Ποιοι στηρίζουν την οπλοκατοχή; Τα ευρήματα της νέας δημοσκόπησης
Χρειάστηκε να ανοίξει ξανά ο κύκλος του αίματος «διά λόγους τιμής», αυτή τη φορά στα Βορίζια της Κρήτης, για να φέρει στο προσκήνιο –με ένταση μάλιστα– το ζήτημα της οπλοκατοχής. Παρότι στην ελληνική και ευρωπαϊκή πραγματικότητα η οπλοκατοχή δεν αποτελεί μια βαθιά ριζωμένη πρακτική, όπως συμβαίνει στις ΗΠΑ, εντούτοις εγείρει κρίσιμα ερωτήματα για τον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβανόμαστε την κοινή μας συμβίωση. Έτσι, μέσα από μια σειρά ερωτημάτων, αποτυπώνονται οι κοινωνικές αντιλήψεις γύρω από το θέμα.
Ξεκινώντας από το θεμελιώδες δίλημμα «υπέρ ή κατά της οπλοκατοχής», προκύπτει μια σαφής αρνητική στάση: το 78% τάσσεται κατά, μόλις το 13% υπέρ, ενώ περίπου 1 στους 10 απαντά ότι «εξαρτάται από την περίσταση». Επομένως, το κοινωνικό έδαφος για αποδοχή της οπλοκατοχής μοιάζει ιδιαίτερα περιορισμένο, αν και ήδη διακρίνονται επιμέρους διαφοροποιήσεις.
Εμφανής είναι η έμφυλη διάσταση: οι άνδρες εμφανίζονται θετικότεροι (19%) έναντι των γυναικών (6%). Το εύρημα αυτό αναμενόμενα συνδέεται είτε με την εξοικείωση που έχουν οι άνδρες με τα όπλα, είτε με το συμβολικό βάρος που αποκτά η χρήση τους μέσα από κοινωνικούς ρόλους, αλλά και από την εμπειρία της στράτευσης.
Παράλληλα, καταγράφεται μεγαλύτερη ανεκτικότητα στην οπλοκατοχή μεταξύ νεότερων ηλικιών – κυρίως στη Gen Z (28%), έναντι μόλις 7% στους boomers. Η τάση αυτή θέτει το ερώτημα κατά πόσο οι νεότεροι έχουν εξοικειωθεί περισσότερο με εικόνες βίας ή βιώνουν εντονότερη ανασφάλεια.
Η πολιτική τοποθέτηση διαδραματίζει επίσης καθοριστικό ρόλο. Όσο κινούμαστε προς τα δεξιά του πολιτικού φάσματος, τόσο αυξάνεται η αποδοχή της οπλοκατοχής, φτάνοντας έως το 29%. Παράλληλα, το 24% όσων έχουν θετική γνώμη για την προεδρία του Ντόναλντ Τραμπ εκφράζουν αντίστοιχη θετικότητα – κάτι που συνδέεται με τη θέση της οπλοκατοχής στην αμερικανική πολιτική ατζέντα.
Πέρα από τη γενική εικόνα, έχει ενδιαφέρον να εξετάσουμε πώς οι πολίτες τοποθετούνται απέναντι σε τρία βασικά επιχειρήματα: το Επιχείρημα της Αυτοπροστασίας, της Βίας και της Παράδοσης.
Το Επιχείρημα της Αυτοπροστασίας υποστηρίζει ότι η κατοχή όπλου λειτουργεί ως μέσο ατομικής προστασίας, πέρα από την επίσημη προστασία των θεσμών – στρατού και αστυνομίας – που κατέχουν το μονοπώλιο νόμιμης βίας, όπως το όριζε ο Μαξ Βέμπερ. Στη φράση «Καλό είναι να έχεις ένα όπλο για να μπορείς να προστατεύεις τον εαυτό σου και την οικογένειά σου» συμφωνεί το 26%, ενώ το 64% διαφωνεί. Όταν όμως η κατοχή όπλου συνδέεται με την προστασία των οικείων, το πεδίο αποδοχής φαίνεται να διευρύνεται.
Στον αντίποδα βρίσκεται το Επιχείρημα της Βίας, το οποίο θεωρεί ότι η διάδοση των όπλων αυξάνει τη βία και την εγκληματικότητα. Εδώ, καταγράφεται ισχυρότατη συμφωνία – 82% –, ενώ μόλις 1 στους 10 διαφωνεί.
Παρόμοια είναι η εικόνα στο Επιχείρημα της Παράδοσης, που υποστηρίζει ότι η οπλοκατοχή αποτελεί μέρος της (τοπικής) πολιτισμικής πρακτικής και οφείλει να γίνεται σεβαστή. Ωστόσο, 8 στους 10 διαφωνούν (81%), ενώ μόνο 1 στους 10 τη στηρίζει.
Και στα τρία επιχειρήματα, η έμφυλη διάσταση εμφανίζεται έντονα: οι άνδρες είναι πιο θετικοί στο Επιχείρημα της Αυτοπροστασίας και της Παράδοσης (32% έναντι 19% και 16% έναντι 6% αντίστοιχα), ενώ οι γυναίκες απορρίπτουν πιο έντονα την οπλοκατοχή για λόγους συνδεδεμένους με βία και εγκληματικότητα (86% έναντι 78%).
Παράλληλα, το πολιτικό πρόσημο παραμένει ισχυρό: το 45% όσων αυτοτοποθετούνται στη δεξιά συμφωνεί με το Επιχείρημα της Αυτοπροστασίας (έναντι 12% στην αριστερά), ενώ το 39% όσων βλέπουν θετικά τον Τραμπ υιοθετούν την ίδια θέση (έναντι 17% όσων τον απορρίπτουν).
Ως προς τις γενιές, οι μεγαλύτεροι εμφανίζονται αυστηρότεροι: οι boomers συμφωνούν κατά 91% ότι η οπλοκατοχή αυξάνει τη βία (έναντι 62% στη Gen Z). Αντίστροφα, η Gen Z συμφωνεί κατά 40% ότι το όπλο λειτουργεί ως μέσο αυτοπροστασίας, σε αντίθεση με τις μεγαλύτερες γενιές.
Γεωγραφικά, η Κρήτη και τα νησιά του Αιγαίου – παρότι βρέθηκαν στην επικαιρότητα λόγω Βοριζίων – δεν εμφανίζουν υψηλότερη συνολική αποδοχή της οπλοκατοχής. Ωστόσο, σε επιμέρους επιχειρήματα, όπως η Αυτοπροστασία (33%) και η Παράδοση (20%), εκδηλώνεται αυξημένη θετικότητα.
Συνολικά, η μεγάλη κοινωνική πλειοψηφία παραμένει αντίθετη στην οπλοκατοχή και θεωρεί ότι παράγει περισσότερη βία παρά προστασία. Την ίδια στιγμή, όμως, αναδεικνύεται ένα επαναλαμβανόμενο μοτίβο μεγαλύτερης αποδοχής μεταξύ ανδρών, νεότερων γενιών και ακροατηρίων που τοποθετούνται δεξιότερα. Σε αυτό το πεδίο, μια δημοκρατική Πολιτεία έχει χώρο να παρέμβει παιδαγωγικά, ώστε να εκτοπίσει τη βία από το πλαίσιο της καθημερινής συμβίωσης.
- 59 λεπτά πριν Το σχέδιο των Χιλιανών διαρρηκτών: Πώς «χτυπούν» πολυτελείς κατοικίες στην Ελλάδα
- 1 ώρα πριν Ποια ψηφία να αποφεύγεις στη λοταρία – Τι λέει ειδικός στα τυχερά παιχνίδια
- 2 ώρες πριν Δεν σε παίρνει ο ύπνος; 7 πρακτικές που βοηθούν
