Νόμος Κατσέλη: Ποιοι μπορεί να δικαιούνται επιστροφή χρημάτων μετά τον επανυπολογισμό

Το συγκεκριμένο ενδεχόμενο αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα ζητήματα που παραμένουν προς αποσαφήνιση, την ώρα που τράπεζες και servicers προσαρμόζουν τα συστήματά τους στο νέο πλαίσιο.

Με βάση τις νέες προβλέψεις, τα ποσά που έχουν καταβληθεί επιπλέον λόγω του προηγούμενου τρόπου υπολογισμού των τόκων θα συνυπολογίζονται στην αποπληρωμή του κεφαλαίου. Έτσι, για αρκετούς οφειλέτες μπορεί να μειωθεί το υπόλοιπο του δανείου ή ακόμη και να περιοριστεί η διάρκεια της ρύθμισης.

Το μεγάλο ερώτημα, ωστόσο, αφορά όσους μετά τον επανυπολογισμό εμφανίζονται να έχουν καταβάλει συνολικά περισσότερα χρήματα από την οφειλή που προκύπτει με το νέο καθεστώς.

Ποιοι μπορεί να πάρουν χρήματα πίσω

Το ενδεχόμενο επιστροφής χρημάτων αφορά τις περιπτώσεις στις οποίες, αφού εφαρμοστεί ο νέος τρόπος υπολογισμού των τόκων, διαπιστωθεί ότι οι συνολικές καταβολές του δανειολήπτη υπερβαίνουν το ποσό που τελικά όφειλε να πληρώσει.

Κατά τον επανυπολογισμό, τα επιπλέον ποσά που έχουν ήδη καταβληθεί θα συμψηφίζονται αρχικά με τις μελλοντικές δόσεις της ρύθμισης, ξεκινώντας από το τέλος της περιόδου αποπληρωμής.

Αυτό σημαίνει ότι ένας δανειολήπτης μπορεί να δει τη διάρκεια της ρύθμισής του να μειώνεται, εφόσον οι επιπλέον καταβολές καλύπτουν μέρος των δόσεων που απέμεναν.

Υπάρχει όμως και η περίπτωση οι καταβολές να είναι τόσο υψηλές ώστε, ακόμη και μετά τον συμψηφισμό, να προκύπτει πιστωτικό υπόλοιπο υπέρ του δανειολήπτη.

Σε ένα τέτοιο σενάριο τίθεται ζήτημα επιστροφής του επιπλέον ποσού ως αχρεωστήτως καταβληθέντος.

Το κρίσιμο σημείο που δεν έχει ακόμη ξεκαθαρίσει

Η δυνατότητα να προκύψει ποσό προς επιστροφή δεν σημαίνει ότι έχει ήδη καθοριστεί η διαδικασία με την οποία οι δανειολήπτες θα λάβουν τα χρήματά τους.

Αυτό είναι ένα από τα βασικά θέματα που παραμένουν ανοικτά.

Δεν έχει ακόμη διαμορφωθεί οριστική λύση για τον τρόπο με τον οποίο θα πραγματοποιείται η επιστροφή, ενώ προς διευκρίνιση παραμένει και το εάν τα χρήματα θα αποδίδονται άτοκα ή θα προβλέπεται κάποια μορφή τόκου.

Γιατί προκύπτουν επιπλέον ποσά

Η αλλαγή συνδέεται με τον νέο τρόπο υπολογισμού των τόκων για τα δάνεια που έχουν ρυθμιστεί μέσω του Νόμου Κατσέλη.

Με τις νέες προβλέψεις, ο τόκος δεν υπολογίζεται πλέον επί ολόκληρου του αρχικού ποσού της ρύθμισης, αλλά επί της μηνιαίας καταβολής.

Για τον λόγο αυτό, τράπεζες και servicers θα πρέπει να προχωρήσουν σε επανυπολογισμό των ενεργών ρυθμίσεων.

Εφόσον από αυτή τη διαδικασία διαπιστωθεί ότι ένας δανειολήπτης είχε επιβαρυνθεί με υψηλότερους τόκους με τον προηγούμενο τρόπο υπολογισμού, η διαφορά θα πρέπει να ληφθεί υπόψη στη νέα εικόνα της οφειλής του.

Δεν χρειάζεται νέα προσφυγή στα δικαστήρια

Σημαντικό για τους δανειολήπτες είναι ότι η εφαρμογή του νέου τρόπου υπολογισμού αφορά τις ενεργές ρυθμίσεις του Νόμου Κατσέλη χωρίς να απαιτείται νέα προσφυγή στη Δικαιοσύνη.

Τα επιπλέον ποσά που προκύπτουν από τον προηγούμενο υπολογισμό αναγνωρίζονται στην αποπληρωμή του κεφαλαίου.

Η ρύθμιση, πάντως, δεν προβλέπει διαγραφή κεφαλαίου ούτε κατάργηση των δόσεων. Η αλλαγή αφορά τον τρόπο με τον οποίο υπολογίζονται οι τόκοι.

Επίσης, οι ρυθμίσεις που έχουν πραγματοποιηθεί μέσω του Εξωδικαστικού Μηχανισμού δεν εντάσσονται στο συγκεκριμένο πλαίσιο.

Ποιοι μπορεί να δουν μικρότερη διάρκεια αποπληρωμής

Ακόμη και όταν δεν προκύπτει επιστροφή χρημάτων, ο επανυπολογισμός μπορεί να αποδειχθεί σημαντικός για έναν δανειολήπτη.

Εφόσον διαπιστωθεί ότι έχουν καταβληθεί επιπλέον ποσά, αυτά θα συμψηφιστούν με το υπόλοιπο της ρύθμισης.

Έτσι, ανάλογα με το ύψος της διαφοράς, μπορεί να περιοριστεί ο αριθμός των δόσεων που απομένουν και ο οφειλέτης να ολοκληρώσει νωρίτερα την αποπληρωμή του.

Τι γίνεται με τις «έκπτωτες» ρυθμίσεις

Παράλληλα, τράπεζες και servicers καλούνται να αποσαφηνίσουν ποιες ρυθμίσεις θα θεωρούνται τελικά έκπτωτες και επομένως δεν θα εντάσσονται στο νέο καθεστώς.

Μετά τον νέο υπολογισμό και τον συμψηφισμό των επιπλέον τόκων, θα εξετάζεται εάν εξακολουθούν να υπάρχουν οφειλέτες με καθυστέρηση άνω των 90 ημερών.

Εφόσον η καθυστέρηση παραμένει, οι συγκεκριμένες ρυθμίσεις ενδέχεται να χαρακτηριστούν έκπτωτες.

Πότε θα ξεκαθαρίσει η εικόνα

Τράπεζες και εταιρείες διαχείρισης απαιτήσεων προχωρούν στην προσαρμογή των πληροφοριακών τους συστημάτων ώστε να μπορέσουν να πραγματοποιήσουν τους νέους υπολογισμούς.

Η διαδικασία αναμένεται να δείξει ποιοι δανειολήπτες έχουν καταβάλει επιπλέον ποσά, ποιοι θα δουν να μειώνεται η διάρκεια της ρύθμισής τους και σε ποιες περιπτώσεις μπορεί να προκύψει ακόμη και ποσό προς επιστροφή.

Το τελευταίο αποτελεί και τη σημαντικότερη εκκρεμότητα, καθώς μένει να καθοριστεί με ποια διαδικασία θα επιστρέφονται τυχόν επιπλέον χρήματα στους δικαιούχους και εάν η επιστροφή θα συνοδεύεται από τόκο.