Μη μισθωτοί: Πώς η 10ετία χαμηλών εισφορών «ροκανίζει» τη μελλοντική σύνταξη
Η δεκαετής επιλογή χαμηλής ασφαλιστικής κατηγορίας από μη μισθωτούς –ελεύθερους επαγγελματίες και αυτοαπασχολούμενους– αφήνει σαφές αποτύπωμα στο τελικό ποσό της σύνταξης, καθώς ο υπολογισμός βασίζεται στον μέσο όρο των συντάξιμων αποδοχών από το 2002 έως την έξοδο από την εργασία. Με απλά λόγια, όσο περισσότερα χρόνια με χαμηλές εισφορές «γράφει» ένας ασφαλισμένος, τόσο χαμηλότερη θα είναι η ανταποδοτική του σύνταξη.
Στο ισχύον σύστημα του e-ΕΦΚΑ, οι εισφορές των μη μισθωτών δεν συνδέονται με πραγματικό εισόδημα, αλλά με ασφαλιστικές κατηγορίες. Η πρώτη κατηγορία –η φθηνότερη– αντιστοιχεί περίπου σε συντάξιμες αποδοχές της τάξης των 900 ευρώ, ενώ η έκτη σε αποδοχές άνω των 2.900 ευρώ. Η διαφορά αυτή μεταφέρεται αυτούσια στον υπολογισμό της ανταποδοτικής σύνταξης.
Αν ένας επαγγελματίας επιλέξει για 10 χρόνια την πρώτη κατηγορία, ενώ προηγουμένως ασφαλιζόταν σε υψηλότερη, ο μέσος όρος των αποδοχών του μειώνεται. Δεδομένου ότι ο συντελεστής αναπλήρωσης αυξάνεται όσο μεγαλώνουν τα έτη ασφάλισης (ιδίως μετά τα 30 και τα 35 έτη), η «ζημιά» δεν αφορά μόνο το ύψος των εισφορών, αλλά και το τελικό ποσοστό που εφαρμόζεται πάνω στον χαμηλότερο μέσο μισθό.
Ενδεικτικά, μη μισθωτός με 40 χρόνια ασφάλισης που κατέβαλλε επί μία δεκαετία εισφορές πρώτης κατηγορίας μπορεί να δει μείωση στην ανταποδοτική του σύνταξη κατά 80 έως 150 ευρώ μηνιαίως σε σχέση με κάποιον που παρέμεινε σε μεσαία κατηγορία. Σε βάθος 20ετίας συνταξιοδότησης, η απώλεια αυτή μεταφράζεται σε αρκετές χιλιάδες ευρώ.
Αξίζει να σημειωθεί ότι η εθνική σύνταξη –που καταβάλλεται πλήρης στα 20 έτη και άνω– λειτουργεί ως «μαξιλάρι» για όσους έχουν χαμηλές εισφορές, περιορίζοντας τις μεγάλες αποκλίσεις. Ωστόσο, η ανταποδοτική σύνταξη παραμένει ευθέως συνδεδεμένη με τις εισφορές και τον μέσο όρο των αποδοχών. Έτσι, μια δεκαετία χαμηλών καταβολών δεν ανατρέπεται εύκολα, ακόμη και αν ο ασφαλισμένος επιλέξει υψηλότερη κατηγορία λίγο πριν από τη συνταξιοδότηση, καθώς τα τελευταία χρόνια έχουν μικρότερη βαρύτητα στο σύνολο του μέσου όρου.
Το δίλημμα για τους μη μισθωτούς είναι σαφές: η επιλογή χαμηλής κατηγορίας μειώνει το μηνιαίο βάρος σήμερα, αλλά συμπιέζει τη μελλοντική σύνταξη. Ιδίως για όσους βρίσκονται στη μέση του ασφαλιστικού τους βίου, η στρατηγική επιλογής κατηγορίας απαιτεί προσεκτικό υπολογισμό, καθώς μια δεκαετία χαμηλών εισφορών μπορεί να «κλειδώσει» χαμηλότερο συντάξιμο ποσό για ολόκληρη τη συνταξιοδοτική περίοδο.
- 43 λεπτά πριν Τι σημαίνει το «N» στο κινητό σου
- 1 ώρα πριν Το σχέδιο των Χιλιανών διαρρηκτών: Πώς «χτυπούν» πολυτελείς κατοικίες στην Ελλάδα
- 2 ώρες πριν Ποια ψηφία να αποφεύγεις στη λοταρία – Τι λέει ειδικός στα τυχερά παιχνίδια
