Οι ξυλόσομπες βλάπτουν σοβαρά την υγεία: Τι αποκαλύπτει νέα μελέτη

Σοβαρές ανησυχίες για τις επιπτώσεις των σύγχρονων ξυλοσομπών στην υγεία εγείρει νέα επιστημονική μελέτη που παρουσιάστηκε στο Συνέδριο της Ευρωπαϊκής Πνευμονολογικής Εταιρείας στο Άμστερνταμ. Σύμφωνα με τα ευρήματα, η χρήση ξυλόσομπας σε εσωτερικούς χώρους επιταχύνει τη μείωση της πνευμονικής λειτουργίας, ακόμη και σε υγιή άτομα.

Η μελέτη, υπό την καθοδήγηση της Δρ Laura Horsfall από το University College London, βασίστηκε σε δεδομένα οκταετίας από επαναλαμβανόμενα τεστ αναπνοής, εστιάζοντας στην ένδειξη FEV1 – δηλαδή στην ποσότητα αέρα που μπορεί να εκπνεύσει ένα άτομο δυνατά στο πρώτο δευτερόλεπτο της αναπνοής. Χαμηλές τιμές FEV1 σχετίζονται με αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης αναπνευστικών ασθενειών, αναπηρίας και πρόωρου θανάτου.

Παρότι οι χρήστες ξυλοσομπών συχνά ανήκουν σε πιο εύπορα και υγιή κοινωνικά στρώματα, η έρευνα κατέδειξε πως η λειτουργία των πνευμόνων τους επιδεινώνεται ταχύτερα σε σύγκριση με μη χρήστες.

Η ρύπανση από ξυλόσομπες ξεπερνά αυτή των οχημάτων

Η καύση ξύλου στο σπίτι εκπέμπει επιβλαβή μικροσωματίδια (PM2.5), τα οποία περιλαμβάνουν και καρκινογόνες ουσίες. Τα στερεά καύσιμα, όπως ξύλο και άνθρακας, ευθύνονται πλέον για περίπου το 20% της ρύπανσης από PM2.5 στη Βρετανία — πενταπλάσια ποσότητα από αυτή των εξατμίσεων των οχημάτων.

Στη Βρετανία, το ποσοστό των κατοικιών που χρησιμοποιούν καυστήρες ξύλου αυξήθηκε από 9,4% το 2022 σε 10,3% το 2024.

Η χρήση σε «πλούσιες» χώρες δεν είναι ασφαλέστερη

Παρόλο που οι κίνδυνοι της καύσης ξύλου είναι ήδη γνωστοί σε αναπτυσσόμενες χώρες, αυτή είναι η πρώτη μεγάλης κλίμακας μελέτη σε ανεπτυγμένο κράτος που αποδεικνύει ότι και οι σύγχρονες ξυλόσομπες μπορεί να προκαλέσουν άσθμα, ΧΑΠ (Χρόνια Αποφρακτική Πνευμονοπάθεια) και καρκίνο του πνεύμονα.

Η καθηγήτρια Ane Johannessen, επικεφαλής της επιτροπής περιβάλλοντος της Ευρωπαϊκής Πνευμονολογικής Εταιρείας, ανέφερε ότι οι ξυλόσομπες, ακόμη και οι νεότερης τεχνολογίας, δεν είναι ακίνδυνες και πρέπει να ληφθούν υπόψη κατά την αξιολόγηση ασθενών με αναπνευστικά προβλήματα.
«Οι γιατροί θα πρέπει να ρωτούν τους ασθενείς αν χρησιμοποιούν ξυλόσομπες στο σπίτι», τόνισε.

Ευπαθείς ομάδες σε υψηλότερο κίνδυνο

Τα παιδιά και οι ηλικιωμένοι είναι ιδιαίτερα ευάλωτοι στις επιπτώσεις της ρύπανσης από την καύση ξύλου, λόγω της ανάπτυξης ή της ήδη μειωμένης αναπνευστικής ικανότητάς τους. Στη Βρετανία, παρατηρείται αύξηση στις εισαγωγές για κρίσεις άσθματος και οξέα αναπνευστικά προβλήματα τα τελευταία χρόνια, με την ατμοσφαιρική ρύπανση να θεωρείται βασικός παράγοντας.

Η μελέτη είναι παρατηρητική, χρηματοδοτήθηκε από τον Wellcome Trust, και δεν έχει ακόμη αξιολογηθεί από ομότιμους.

Κάλεσμα για περιορισμό ή απαγόρευση

Οργανώσεις υγείας και ακτιβιστές ζητούν πλέον:

• Σταδιακή κατάργηση των νέων ξυλοσομπών έως το 2030
• Απαγόρευση της καύσης ξύλου χωρίς πραγματική ανάγκη
• Απαγόρευση νέων εγκαταστάσεων σε αστικές περιοχές

Το Βασιλικό Κολλέγιο Παιδιατρικής και Παιδικής Υγείας έχει ήδη ζητήσει την απόσυρση των καυστήρων ξύλου από τα αστικά περιβάλλοντα, ενώ αντίστοιχες προτάσεις έχουν γίνει από γιατρούς στη Σκωτία και περιβαλλοντικές οργανώσεις.

Οι ρυθμιστικές αρχές δέχονται αυξανόμενες πιέσεις να περιορίσουν τη χρήση των ξυλοσομπών, καθώς ακόμα και τα μοντέλα «οικολογικού σχεδιασμού» φαίνεται πως ενέχουν κινδύνους για τη δημόσια υγεία.

Περισσότερα:

Το σχέδιο των Χιλιανών διαρρηκτών: Πώς «χτυπούν» πολυτελείς κατοικίες στην Ελλάδα

Σήμερα η κηδεία του Νάσου Αθανασίου- Πότε και πού θα τελεστεί η εξόδιος ακολουθία

Αλλάζουν οι μεταβιβάσεις ακινήτων σε 8 περιοχές της Αττικής