Οικονομική ασφυξία για χιλιάδες συνταξιούχους
Η φτώχεια στους συνταξιούχους αποκτά ανησυχητικές διαστάσεις σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες, με τα πιο ευάλωτα νοικοκυριά να βρίσκονται κυρίως στην Ανατολική Ευρώπη.
Αντίθετα, οι συνταξιούχοι σε Σκανδιναβία και Δυτική Ευρώπη απολαμβάνουν σαφώς υψηλότερο επίπεδο ασφάλειας και αξιοπρεπούς διαβίωσης, σύμφωνα με πρόσφατη ανάλυση του ΟΟΣΑ και του Euronews.
Φτώχεια και συντάξεις στην Ευρώπη: Οι αριθμοί μιλούν
Το 2022, τα ποσοστά φτώχειας στους πολίτες άνω των 65 ετών παρουσίασαν εντυπωσιακές διαφοροποιήσεις: από μόλις 3,1% στην Ισλανδία έως και 37,4% στην Εσθονία.
Τα κράτη της Βαλτικής (Εσθονία, Λετονία, Λιθουανία) καταγράφουν τα υψηλότερα ποσοστά, επιβεβαιώνοντας την επίδραση των χαμηλών συντάξεων και των αδύναμων κοινωνικών δικτύων ασφαλείας. Αντίθετα, η Δανία, η Νορβηγία και η Φινλανδία ξεχωρίζουν για τα ισχυρά και καθολικά τους συστήματα.
Και στην Ελλάδα; Μεσαία θέση αλλά με έντονο κοινωνικό αποτύπωμα
Η Ελλάδα διατηρεί ποσοστό φτώχειας στους συνταξιούχους γύρω στο 10%, δηλαδή στην “καρδιά” της ευρωπαϊκής κατάταξης.
Όμως, το 27,5% των ηλικιωμένων στη χώρα βρίσκεται σε κίνδυνο φτώχειας ή κοινωνικού αποκλεισμού – ένα από τα υψηλότερα ποσοστά στην Ε.Ε.
Αυτό το στοιχείο δεν αφήνει περιθώρια εφησυχασμού.
Εισόδημα συνταξιούχων: Κάτω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο η Ελλάδα
Το μέσο ετήσιο εισόδημα των ηλικιωμένων στην Ελλάδα τοποθετείται στο 91,7% του εθνικού μέσου όρου, όταν στο Λουξεμβούργο ξεπερνά το 107% και στην Ισπανία το 96,7%.
Η αγοραστική δύναμη των Ελλήνων συνταξιούχων παραμένει ασθενής, ενώ οι δημόσιες συντάξεις αποτελούν το κύριο -συχνά και μοναδικό- μέσο διαβίωσης για την πλειονότητα των ηλικιωμένων.
Πηγή εισοδήματος: Δημόσιες συντάξεις ή τίποτα;
Σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες, οι δημόσιες συντάξεις καλύπτουν το 70-80% του εισοδήματος των ηλικιωμένων.
Στην Ελλάδα, το ποσοστό αυτό είναι ακόμη υψηλότερο.
Η απουσία σημαντικής συμμετοχής σε ιδιωτικά ασφαλιστικά σχήματα ή άλλες μορφές επενδύσεων καθιστά τους Έλληνες συνταξιούχους υπερβολικά ευάλωτους στις όποιες αλλαγές στο ασφαλιστικό.
Μισθολογικό χάσμα και ανισότητες φύλου
Οι γυναίκες στην Ελλάδα πλήττονται ακόμη περισσότερο. Εκτός από το ότι λαμβάνουν κατά 26,1% μικρότερες συντάξεις σε σύγκριση με τους άνδρες, πολλές δεν έχουν καν πρόσβαση σε οποιαδήποτε σύνταξη λόγω διακεκομμένης εργασιακής πορείας και χαμηλότερων εισοδημάτων.
Το αποτέλεσμα είναι μια “αόρατη” συνταξιοδοτική φτώχεια που απειλεί τη βιωσιμότητα χιλιάδων ηλικιωμένων γυναικών.
Συντάξεις και αγοραστική δύναμη: Όχι μόνο τι παίρνεις, αλλά τι μπορείς να αγοράσεις
Παρά το γεγονός ότι σε ονομαστικά ποσά η Ελλάδα εμφανίζει συγκριτικά αξιοπρεπή επίπεδα, όταν εξετάζουμε την αγοραστική δύναμη, η εικόνα αλλάζει.
Οι υψηλές τιμές σε βασικά αγαθά περιορίζουν την πραγματική αξία των συντάξεων.
Οι ανισότητες, επομένως, δεν εντοπίζονται μόνο στο ύψος του εισοδήματος, αλλά και στην καθημερινή επιβίωση.
Προβληματικές τάσεις και μελλοντικοί κίνδυνοι
Η έκθεση «Pensions at a Glance 2023» του ΟΟΣΑ προειδοποιεί: χωρίς άμεσες διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις, η επάρκεια των συντάξεων θα συνεχίσει να επιδεινώνεται.
Ο συνδυασμός γήρανσης του πληθυσμού, περιορισμένων πόρων και διαχρονικών αδυναμιών του ασφαλιστικού συστήματος δημιουργεί ένα δυσοίωνο σκηνικό, ειδικά για χώρες όπως η Ελλάδα.
- 2 λεπτά πριν ΔΥΠΑ: Λήγει σήμερα (4/6) η προθεσμία για ενστάσεις στους προσωρινούς πίνακες του Κοινωνικού Τουρισμού για συνταξιούχους
- 33 λεπτά πριν Το ελληνικό νησί που βυθίζεται σιγά-σιγά
- 2 ώρες πριν Τι σημαίνει το «N» στο κινητό σου
