ΗΠΑ και Ιράν κάνουν το πρώτο βήμα μετά τη συμφωνία
Η προσωρινή συμφωνία ανάμεσα στις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ιράν περνά πλέον από τη θεωρία στην πράξη, με την Ουάσιγκτον να ανακοινώνει την αναστολή βασικών κυρώσεων για διάστημα 60 ημερών. Η εξέλιξη αυτή δίνει στην Τεχεράνη τη δυνατότητα να επανεκκινήσει μέρος των πετρελαϊκών εξαγωγών της, ενώ παράλληλα δημιουργεί το πλαίσιο για τη συνέχιση των διαπραγματεύσεων που θα κρίνουν αν μπορεί να επιτευχθεί μια πιο μόνιμη συμφωνία.
Την ίδια στιγμή, πάντως, ο Ντόναλντ Τραμπ εμφανίστηκε αυστηρός απέναντι στην ιρανική πλευρά, προειδοποιώντας ότι οι ΗΠΑ θα «κάνουν ό,τι πρέπει» σε περίπτωση που η Τεχεράνη δεν τηρήσει τις δεσμεύσεις που απορρέουν από τη συμφωνία.
Η πρώτη οικονομική ανάσα για το Ιράν
Σύμφωνα με το Reuters, η αμερικανική απόφαση προβλέπει εξαίρεση από συγκεκριμένες κυρώσεις έως τις 21 Αυγούστου, επιτρέποντας στο Ιράν να εξάγει πετρέλαιο και συναφή προϊόντα, αλλά και να εισπράττει έσοδα από τις πωλήσεις αυτές.
Πρόκειται για την πρώτη ουσιαστική οικονομική κίνηση μετά την υπογραφή του μνημονίου συνεργασίας την προηγούμενη εβδομάδα. Στόχος είναι να δημιουργηθούν οι προϋποθέσεις για μια ευρύτερη συμφωνία μέσα στους επόμενους δύο μήνες, διάστημα που θεωρείται κρίσιμο για το μέλλον των σχέσεων των δύο χωρών.
Οι πρώτες επαφές στην Ελβετία
Οι πρώτες συνομιλίες μετά την υπογραφή της συμφωνίας πραγματοποιήθηκαν στο Μπίργκενστοκ της Ελβετίας, με τη μεσολάβηση του Κατάρ και του Πακιστάν.
Ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ Τζέι Ντι Βανς δήλωσε ότι οι συζητήσεις δημιούργησαν «πολύ καλή βάση» για μια τελική συμφωνία. Σύμφωνα με την αμερικανική πλευρά, μεταξύ των πρώτων αποτελεσμάτων περιλαμβάνεται η αποδοχή από το Ιράν της επιστροφής διεθνών επιθεωρητών για τον έλεγχο του πυρηνικού προγράμματος, καθώς και η δημιουργία μηχανισμών για τη διαχείριση παγωμένων κεφαλαίων και την εφαρμογή των συμφωνημένων εκεχειριών.
Η Τεχεράνη κρατά αποστάσεις
Παρά το θετικό κλίμα που επιχειρεί να παρουσιάσει η Ουάσιγκτον, η ιρανική πλευρά εμφανίζεται πιο συγκρατημένη.
Ο εκπρόσωπος του υπουργείου Εξωτερικών του Ιράν, Εσμαΐλ Μπαγαεΐ, υποστήριξε ότι τα βασικά ζητήματα που αφορούν το πυρηνικό πρόγραμμα δεν έχουν ακόμη συζητηθεί σε βάθος και ότι η χώρα του δεν έχει αναλάβει νέες δεσμεύσεις.
Η διαφορετική ανάγνωση των εξελίξεων από τις δύο πλευρές δείχνει ότι τα δυσκολότερα ζητήματα παραμένουν ανοιχτά και θα αποτελέσουν αντικείμενο των τεχνικών συνομιλιών που συνεχίζονται μέσα στην εβδομάδα.
Στο τραπέζι και η ασφάλεια στη Μέση Ανατολή
Η συμφωνία δεν περιορίζεται μόνο στα οικονομικά και τα πυρηνικά ζητήματα. Σημαντικό μέρος των συζητήσεων αφορά και τη σταθερότητα στην ευρύτερη περιοχή της Μέσης Ανατολής.
Η Ουάσιγκτον και η Τεχεράνη συμφώνησαν στη δημιουργία μηχανισμού αποκλιμάκωσης στον Λίβανο, όπου οι συγκρούσεις ανάμεσα στο Ισραήλ και τη Χεζμπολάχ έχουν μειωθεί τις τελευταίες ημέρες. Παράλληλα, το Ισραήλ έχει καταστήσει σαφές ότι σκοπεύει να διατηρήσει ζώνη ασφαλείας στον νότιο Λίβανο και να συνεχίσει να αντιμετωπίζει τυχόν απειλές κατά των δυνάμεών του.
Ταυτόχρονα, δημιουργήθηκε ειδική γραμμή επικοινωνίας για τη διασφάλιση της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ, από όπου ήδη παρατηρείται αυξημένη διέλευση δεξαμενόπλοιων.
Το Ορμούζ και η επίδραση στις αγορές
Τα Στενά του Ορμούζ εξακολουθούν να αποτελούν ένα από τα σημαντικότερα σημεία του παγκόσμιου ενεργειακού χάρτη. Πριν από τον αποκλεισμό που είχε επιβάλει το Ιράν, από το συγκεκριμένο πέρασμα διακινούνταν σχεδόν το 20% της παγκόσμιας προσφοράς αργού πετρελαίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου.
Η σταδιακή επαναφορά της ναυσιπλοΐας έχει ήδη αρχίσει να επηρεάζει τις διεθνείς αγορές, με τις τιμές του πετρελαίου να καταγράφουν νέα υποχώρηση μετά τις τελευταίες εξελίξεις.
Διαφωνίες για τα παγωμένα κεφάλαια
Ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί ανακοίνωσε ότι η χώρα του εξασφάλισε εξαιρέσεις για εξαγωγές πετρελαίου και πετροχημικών προϊόντων, καθώς και πρόσβαση σε μέρος των παγωμένων κεφαλαίων της.
Παράλληλα, έκανε λόγο για την έναρξη σχεδίου οικονομικής ανάπτυξης και ανοικοδόμησης.
Ωστόσο, η χρήση αυτών των κεφαλαίων αποτελεί ήδη αντικείμενο διαφωνίας. Ο Τζέι Ντι Βανς και ο Ντόναλντ Τραμπ υποστηρίζουν ότι σημαντικό μέρος των χρημάτων θα κατευθυνθεί στην αγορά αμερικανικών αγροτικών προϊόντων. Από την άλλη πλευρά, ο διοικητής της Κεντρικής Τράπεζας του Ιράν ξεκαθάρισε ότι η Τεχεράνη δεν έχει δεσμευθεί σε μια τέτοια υποχρέωση και θα μπορεί να αξιοποιήσει μέρος των κεφαλαίων και για άλλες επιτρεπόμενες εμπορικές δραστηριότητες.
Το επόμενο κρίσιμο δίμηνο
Παρά τα πρώτα βήματα προσέγγισης, το μέλλον της συμφωνίας παραμένει αβέβαιο. Οι ΗΠΑ παρουσιάζουν την τρέχουσα εξέλιξη ως μια ουσιαστική αρχή που μπορεί να οδηγήσει σε πιο σταθερές σχέσεις, ενώ το Ιράν επιμένει ότι τα βασικά ζητήματα εξακολουθούν να βρίσκονται υπό διαπραγμάτευση.
Το επόμενο δίμηνο αναμένεται να αποδειχθεί καθοριστικό, καθώς από την πορεία των συνομιλιών θα κριθεί αν η προσωρινή συμφωνία θα εξελιχθεί σε μια μόνιμη διευθέτηση ή αν οι διαφωνίες γύρω από το πυρηνικό πρόγραμμα, τα παγωμένα κεφάλαια και την περιφερειακή ασφάλεια θα οδηγήσουν εκ νέου σε ένταση.
- 17 λεπτά πριν Προφυλακίστηκε ο πρώην αντιδήμαρχος για τον θάνατο του Αλέκου Δασκαλάκη
- 21 λεπτά πριν Ξεκινούν οι έλεγχοι για τα ακαθάριστα οικόπεδα – Πάνω από 765.000 δηλώσεις στην πλατφόρμα
- 23 λεπτά πριν ΑΣΕΠ 2ΓΒ/2026: 20.828 αιτήσεις για 4.747 μόνιμες θέσεις στο Δημόσιο
