Συμφωνία Mercosur: Τι σημαίνει για τους Έλληνες παραγωγούς;

Νέες εξαγωγικές προοπτικές, αλλά και ισχυρές δικλίδες προστασίας για τους Έλληνες παραγωγούς και τα προϊόντα ΠΟΠ φέρνει η εμπορική συμφωνία Ευρωπαϊκής Ένωσης – Mercosur, σύμφωνα με την πρώτη αποτίμηση του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων.

Στο επίκεντρο της συμφωνίας βρίσκονται 21 ελληνικά προϊόντα με Γεωγραφική Ένδειξη, τα οποία αποκτούν πλήρη νομική προστασία απέναντι στις απομιμήσεις, την ώρα που ανοίγεται μια αγορά 270 εκατομμυρίων καταναλωτών σε Βραζιλία, Αργεντινή, Ουρουγουάη και Παραγουάη.

Ποια ελληνικά προϊόντα προστατεύονται

Συνολικά, η συμφωνία προστατεύει 344 προϊόντα τροφίμων και ποτών σε επίπεδο ΕΕ, εκ των οποίων τα 21 είναι ελληνικά. Ανάμεσά τους περιλαμβάνονται εμβληματικά προϊόντα όπως:

• η φέτα,
• το ελαιόλαδο και η ελιά Καλαμάτας,
• η κορινθιακή σταφίδα,
• ο κρόκος Κοζάνης,
• η μαστίχα Χίου,
• καθώς και κρασιά και αποστάγματα, όπως Νεμέα, Νάουσα, Σαντορίνη, Σάμος, ρετσίνα και τσίπουρο.

Η προστασία αυτή μεταφράζεται σε υψηλότερη εμπορική αξία, καθώς τα προϊόντα ΠΟΠ και ΠΓΕ πωλούνται, κατά κανόνα, έως και τρεις φορές ακριβότερα από τα αντίστοιχα μη πιστοποιημένα.

Ρήτρες διασφάλισης για τους αγρότες

Παράλληλα, η συμφωνία εισάγει –για πρώτη φορά σε εμπορική συμφωνία της ΕΕ– ρήτρα διασφάλισης για την προστασία των αγροτών από αιφνίδιες αυξήσεις εισαγωγών. Προβλέπονται:

• ποσοστώσεις σε ευαίσθητα προϊόντα (όπως κρέας, πουλερικά, εσπεριδοειδή, τυριά και ελαιόλαδο),
• δυνατότητα επαναφοράς δασμών ή περιορισμού εισαγωγών εάν διαπιστωθεί διαταραχή της αγοράς,
• ειδικοί μηχανισμοί ενεργοποίησης όταν οι εισαγωγές αυξάνονται ή οι τιμές μειώνονται πάνω από συγκεκριμένα όρια.

Στόχος είναι να αποφευχθεί ο αθέμιτος ανταγωνισμός και να διατηρηθεί η ισορροπία στην ευρωπαϊκή αγροδιατροφική αγορά.

Αυστηροί κανόνες για την ασφάλεια τροφίμων

Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται και στην ασφάλεια των τροφίμων. Όλα τα προϊόντα που εισάγονται από τις χώρες της Mercosur υποχρεούνται να συμμορφώνονται πλήρως με τα αυστηρά ευρωπαϊκά πρότυπα σε θέματα υγείας, περιβάλλοντος και φυτοϋγειονομικού ελέγχου.

Παράλληλα, η ΕΕ προχωρά σε ενίσχυση των τελωνειακών ελέγχων, ώστε να διασφαλίζεται ότι στην ευρωπαϊκή αγορά φτάνουν μόνο προϊόντα που πληρούν τις απαιτούμενες προδιαγραφές.

Πώς ψήφισαν οι Έλληνες ευρωβουλευτές

Τα μέτρα προστασίας υπερψηφίστηκαν στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο με ευρεία πλειοψηφία (421 υπέρ – 161 κατά). Υπέρ τάχθηκαν όλες οι μεγάλες πολιτικές ομάδες, πλην της Αριστεράς και των Πατριωτών.

Από την ελληνική πλευρά, οι ευρωβουλευτές της ΝΔ ψήφισαν υπέρ, ενώ οι υπόλοιποι Έλληνες ευρωβουλευτές καταψήφισαν, γεγονός που προκάλεσε πολιτικές αντιπαραθέσεις.

Ευκαιρίες για εξαγωγές και μικρές επιχειρήσεις

Αν και οι ελληνικές εξαγωγές αγροδιατροφικών προϊόντων προς τη Mercosur παραμένουν σήμερα περιορισμένες (περίπου 34 εκατ. ευρώ), η συμφωνία δημιουργεί σημαντικές προοπτικές ανάπτυξης.

Ιδιαίτερα ωφελημένες αναμένεται να είναι οι μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις, καθώς προβλέπεται:

• μείωση ή κατάργηση δασμών,
• απλούστευση τελωνειακών διαδικασιών,
• μείωση διοικητικού κόστους για πιστοποιήσεις και εξαγωγές.

Παράλληλα, ώθηση δίνεται και στις ελληνικές εξαγωγές υπηρεσιών, οι οποίες ήδη ξεπερνούν τα 1,6 δισ. ευρώ ετησίως προς τις χώρες της Mercosur, κυρίως στους τομείς των μεταφορών, του τουρισμού και του ψηφιακού εμπορίου.