Τι αλλάζει με το κάπνισμα σε εξωτερικούς χώρους – Οι νέες συστάσεις και ποιους αφορά
Σημαντική εξέλιξη στο πεδίο της δημόσιας υγείας σηματοδοτεί η απόφαση της Ευρωπαϊκής Ένωσης να ανοίξει τον δρόμο για την επέκταση της απαγόρευσης του καπνίσματος και σε εξωτερικούς χώρους.
Το Συμβούλιο Υπουργών Υγείας ενέκρινε νέες συστάσεις, οι οποίες προωθούν τη δημιουργία περισσότερων χώρων χωρίς καπνό και αερολύματα σε ολόκληρη την ΕΕ.
Οι νέες κατευθύνσεις δεν περιορίζονται στα παραδοσιακά τσιγάρα, αλλά αφορούν και τα νεότερα προϊόντα καπνού, όπως τα ηλεκτρονικά τσιγάρα και τα προϊόντα θέρμανσης καπνού, η χρήση των οποίων αυξάνεται με ταχείς ρυθμούς, κυρίως μεταξύ των νέων.
Ποιοι χώροι μπαίνουν στο «στόχαστρο»
Σύμφωνα με τη σύσταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, προτείνεται η απαγόρευση καπνίσματος να επεκταθεί και σε μια σειρά εξωτερικών χώρων, όπως:
- υπαίθριες βεράντες καφετεριών και χώρων εστίασης
- παιδικές χαρές
- στάσεις και χώρους αναμονής των μέσων μαζικής μεταφοράς
- ανοιχτούς χώρους που χρησιμοποιούνται από παιδιά και εφήβους
Η εφαρμογή των μέτρων δεν είναι υποχρεωτική, καθώς κάθε κράτος-μέλος διατηρεί την ευχέρεια να αποφασίσει αν και με ποιον τρόπο θα ενσωματώσει τις συστάσεις στο εθνικό του δίκαιο.
Δημόσια υγεία και κοινωνική αλλαγή στο επίκεντρο
Το κάπνισμα και το παθητικό κάπνισμα εξακολουθούν να αποτελούν μείζον πρόβλημα για τη δημόσια υγεία. Στοιχεία του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας δείχνουν ότι περίπου το 27% των καρκίνων σχετίζεται άμεσα με το κάπνισμα, ενώ τα ηλεκτρονικά τσιγάρα εκπέμπουν ουσίες που συνδέονται με σοβαρές καρδιοαναπνευστικές παθήσεις.
Η αναθεώρηση της ευρωπαϊκής πολιτικής – η πρώτη μετά το 2009 – έρχεται σε μια περίοδο όπου η αγορά των καπνικών προϊόντων έχει αλλάξει ριζικά.
Όπως επισημαίνουν οργανώσεις δημόσιας υγείας, τα προϊόντα που πριν από 15 χρόνια είτε δεν υπήρχαν είτε βρίσκονταν σε αρχικό στάδιο, σήμερα αποτελούν καθημερινότητα.
«Πλέον καλούμαστε να αντιμετωπίσουμε νέες μορφές καπνίσματος και ατμίσματος που δεν υπήρχαν στο παρελθόν», υπογράμμισε η Λίλια Ολεφίρ, επικεφαλής οργάνωσης για μια Ευρώπη χωρίς τσιγάρο.
Πέρα από την προστασία από το παθητικό κάπνισμα, κεντρικός στόχος των νέων συστάσεων είναι η αλλαγή κοινωνικών συνηθειών, ώστε το κάπνισμα να πάψει να θεωρείται αποδεκτή συμπεριφορά στους δημόσιους χώρους.
«Η φιλοδοξία είναι οι χώροι χωρίς καπνό να γίνουν ο κανόνας και όχι η εξαίρεση, ώστε τα παιδιά που γεννιούνται σήμερα να μη θεωρήσουν ποτέ φυσιολογικό το κάπνισμα ή το άτμισμα», δήλωσε η Σουζάν Γκαμπριέλς από το Ίδρυμα κατά του Καρκίνου του Βελγίου.
Αντιδράσεις και πολιτική σύγκρουση
Η διαμόρφωση των νέων συστάσεων συνοδεύτηκε από έντονη πολιτική αντιπαράθεση στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, με τη συζήτηση να κινείται ανάμεσα στην προστασία της δημόσιας υγείας και την επίκληση των ατομικών ελευθεριών.
Τα στοιχεία που προβληματίζουν
Σύμφωνα με δεδομένα του 2023:
- το 54% των νυν και πρώην καπνιστών ξεκίνησε πριν τα 19 έτη
- το 14% πριν από τα 15
- το 74% των πολιτών έχει εκτεθεί σε καπνό σε υπαίθριες βεράντες
- το 42% αναφέρει έκθεση σε καπνό σε εξωτερικούς χώρους όπου βρίσκονται παιδιά
- σχεδόν 1 στους 2 έχει δει χρήση ηλεκτρονικών τσιγάρων σε τέτοιους χώρους
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επισημαίνει ότι απαιτείται καλύτερος συντονισμός μεταξύ των κρατών-μελών, ώστε να περιοριστεί ουσιαστικά η έκθεση στον καπνό και τα αερολύματα, ιδιαίτερα για τις ευάλωτες ηλικιακές ομάδες.
- 50 λεπτά πριν Ποια ψηφία να αποφεύγεις στη λοταρία – Τι λέει ειδικός στα τυχερά παιχνίδια
- 1 ώρα πριν Δεν σε παίρνει ο ύπνος; 7 πρακτικές που βοηθούν
- 2 ώρες πριν Σήμερα η κηδεία του Νάσου Αθανασίου- Πότε και πού θα τελεστεί η εξόδιος ακολουθία
