Καλοκαιρινή άδεια: Τι αλλάζει με τον νέο εργασιακό νόμο και τι ισχύει
Καθώς το καλοκαίρι πλησιάζει, οι περισσότεροι εργαζόμενοι αρχίζουν να σχεδιάζουν τις διακοπές τους, με το βασικό ερώτημα να παραμένει το ίδιο κάθε χρόνο: πότε και πώς μπορούν να πάρουν την άδειά τους. Η άδεια αναψυχής αποτελεί θεμελιώδες δικαίωμα, προστατευόμενο από την εργατική νομοθεσία, και συνδέεται άμεσα με την υγεία και την ξεκούραση των εργαζομένων.
Πόσες ημέρες άδειας δικαιούται ο εργαζόμενος
Η διάρκεια της ετήσιας άδειας εξαρτάται από το σύστημα εργασίας και τα χρόνια προϋπηρεσίας. Για εργαζόμενους με πενθήμερη απασχόληση προβλέπονται κατ’ αρχήν 20 εργάσιμες ημέρες άδειας, ενώ για εξαήμερη εργασία 22 ημέρες.
Το δικαίωμα στην άδεια θεμελιώνεται από την πρώτη ημέρα εργασίας, με τον εργαζόμενο να λαμβάνει αναλογία άδειας κατά το πρώτο έτος. Στη συνέχεια, η διάρκεια αυξάνεται προοδευτικά, φτάνοντας έως και τις 22 ημέρες για πενθήμερο και 26 για εξαήμερο σύστημα.
Με τη συμπλήρωση 10 ετών στον ίδιο εργοδότη ή 12 ετών συνολικής προϋπηρεσίας, η άδεια αυξάνεται σε 25 ημέρες για πενθήμερο και 30 για εξαήμερο. Μετά τα 25 χρόνια εργασίας, προστίθεται μία επιπλέον ημέρα.
Πότε χορηγείται η άδεια
Ο χρόνος λήψης της άδειας καθορίζεται κατόπιν συνεννόησης εργοδότη και εργαζομένου. Ωστόσο, η νομοθεσία προβλέπει ότι τουλάχιστον οι μισοί εργαζόμενοι μιας επιχείρησης πρέπει να λάβουν την άδειά τους στο διάστημα από 1 Μαΐου έως 30 Σεπτεμβρίου.
Ο εργοδότης οφείλει να χορηγήσει την άδεια εντός δύο μηνών από τη στιγμή που θα υποβληθεί σχετικό αίτημα. Σε κάθε περίπτωση, η άδεια πρέπει να έχει εξαντληθεί έως τις 31 Μαρτίου του επόμενου έτους.
Η μονομερής επιβολή άδειας από τον εργοδότη δεν επιτρέπεται, εκτός εάν πλησιάζει η λήξη της προθεσμίας και η άδεια δεν έχει δοθεί.
Τι άλλαξε με τον νέο νόμο για την κατάτμηση
Η άδεια, κατά κανόνα, χορηγείται ενιαία. Με τις πρόσφατες αλλαγές, καταργήθηκε η δυνατότητα του εργοδότη να «σπάει» μονομερώς την άδεια για λόγους λειτουργίας της επιχείρησης.
Πλέον, οποιαδήποτε κατάτμηση μπορεί να γίνει μόνο κατόπιν συμφωνίας και έγγραφου αιτήματος του εργαζομένου. Επιπλέον, ένα τμήμα της άδειας πρέπει να περιλαμβάνει τουλάχιστον μία πλήρη εβδομάδα (5 ημέρες για πενθήμερο ή 6 για εξαήμερο).
Πώς πληρώνεται η άδεια
Κατά τη διάρκεια της άδειας, ο εργαζόμενος λαμβάνει κανονικά τις αποδοχές του, καθώς και το επίδομα άδειας. Το επίδομα αντιστοιχεί στις αποδοχές των ημερών άδειας, με ανώτατο όριο τον μισό μηνιαίο μισθό ή 13 ημερομίσθια.
Τα ποσά αυτά καταβάλλονται προκαταβολικά, με την έναρξη της άδειας. Σε περίπτωση που η εργασιακή σχέση λήξει χωρίς να έχει χορηγηθεί η άδεια, ο εργαζόμενος δικαιούται τις αντίστοιχες αποδοχές.
Μπορεί να εργαστεί αλλού κατά τη διάρκεια της άδειας;
Η νομοθεσία είναι σαφής: ο εργαζόμενος δεν επιτρέπεται να παρέχει έμμισθη εργασία σε άλλον εργοδότη κατά τη διάρκεια της άδειάς του. Αν το κάνει, χάνει το δικαίωμα αποδοχών για το συγκεκριμένο διάστημα, ενώ η σχετική σύμβαση θεωρείται άκυρη.
Ο λόγος είναι ότι η άδεια προορίζεται αποκλειστικά για ξεκούραση και όχι για άλλη επαγγελματική δραστηριότητα.
Μπορεί να ανακληθεί η άδεια;
Η άδεια δεν μπορεί να ανακληθεί μονομερώς από τον εργοδότη. Μπορεί να τροποποιηθεί μόνο κατόπιν συμφωνίας των δύο πλευρών, με τον εργαζόμενο να διατηρεί το δικαίωμα να αρνηθεί οποιαδήποτε αλλαγή.
Τι γίνεται σε περίπτωση ασθένειας
Εάν ο εργαζόμενος ασθενήσει κατά τη διάρκεια της άδειας, αυτή διακόπτεται και συνεχίζεται σε μεταγενέστερο χρόνο, μετά τη λήξη της ασθένειας, εφόσον υπάρξει σχετική συνεννόηση.
Τι ισχύει αν δεν χορηγηθεί η άδεια
Η άδεια δεν μπορεί να μεταφερθεί στο επόμενο έτος. Αν δεν χορηγηθεί έως τις 31 Μαρτίου, μετατρέπεται σε χρηματική απαίτηση. Ο εργοδότης οφείλει να καταβάλει τις αποδοχές και το επίδομα άδειας, ενώ σε περίπτωση δικής του υπαιτιότητας, το ποσό προσαυξάνεται.
Απόλυση κατά τη διάρκεια της άδειας
Η απόλυση εργαζομένου κατά τη διάρκεια της άδειας είναι άκυρη, όπως και η προειδοποίηση απόλυσης. Ωστόσο, αυτό δεν ισχύει για άλλες μορφές άδειας, όπως η αναρρωτική.
- 10 λεπτά πριν ΑΣΕΠ 2ΓΒ/2026: Αιτήσεις έως 22 Ιουνίου για 4.747 μόνιμες προσλήψεις στο Δημόσιο
- 25 λεπτά πριν ΟΠΕΚΑ: Μόνιμο επίδομα 1.000 ευρώ- Ποιοι μπαίνουν στη λίστα των δικαιούχων
- 35 λεπτά πριν Διαδοχική ασφάλιση: Πώς βγαίνει η σύνταξη όταν υπάρχουν ένσημα σε περισσότερα Ταμεία
