για κάθε έτος και 30 ημέρες για κάθε μήνα, δεδομένου ότι αρμόδιος για την απονομή της σύνταξης ήταν ο πρώην ΟΑΕΕ.

Με τη συγκεκριμένη μέθοδο προκύπτει ο χρόνος που μπορεί να προστεθεί στον ασφαλιστικό χρόνο του πρώην ΤΕΒΕ και του ΙΚΑ, ώστε να προσδιοριστεί η συνολική διάρκεια ασφάλισης και να κριθεί αν πληρούνται οι προϋποθέσεις συνταξιοδότησης.

Γιατί έχει σημασία η απόφαση

Η απόφαση αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα για ασφαλισμένους που έχουν αλλάξει επαγγελματική δραστηριότητα κατά τη διάρκεια του εργασιακού τους βίου και έχουν ένσημα σε διαφορετικούς ασφαλιστικούς φορείς.

Η μετάβαση από τη μισθωτή εργασία στην αυτοαπασχόληση ή η απασχόληση στη ναυτική εργασία μπορεί να δημιουργήσει σύνθετες περιπτώσεις διαδοχικής ασφάλισης, όπου ακόμη και μικρές διαφορές στον τρόπο υπολογισμού του χρόνου μπορούν να επηρεάσουν σημαντικά το πότε θεμελιώνεται το δικαίωμα συνταξιοδότησης.

Η υπόθεση του 2009 και του 2010 δείχνει ακριβώς πόσο κρίσιμος μπορεί να αποδειχθεί ο σωστός προσδιορισμός του ασφαλιστικού χρόνου, ιδιαίτερα όταν ο ασφαλισμένος βρίσκεται κοντά στη συμπλήρωση κρίσιμων ορίων, όπως η 35ετία.

Περισσότερα:

Συντάξεις 2027: Οι έξι παρεμβάσεις που αυξάνουν το εισόδημα των δικαιούχων

Κρατήσεις υπέρ υγείας: Γιατί η αύξηση στη σύνταξη δεν φτάνει ολόκληρη στην τσέπη

ΕΦΚΑ: Γιατί καθυστερούν οι πληρωμές ακόμη και μετά από τελεσίδικη δικαστική απόφαση

Μειωμένη σύνταξη: Πόσο «κοστίζει» η πρόωρη έξοδος