Ρύθμιση οφειλών: 72 δόσεις σε Εφορία και Ταμεία – Αιτήσεις έως το τέλος του 2026
Ένα τεράστιο βουνό χρεών, που φτάνει τα 165 δισ. ευρώ, βαραίνει φορολογούμενους, επιχειρήσεις, εφορία και ασφαλιστικά ταμεία. Ωστόσο, πίσω από τον εντυπωσιακό αριθμό κρύβεται μια πολύ πιο σύνθετη πραγματικότητα: από αυτό το ποσό, μόλις περίπου 27 δισ. ευρώ θεωρούνται ρεαλιστικά εισπράξιμα.
Μέσα σε αυτό το σκηνικό, η κυβέρνηση επιχειρεί να ανοίξει έναν νέο κύκλο διευκολύνσεων, φέρνοντας ξανά στο προσκήνιο τη ρύθμιση οφειλών σε 72 δόσεις.
Το ερώτημα, όμως, παραμένει: μπορεί μια νέα ρύθμιση να αλλάξει πραγματικά την εικόνα ή απλώς θα μεταφέρει τα ίδια χρέη από το ένα σχήμα στο άλλο;
Τα 165 δισ. ευρώ και η πραγματική «δεξαμενή» είσπραξης
Το συνολικό ιδιωτικό χρέος προς το Δημόσιο και τα ασφαλιστικά ταμεία αγγίζει τα 165 δισ. ευρώ.
Από αυτά, τα 114,5 δισ. ευρώ αφορούν οφειλές προς την εφορία, ενώ περίπου 51 δισ. ευρώ συνδέονται με χρέη προς τα ασφαλιστικά ταμεία.
Ωστόσο, η εικόνα αλλάζει όταν το κράτος ξεχωρίζει τα ποσά που μπορεί να κυνηγήσει στην πράξη από εκείνα που θεωρεί σχεδόν αδύνατο να εισπράξει.
Από τα 114,5 δισ. ευρώ των φορολογικών οφειλών, τα 35,256 δισ. ευρώ έχουν ήδη χαρακτηριστεί ανεπίδεκτα είσπραξης.
Έτσι, το πραγματικό ληξιπρόθεσμο χρέος υποχωρεί στα 79,25 δισ. ευρώ.
Ακόμη όμως και αυτό το ποσό δεν μπαίνει ολόκληρο στο ταμείο των ρεαλιστικών προσδοκιών.
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις, το αποτελεσματικό χρέος που μπορεί να εισπραχθεί κινείται κοντά στα 27 δισ. ευρώ.
Το υπόλοιπο αφορά, σε μεγάλο βαθμό, παλαιές οφειλές, χρέη άνω της δεκαετίας, πρόστιμα και προσαυξήσεις που δύσκολα θα ανακτηθούν.
Μόλις 5,26 δισ. ευρώ σε ενεργή ρύθμιση
Τα στοιχεία δείχνουν και κάτι ακόμη κρίσιμο. Από το πραγματικό ληξιπρόθεσμο χρέος των 79,25 δισ. ευρώ, μόνο το 6,65%, δηλαδή περίπου 5,26 δισ. ευρώ, βρίσκεται σήμερα σε ενεργή ρύθμιση.
Την ίδια ώρα, οι οφειλέτες σε εφορία και ασφαλιστικά ταμεία φτάνουν περίπου τα 5,5 εκατομμύρια.
Αυτό σημαίνει ότι το πρόβλημα δεν αφορά μόνο μεγάλες επιχειρήσεις ή λίγες ακραίες περιπτώσεις. Αγγίζει νοικοκυριά, επαγγελματίες, μικρές επιχειρήσεις και φορολογούμενους που δυσκολεύονται να επιστρέψουν σε κανονικότητα.
Τι προβλέπει η νέα ρύθμιση 72 δόσεων
Η νέα ρύθμιση οφειλών προβλέπει έως 72 δόσεις και αφορά αρρύθμιστες οφειλές που έχουν δημιουργηθεί έως τις 31 Δεκεμβρίου 2023.
Η αίτηση θα υποβάλλεται ηλεκτρονικά έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026, ενώ η ελάχιστη μηνιαία δόση ορίζεται στα 30 ευρώ. Το επιτόκιο της ρύθμισης διαμορφώνεται στο 5,84%.
Στην πράξη, το νέο σχήμα επιχειρεί να δώσει δεύτερη ευκαιρία σε όσους έμειναν εκτός προηγούμενων ρυθμίσεων ή έχασαν παλαιότερους διακανονισμούς. Ωστόσο, η επιτυχία του θα εξαρτηθεί από το αν οι οφειλέτες μπορούν πράγματι να πληρώνουν σταθερά τις δόσεις τους.
Ποιους αφορά η νέα ρύθμιση οφειλών
Η ρύθμιση των 72 δόσεων μπορεί δυνητικά να αφορά περίπου 1,3 εκατομμύρια φυσικά πρόσωπα και 284.000 επιχειρήσεις.
Οι συγκεκριμένοι οφειλέτες εμφανίζονται να χρωστούν συνολικά περίπου 95 δισ. ευρώ. Παρ’ όλα αυτά, το κρίσιμο ερώτημα δεν είναι μόνο το ύψος των χρεών που θα ενταχθούν στη ρύθμιση. Είναι πόσα από αυτά μπορούν τελικά να πληρωθούν.
Αν η πραγματική δεξαμενή εισπράξιμων φορολογικών οφειλών υπολογίζεται στα 27 δισ. ευρώ, τότε η νέα ρύθμιση θα πρέπει να προσελκύσει οφειλέτες που έχουν πραγματική δυνατότητα αποπληρωμής και όχι απλώς όσους αναζητούν προσωρινή αναστολή πίεσης.
Το μάθημα από τις 120 δόσεις
Η εμπειρία των προηγούμενων ρυθμίσεων δείχνει γιατί το κράτος κρατά χαμηλά τον πήχη των προσδοκιών.
Στη ρύθμιση των 120 δόσεων, που θεσπίστηκε στα τέλη του 2019, εντάχθηκαν περισσότεροι από 615.000 οφειλέτες, με συνολικές οφειλές περίπου 5,8 δισ. ευρώ.
Από αυτές τις ρυθμίσεις, μόνο 211.551 ολοκληρώθηκαν επιτυχώς, φέρνοντας στα δημόσια ταμεία έσοδα άνω του 1 δισ. ευρώ. Άλλες 84.358 παραμένουν ενεργές και αφορούν χρέη περίπου 1,2 δισ. ευρώ.
Το πιο αποκαλυπτικό στοιχείο είναι ότι περισσότερες από 315.000 ρυθμίσεις χάθηκαν στην πορεία, αφήνοντας πίσω ληξιπρόθεσμες οφειλές ύψους 3,5 δισ. ευρώ.
Γιατί τα ίδια χρέη επιστρέφουν ξανά και ξανά
Οι διαδοχικές ρυθμίσεις προσφέρουν ανάσα, αλλά δεν λύνουν πάντα το πρόβλημα. Σε πολλές περιπτώσεις, οι ίδιοι οφειλέτες μετακινούνται από ρύθμιση σε ρύθμιση, χωρίς να καταφέρνουν να εξοφλήσουν οριστικά τα χρέη τους.
Έτσι, το Δημόσιο βλέπει προσωρινή κινητικότητα, αλλά όχι μόνιμη αποκλιμάκωση των ληξιπρόθεσμων οφειλών. Το χρέος δεν εξαφανίζεται. Απλώς αλλάζει κατηγορία, χάνεται από μια ρύθμιση και επανέρχεται σε επόμενη.
Το πρόβλημα γίνεται ακόμη πιο δύσκολο όταν οι οφειλέτες δεν έχουν πραγματική δυνατότητα αποπληρωμής. Σε αυτές τις περιπτώσεις, ακόμη και οι πολλές δόσεις δεν αρκούν, αν η μηνιαία επιβάρυνση ξεπερνά τις οικονομικές αντοχές του νοικοκυριού ή της επιχείρησης.
Το μεγάλο κενό στη χαρτογράφηση των οφειλετών
Το μεγαλύτερο στοίχημα για τη φορολογική διοίκηση δεν είναι μόνο να ανοίξει μια νέα πλατφόρμα ρύθμισης. Είναι να ξεχωρίσει ποιος μπορεί πραγματικά να πληρώσει, ποιος βρίσκεται σε μόνιμη αδυναμία και ποιος αξιοποιεί διαχρονικά τα παράθυρα των ρυθμίσεων.
Παρά τα ψηφιακά εργαλεία που διαθέτει πλέον η διοίκηση, εξακολουθεί να λείπει μια πλήρης και λειτουργική εικόνα για την οικονομική κατάσταση κάθε οφειλέτη.
Χωρίς αυτή τη χαρτογράφηση, οι ρυθμίσεις κινδυνεύουν να παραμένουν οριζόντιες. Δηλαδή, να προσφέρουν το ίδιο πλαίσιο σε ανθρώπους και επιχειρήσεις με εντελώς διαφορετικές δυνατότητες.
Ρυθμίσεις στα μέτρα του οφειλέτη
Στο τραπέζι βρίσκεται η ανάγκη για πιο στοχευμένες λύσεις. Αντί για οριζόντιες ρυθμίσεις, το οικονομικό επιτελείο εξετάζει μοντέλα που θα λαμβάνουν υπόψη το εισόδημα, την περιουσία και τις πραγματικές αντοχές κάθε οφειλέτη.
Ένα τέτοιο σύστημα θα μπορούσε να προσαρμόζει τις δόσεις στις δυνατότητες του φορολογουμένου, ώστε να αυξάνονται οι πιθανότητες ολοκλήρωσης της ρύθμισης.
Για παράδειγμα, ένας οφειλέτης με χαμηλό εισόδημα και χωρίς σημαντική περιουσία δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται με τον ίδιο τρόπο όπως μια επιχείρηση με ενεργή δραστηριότητα και σταθερές εισροές. Αν το κράτος θέλει πραγματική είσπραξη, πρέπει να συνδέσει τη ρύθμιση με τη βιωσιμότητα της αποπληρωμής.
- 9 λεπτά πριν Αναδρομικά: Ποιοι πρέπει να υποβάλουν τροποποιητική δήλωση και πώς θα πληρωθεί ο φόρος
- 25 λεπτά πριν Θερινές εκπτώσεις 2026: Πότε ξεκινούν και ποια Κυριακή θα είναι ανοιχτά τα καταστήματα
- 33 λεπτά πριν Θεσσαλονίκη: Νεκρός 56χρονος σε τροχαίο – Προσέκρουσε σε στηθαίο στην Περιφερειακή
