ΟΟΣΑ: Η Ελλάδα στις κορυφαίες χώρες «εξαγωγής» υγειονομικών

Η Ελλάδα βρίσκεται αντιμέτωπη με μια διπλή πραγματικότητα στην αγορά εργασίας: από τη μία, αποτελεί έναν από τους μεγαλύτερους «εξαγωγείς» υγειονομικού προσωπικού στον ΟΟΣΑ, από την άλλη εισάγει μαζικά εργαζόμενους χαμηλής ειδίκευσης για να καλύψει κενά σε τουρισμό, κατασκευές και γεωργία.

Η Ελλάδα στις πρώτες θέσεις «εξαγωγής» υγειονομικών

Τα τελευταία στοιχεία του ΟΟΣΑ δείχνουν πως η Ελλάδα, μαζί με την Πολωνία, την Ουγγαρία και τη Σλοβακία, βρίσκεται στις κορυφαίες χώρες που «εκροούν» γιατρούς και νοσηλευτές προς μεγαλύτερες αγορές υγείας.

Χώρες όπως η Γερμανία, η Ιταλία και το Ηνωμένο Βασίλειο δέχονται σημαντικό αριθμό Ελλήνων επαγγελματιών υγείας, την ώρα που οι ίδιες αντιμετωπίζουν εσωτερικές ελλείψεις.

Παράλληλα, οι «μεγάλοι κερδισμένοι» της διεθνούς κινητικότητας στον κλάδο είναι οι ΗΠΑ, η Αυστραλία και η Ελβετία, οι οποίες προσελκύουν συστηματικά γιατρούς από όλο τον κόσμο.

Πλεόνασμα γιατρών, έλλειμμα νοσηλευτών

Παρά το κύμα φυγής, η Ελλάδα συνεχίζει να εμφανίζει την υψηλότερη αναλογία γιατρών ανά 1.000 κατοίκους στον ΟΟΣΑ (6,6), εφόσον υπολογιστούν όσοι έχουν άδεια άσκησης επαγγέλματος.

Αντίθετα, η πυκνότητα νοσηλευτών παραμένει από τις χαμηλότερες, δημιουργώντας ανισορροπίες που βαραίνουν το σύστημα υγείας και ωθούν προσωπικό να αναζητήσει καλύτερες συνθήκες στο εξωτερικό.

Χαρακτηριστικό είναι επίσης ότι η Ελλάδα, μαζί με το Ισραήλ, παρουσιάζει υψηλά ποσοστά επιστροφής γιατρών που σπούδασαν στο εξωτερικό, δείχνοντας την έντονη διεθνοποίηση της ιατρικής εκπαίδευσης.

Η μετανάστευση των Ελλήνων προς την Ευρώπη

Το 2023, το 35% των Ελλήνων μεταναστών κατέληξε στη Γερμανία, η οποία παραμένει ο δημοφιλέστερος προορισμός. Παρότι η συνολική μετανάστευση προς χώρες του ΟΟΣΑ μειώθηκε κατά 4%, η Ελλάδα εξακολουθεί να καταγράφει υψηλή κινητικότητα.

Ωστόσο, η εικόνα της χώρας στην απασχόληση μεταναστών δεν είναι θετική:

• Μεγάλη μείωση στην απασχόληση μεταναστών υψηλής μόρφωσης (-5,4 μονάδες).
• Υψηλή ανεργία μεταναστών (15,4%), από τις μεγαλύτερες στον ΟΟΣΑ.
• Πρώτη θέση στη μακροχρόνια ανεργία μεταναστών, με το 60% να μένει εκτός αγοράς για μεγάλο διάστημα.

Η αντίφαση της ελληνικής αγοράς εργασίας

Ενώ η Ελλάδα χάνει εξειδικευμένο υγειονομικό προσωπικό, καλύπτει τα κενά της αγοράς με αλλοδαπούς εργαζόμενους χαμηλής ειδίκευσης. Τουριστικές επιχειρήσεις, γεωργικές μονάδες και κατασκευαστικές εταιρείες δηλώνουν αδυναμία να βρουν εγχώριο εργατικό δυναμικό, στρεφόμενες σε χώρες εκτός Ε.Ε.

Η αντίφαση είναι έντονη:

• Εξάγει υψηλή εξειδίκευση (γιατρούς, νοσηλευτές).
• Εισάγει χαμηλόμισθους εργάτες για βασικές ανάγκες της οικονομίας.

Το φαινόμενο, σύμφωνα με ειδικούς, αντανακλά την ανάγκη για αναθεώρηση της πολιτικής υγείας, της εκπαίδευσης και του μοντέλου απασχόλησης, ώστε να περιοριστεί η μαζική μετανάστευση εξειδικευμένων επαγγελματιών και να βελτιωθεί η ελκυστικότητα της ελληνικής αγοράς.