«Τειρεσίας ενοικιαστών»: Μέτρο προστασίας ή εργαλείο αποκλεισμού;
Με μια ματιά
- Εντός του 2026 αναμένεται η εφαρμογή του «πιστοποιητικού φερεγγυότητας» για ενοικιαστές
- Θα ενταχθεί στο Μητρώο Παρακολούθησης Ιδιωτικού Χρέους
- Η ΠΟΜΙΔΑ μιλά για αναγκαία προστασία των ιδιοκτητών
- Οι σύλλογοι ενοικιαστών προειδοποιούν για «μαύρη λίστα» και κοινωνικό αποκλεισμό
- Συνδυάζεται χρονικά με fast track εξώσεις χωρίς δικαστική απόφαση
Τι είναι ο «Τειρεσίας των ενοικιαστών»
Το λεγόμενο «πιστοποιητικό φερεγγυότητας», που ήδη προκαλεί έντονες αντιδράσεις, αναμένεται να τεθεί σε εφαρμογή εντός του 2026 και να λειτουργήσει ως ένα είδος πιστοληπτικού προφίλ για τους ενοικιαστές.
Το σύστημα θα αντλεί δεδομένα από:
- τράπεζες
- εφορία
- ΕΦΚΑ
και θα ενσωματώνεται στο Μητρώο Παρακολούθησης Ιδιωτικού Χρέους, δημιουργώντας ένα συνολικό «σκορ» φερεγγυότητας για κάθε πολίτη.
Ανοιχτό παραμένει αν και πώς θα διασυνδεθεί με το Μητρώο Ιδιοκτησίας και Διαχείρισης Ακινήτων (ΜΙΔΑ), ώστε οι ιδιοκτήτες να ζητούν το πιστοποιητικό πριν από την υπογραφή μισθωτηρίου.
Γιατί το στηρίζουν οι ιδιοκτήτες
Η ΠΟΜΙΔΑ θεωρεί το μέτρο απαραίτητο εργαλείο προστασίας, υποστηρίζοντας ότι:
- περιορίζει το ρίσκο ασυνεπών μισθώσεων
- ενισχύει την εμπιστοσύνη στην αγορά
- μπορεί να επαναφέρει ακίνητα στη μακροχρόνια μίσθωση
Σε μια αγορά όπου οι ιδιοκτήτες δηλώνουν πως δεν έχουν ουσιαστικά μέσα άμυνας απέναντι στους κακοπληρωτές, το πιστοποιητικό παρουσιάζεται ως προληπτικός μηχανισμός, όχι ως τιμωρητικός.
Οι φόβοι των ενοικιαστών: «Μαύρη λίστα με κοινωνικό κόστος»
Από την άλλη πλευρά, οι σύλλογοι ενοικιαστών μιλούν για ακραία αντικοινωνική πολιτική, προειδοποιώντας ότι:
- ακόμη και μικροοφειλές μπορεί να επηρεάζουν το σκορ
- πάνω από το 50% των πολιτών έχει κάποια μορφή ληξιπρόθεσμης οφειλής
- το πιστοποιητικό μπορεί να γίνει εργαλείο αποκλεισμού από τη στέγη
Παρότι τα ανείσπρακτα ενοίκια αντιστοιχούν μόλις στο 0,18% του συνόλου, ο κίνδυνος γενικευμένης «ποινικοποίησης» της οικονομικής αδυναμίας θεωρείται υπαρκτός.
Τι δείχνει η διεθνής εμπειρία – και τι λείπει από την Ελλάδα
Σε χώρες όπως η Γερμανία και η Ολλανδία, έλεγχοι φερεγγυότητας υπάρχουν, όμως:
- συνοδεύονται από αυστηρούς κανόνες προστασίας προσωπικών δεδομένων
- υπάρχουν κοινωνικές κατοικίες και επιδότηση ενοικίου
- λειτουργούν μηχανισμοί επανένταξης για οικονομικά ευάλωτους
Στην Ελλάδα, αντίθετα:
- δεν υπάρχει απόθεμα κοινωνικής κατοικίας
- τα ενοίκια αυξάνονται ανεξέλεγκτα
- η στεγαστική πολιτική παραμένει αποσπασματική
Fast track εξώσεις: Ένας επικίνδυνος συνδυασμός
Το νέο πλαίσιο έρχεται να «κουμπώσει» με τη διαδικασία fast track εξώσεων, που από 1η Ιανουαρίου 2026 επιτρέπει:
- απομάκρυνση ενοικιαστή
- χωρίς δικαστική απόφαση
- σε πολύ σύντομο χρονικό διάστημα
Ο συνδυασμός πιστοποιητικού φερεγγυότητας και ταχείας έξωσης δημιουργεί, σύμφωνα με ειδικούς, εκρηκτικό μείγμα για την κοινωνική συνοχή.
Το πραγματικό δίλημμα
Το ερώτημα δεν είναι αν χρειάζεται προστασία ο ιδιοκτήτης – τη χρειάζεται.
Το ερώτημα είναι αν η προστασία αυτή θα γίνει εις βάρος του δικαιώματος στη στέγη.
Το «Τειρεσίας των ενοικιαστών» φέρνει στην επιφάνεια ένα βαθύτερο πρόβλημα:
την απουσία ολοκληρωμένης στεγαστικής πολιτικής.
Οι επόμενοι μήνες θα δείξουν αν το μέτρο θα λειτουργήσει ως φίλτρο δικαιοσύνης ή ως μηχανισμός αποκλεισμού σε μια ήδη πιεσμένη αγορά κατοικίας.
- 2 λεπτά πριν Άρειος Πάγος: Απέρριψε την προσφυγή Κοβέσι για τη θητεία των Ελλήνων ευρωεισαγγελέων
- 14 λεπτά πριν Συναγερμός στη Γαλλία: Εντοπίστηκε το πρώτο κρούσμα Έμπολα
- 14 λεπτά πριν Αποσπάσεις εκπαιδευτικών: 115 μετακινούνται στα Γενικά Αρχεία του Κράτους
