Κλείνει το παράθυρο των εύκολων επιδοτήσεων

Ένα καθεστώς δεκαετιών, που επέτρεπε «αλχημείες» με τα δηλωμένα αγροτεμάχια και τις αγροτικές επιδοτήσεις, φαίνεται πως περνά οριστικά στο παρελθόν. Η ΑΑΔΕ βάζει φρένο στο γνωστό παιχνίδι του «δήλωσε – επιδοτήσου – διέγραψε», ανοίγοντας έναν νέο κύκλο ελέγχων στον αγροτικό χώρο, με στόχο τη διαφάνεια και τη δικαιοσύνη.

Για χρόνια, η δηλωμένη έκταση στο Ε9 λειτουργούσε ως άτυπο «διαβατήριο» για την είσπραξη ενισχύσεων. Όσο περισσότερα στρέμματα εμφανίζονταν στα χαρτιά, τόσο μεγαλύτερη ήταν και η επιδότηση. Ωστόσο, μόλις ολοκληρωνόταν η πληρωμή, πολλά από αυτά τα αγροτεμάχια… εξαφανίζονταν από τις φορολογικές δηλώσεις, πριν προκύψει οποιαδήποτε επιβάρυνση. Την επόμενη χρονιά, το ίδιο μοτίβο επαναλαμβανόταν.

Πώς αλλάζει το σύστημα

Σήμερα, τα δεδομένα αλλάζουν ριζικά. Με τη συνεργασία του ΟΠΕΚΕΠΕ και τη διασύνδεση με το Κτηματολόγιο, η φορολογική διοίκηση περνά σε αυτοματοποιημένες διασταυρώσεις. Δηλώσεις Ε9, μισθωτήρια συμβόλαια, καλλιεργήσιμες εκτάσεις και περιουσιακά στοιχεία «κουμπώνουν» ψηφιακά, αποκαλύπτοντας ποιος δηλώνει τι – και αν αυτό ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα.

Ήδη, οι πρώτοι έλεγχοι έφεραν στο φως χιλιάδες περιπτώσεις όπου εκτάσεις καλλιεργούνταν και επιδοτούνταν, αλλά στη συνέχεια δεν εμφανίζονταν πουθενά στις φορολογικές δηλώσεις. Σύμφωνα με αρμόδιες πηγές, έχουν εντοπιστεί περίπου 3.000 αγρότες που δήλωναν στο Ε9 χωράφια τα οποία δεν τους ανήκαν, αποκλειστικά για να αυξήσουν τις επιδοτήσεις τους.

Από τη δήλωση στην αυτόματη άντληση δεδομένων

Ο σχεδιασμός της ΑΑΔΕ προβλέπει ότι στο μέλλον οι αγρότες δεν θα χρειάζεται καν να δηλώνουν τις καλλιεργήσιμες εκτάσεις τους. Τα στοιχεία θα αντλούνται αυτόματα από τα ηλεκτρονικά συστήματα, δημιουργώντας μια καθαρή εικόνα για δενδρώδεις και καλλιεργήσιμες γαίες, χωρίς περιθώρια παρερμηνειών.

Την ίδια ώρα, οι έλεγχοι που μέχρι σήμερα πραγματοποιούσαν ο ΣΔΟΕ και ο ΟΠΕΚΕΠΕ δεν έμπαιναν σε βάθος στην ουσία των δηλώσεων. Το αποτέλεσμα ήταν ένα σύστημα με στρεβλώσεις, όπου η απουσία ουσιαστικού ελέγχου άφηνε χώρο για καταχρήσεις.

Οι προκλήσεις της επόμενης ημέρας

Βέβαια, η μετάβαση δεν είναι χωρίς ρίσκο. Η καθυστερημένη καταγραφή ακινήτων στην ελληνική ύπαιθρο δίνει σήμερα στο Κτηματολόγιο κομβικό ρόλο. Σε αρκετές περιπτώσεις, παλαιότερες δηλώσεις αγροτεμαχίων χωρίς σαφείς τίτλους δημιούργησαν μια «γκρίζα ζώνη» ιδιοκτησίας. Ωστόσο, η νέα στρατηγική στοχεύει ακριβώς στο να ξεκαθαρίσει αυτό το τοπίο.

Τι σημαίνει πρακτικά για τους αγρότες

Το μήνυμα είναι σαφές, ό,τι καλλιεργείται και επιδοτείται, θα πρέπει και να δηλώνεται σταθερά και με ακρίβεια. Το Ε9 μετατρέπεται πλέον από τυπικό έντυπο σε βασικό εργαλείο ελέγχου. Και μαζί του, αλλάζει ολόκληρη η φιλοσοφία των αγροτικών επιδοτήσεων.