The Guardian για ΟΠΕΚΕΠΕ: Το ελληνικό σκάνδαλο – ενορχηστρωμένο από την πολιτική ελίτ και πληρωμένο από τον λαό

Κάτι παράξενο συμβαίνει στην Ελλάδα: ζώα εμφανίζονται από το πουθενά. Μεταξύ 2016 και 2022, ο πληθυσμός των προβάτων στην Κρήτη υπερδιπλασιάστηκε. Τουλάχιστον αυτό υποστηρίζουν τα ελληνικά κρατικά αρχεία, τα οποία, την ίδια περίοδο, καταγράφουν και άλλες αλλόκοτες «τάσεις».

Οι πλαγιές του Ολύμπου λέγεται ότι καλύφθηκαν με φυτείες μπανάνας, στρατιωτικά αεροδρόμια υψηλής ασφάλειας μετατράπηκαν σε ελαιώνες, ενώ βοσκότοποι για κατσίκια και πρόβατα εκτείνονται – σύμφωνα με τα χαρτιά – ακόμη και μέσα στα κρυστάλλινα νερά της θάλασσας.

Όλα αυτά είναι τόσο εξωφρενικά όσο και επικερδή – και οδηγούν σε ένα ντροπιαστικό σκάνδαλο που συγκλονίζει την ελληνική πολιτική σκηνή: την αποκάλυψη ότι για χρόνια, τεράστια ποσά ευρωπαϊκών κονδυλίων κατέληγαν σε τσέπες ανθρώπων που τα διεκδικούσαν ως επιδοτήσεις για ανύπαρκτες αγροτικές δραστηριότητες.

Το ένα τρίτο του προϋπολογισμού της ΕΕ – περισσότερα χρήματα απ’ όσα διατίθενται για την εκπαίδευση, την κοινωνική πρόνοια και τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας μαζί – κατευθύνεται στη στήριξη της γεωργίας των κρατών-μελών.

Όσο περισσότερα ζώα δηλώνονται, τόσο περισσότερη γη παραχωρείται για βοσκή – και τόσο περισσότερα χρήματα μοιράζονται. Στην Ελλάδα, οι αγροτικές επιδοτήσεις που φτάνουν από τις Βρυξέλλες ανέρχονται σε περίπου 2 δισ. ευρώ τον χρόνο, ποσό αντίστοιχο με το ένα τέταρτο του φουσκωμένου ετήσιου στρατιωτικού προϋπολογισμού της χώρας.

Το σκάνδαλο που ξετυλίγεται γύρω από τον ΟΠΕΚΕΠΕ – τον κρατικό φορέα που διαχειρίζεται την κατανομή των ευρωπαϊκών αγροτικών επιδοτήσεων – θα μπορούσε να εκληφθεί, επιφανειακά, ως πράξη εκδίκησης.

Μια δεκαετία μετά την οικονομική κρίση και τα σκληρά μέτρα λιτότητας που επέβαλαν οι Ευρωπαίοι τεχνοκράτες, μήπως οι Κρητικοί αγρότες «αντεπιτέθηκαν», δημιουργώντας φανταστικά κοπάδια και αποσπώντας χρήματα από τις Βρυξέλλες;

Είναι ένας δελεαστικός συλλογισμός, αλλά η πραγματικότητα είναι άλλη. Ο ΟΠΕΚΕΠΕ μοιάζει όλο και περισσότερο με μια απάτη οργανωμένη από την ίδια πολιτική ελίτ που βύθισε την Ελλάδα στα οικονομικά αδιέξοδα εξαρχής.

Μια ευρωπαϊκή έρευνα που ξεκίνησε το 2020 από το Ευρωπαϊκό Γραφείο Εισαγγελέα (Eppo) στο Λουξεμβούργο κάνει λόγο για χρηματική αρπαγή που ενδέχεται να οργανώθηκε «κατ’ εξακολούθηση και συστηματικά» από τον κρατικό μηχανισμό.

Η παραποίηση φαίνεται να ξεκινά ήδη από το 1998, αλλά να απογειώνεται μετά την εκλογή της Νέας Δημοκρατίας το 2019.

Ελεγκτές παραμερίζονταν, χωράφια δηλώνονταν και ξαναπερνούσαν κάθε χρόνο σε διαφορετικά ονόματα, η Κρήτη «αποκτούσε» τη μισή προβατοτροφία της χώρας αλλά παρήγαγε κάτω από το 10% του πρόβειου γάλακτος, τα μελίσσια «διπλασιάζονταν» ακόμη και σε νησιά που καιγόντουσαν ή στέρευαν.

Δύο πρώην υπουργοί φέρονται να βοήθησαν ενεργά στη διασπάθιση κοινοτικών πόρων.

Χιλιάδες πλασματικές δηλώσεις γεννούν αναπόφευκτα ερωτήματα: πού πήγαν τα χρήματα; ποιοι ωφελήθηκαν; Η έρευνα συνεχίζεται υπό τη Λάουρα Κοβέσι, επικεφαλής του Eppo, γνωστή από τη θητεία της στη Ρουμανία για τον αμείλικτο αγώνα της κατά της διαφθοράς.

Ήδη είναι σαφές ότι η Νέα Δημοκρατία εμπλέκεται βαθιά. Δεκατρείς βουλευτές της έχουν συνδεθεί με τις απάτες, όπως και βουλευτές του ΠΑΣΟΚ και του ΣΥΡΙΖΑ.

Ένας υπουργός και τέσσερις υφυπουργοί παραιτήθηκαν. Ο ίδιος ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, που είχε λάβει αγροτικές επιδοτήσεις από το 2014 έως το 2021, δηλώνει «καθαρός» και υπόσχεται να ρίξει φως, αλλά αποφεύγει τη σύσταση εξεταστικής.

Η αντιπολίτευση απαντά: «Ή είναι συνένοχος ή εκβιάζεται από τους υπουργούς του».

Το σκάνδαλο έφερε στην επιφάνεια και τον τρόπο που λειτουργεί η εξουσία στην Ελλάδα: τρεις πρόεδροι του ΟΠΕΚΕΠΕ που αμφισβήτησαν ύποπτες πληρωμές απομακρύνθηκαν, ευρωπαϊκοί έλεγχοι σαμποτάρονταν, αγρότες ειδοποιούνταν να «μετακινούν» κοπάδια για να στηθεί σκηνικό.

Η Κρήτη, που γέμισε με κοινοτικό χρήμα, μετατράπηκε το 2023 σε προπύργιο της ΝΔ, ανατρέποντας την ιστορική της ταύτιση με την Αριστερά.

Ο λογαριασμός καταλήγει και πάλι στους Έλληνες πολίτες: το πρόστιμο των Βρυξελλών ύψους 415 εκατ. ευρώ μετακυλίεται στους φορολογούμενους – κάθε Έλληνας θα έπρεπε να δουλέψει οκτώ ώρες με τον κατώτατο μισθό για να καλυφθεί. Κι έρχονται κι άλλα.

Για έξι χρόνια ο Μητσοτάκης υπόσχεται «νέα Ελλάδα» και κάθαρση. Μα κάθε κρίση αποκαλύπτει τις αντιφάσεις: το σκάνδαλο των υποκλοπών, το δυστύχημα των Τεμπών, τώρα ο ΟΠΕΚΕΠΕ.

Το πρόβλημα δεν είναι μόνο η ελίτ που εναλλάσσεται στην εξουσία με ασυλία, αλλά και η απαίτηση της κοινωνίας για λογοδοσία που αντιμετωπίζεται ως «ενόχληση».

Η Ελλάδα προβάλλεται ως αναδυόμενος παράδεισος επενδύσεων και τεχνολογίας, αλλά η πραγματικότητα για τους περισσότερους είναι διαφορετική: μια χώρα όπου η διαφθορά που καταστρέφει τα οικονομικά και την εμπιστοσύνη του λαού παρουσιάζεται ξανά ως… αποκύημα φαντασίας.

*Πρόκειται για άρθρο γνώμης του Alexander Clapp, ο οποίος είναι δημοσιογράφος με έδρα την Αθήνα. Εργάζεται πάνω σε βιβλίο για τον Αμαζόνιο της Κολομβίας.

Περισσότερα:

Νέα βίντεο απόδρασης του κρατούμενου από τις φυλακές Κορυδαλλού

Άλιμος: Σύλληψη 15χρονου για ληστεία και τραυματισμό ηλικιωμένης

Φωτιά σε σπίτι στα Γιαννιτσά: Αστυνομικός έσωσε δύο ανήλικες αδελφές