Επικουρικές συντάξεις: Μειώνεται έως και κατά 5 μήνες ο χρόνος απονομής

Σημαντική μείωση στον χρόνο απονομής των επικουρικών συντάξεων φέρνει η νέα διάταξη που επιταχύνει τη διαδικασία στις περιπτώσεις διαδοχικής ασφάλισης. Με το νέο καθεστώς, η αίτηση δεν θα εξετάζεται πλέον από το ταμείο στο οποίο ο ασφαλισμένος έχει τα περισσότερα ένσημα, αλλά από τον τελευταίο φορέα ασφάλισης.

Η ρύθμιση του υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης περιλαμβάνεται σε νομοσχέδιο του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας, το οποίο έχει τεθεί σε δημόσια διαβούλευση μέσω του opengov.gr. Στόχος είναι να επιταχυνθεί η εκκαθάριση των εκκρεμών αιτήσεων και να μειωθεί το στοκ των 43.000 φακέλων που παραμένουν σε αναμονή. Από αυτούς, περίπου 33.000 εκκρεμούν για διάστημα άνω των τριών μηνών, ενώ σε αρκετές περιπτώσεις οι καθυστερήσεις φτάνουν ακόμη και τα τρία χρόνια.

Οι καθυστερήσεις οφείλονται κυρίως στη χρονοβόρα διαδικασία συνυπολογισμού του χρόνου διαδοχικής ασφάλισης, αλλά και στον πρόσθετο διοικητικό φόρτο που δημιουργείται στις υπηρεσίες. Αυτό έχει ως συνέπεια να καθυστερεί όχι μόνο η έκδοση των επικουρικών με διαδοχική ασφάλιση, αλλά και η απονομή συντάξεων σε περιπτώσεις όπου ο ασφαλισμένος έχει εργαστεί σε ένα μόνο ταμείο.

Η σχετική πρόβλεψη περιλαμβάνεται στο άρθρο 110 του πολυνομοσχεδίου, στο πλαίσιο του Γ΄ Κεφαλαίου, και ορίζει ότι στις περιπτώσεις διαδοχικής ασφάλισης οι πράξεις απονομής της επικουρικής σύνταξης θα εκδίδονται από τον φορέα στον οποίο υποβλήθηκε η αίτηση. Παράλληλα, όλος ο χρόνος διαδοχικής ασφάλισης θα προσμετράται από τον ίδιο φορέα ως χρόνος που διανύθηκε στην ασφάλισή του, τόσο για τη θεμελίωση του συνταξιοδοτικού δικαιώματος όσο και για τον υπολογισμό του ποσού της σύνταξης.

Με τη νέα διαδικασία καταργούνται τα στάδια της εσωτερικής αλληλογραφίας μεταξύ των φορέων για τις επικουρικές με διαδοχική ασφάλιση. Έτσι, η αίτηση θα παραμένει στον τελευταίο φορέα και θα εξετάζεται εκεί, χωρίς να απαιτείται διαβίβαση σε άλλο ταμείο. Από την αλλαγή αυτή εκτιμάται ότι ο ΕΦΚΑ θα εξοικονομεί από τρεις έως πέντε μήνες, γεγονός που αναμένεται να επιταχύνει συνολικά την έκδοση όλων των επικουρικών συντάξεων.

Παράλληλα, εξακολουθεί να δίνεται η δυνατότητα σε ορισμένες κατηγορίες ασφαλισμένων να ζητούν επίσπευση της εξέτασης της αίτησής τους, ιδίως σε περιπτώσεις αναπηρίας ή χαμηλού εισοδήματος. Τα σχετικά αιτήματα θα πρέπει να συνοδεύονται από τα απαραίτητα δικαιολογητικά και να αποστέλλονται στη Γενική Διεύθυνση Επικουρικής Ασφάλισης και Εφάπαξ Παροχών.

Σύμφωνα με τον νόμο 5078/2023, η απόφαση για την απονομή επικουρικής σύνταξης πρέπει να εκδίδεται εντός τριών μηνών από την απονομή της κύριας σύνταξης ή εντός έξι μηνών, όταν η αίτηση για την επικουρική υποβάλλεται μεταγενέστερα από την αίτηση για την κύρια.

Όταν ο χρόνος επικουρικής ασφάλισης έχει διανυθεί αποκλειστικά σε ταμεία που έχουν ενταχθεί στον ΕΦΚΑ, η επικουρική απονέμεται από τον φορέα, κλάδο ή λογαριασμό όπου υποβλήθηκε η αίτηση, αρκεί ο ασφαλισμένος να διαθέτει συνολικά 15 έτη επικουρικής ασφάλισης.

Σε περίπτωση που οι προθεσμίες των τριών ή των έξι μηνών παρέλθουν χωρίς αποτέλεσμα, η απονομή της επικουρικής σύνταξης γίνεται μέσω της διαδικασίας fast track, εφόσον ο αιτών έχει ήδη συνταξιοδοτηθεί από τον κύριο φορέα και έχει συμπληρώσει τουλάχιστον 4.500 ημέρες εργασίας ή 15 έτη στον επικουρικό φορέα.

Αν ο ασφαλισμένος διαθέτει περισσότερα χρόνια ασφάλισης, το υπόλοιπο ποσό της σύνταξης για τα επιπλέον έτη θα καταβληθεί μεταγενέστερα. Εναλλακτικά, μπορεί να επιλέξει να μην εκδοθεί η σύνταξη για τη 15ετία και να αναμείνει την οριστική απονομή για το σύνολο του ασφαλιστικού του χρόνου.

Με τις νέες ρυθμίσεις, η έκδοση επικουρικής σύνταξης εντός τριμήνου θα μπορεί πλέον να εφαρμοστεί και στις περιπτώσεις διαδοχικής ασφάλισης, για το σύνολο του ασφαλιστικού χρόνου και όχι μόνο για τα 15 έτη.

Σε ό,τι αφορά τα ποσά, οι νέες επικουρικές συντάξεις για όσους πρόκειται να συνταξιοδοτηθούν μέσα στο 2026, με 33 έως 40 έτη ασφάλισης, εκτιμάται ότι θα κυμαίνονται από 160 έως 401 ευρώ.

Ο υπολογισμός τους γίνεται με βάση τις αποδοχές από το 2002 έως το 2014, τις αποδοχές και τις εισφορές από το 2015 έως το 2026, καθώς και τα έτη ασφάλισης έως το 2014. Καθοριστικό ρόλο παίζει και η ηλικία συνταξιοδότησης, καθώς εφαρμόζεται ειδικός συντελεστής, ο οποίος μειώνει το ποσό όσο χαμηλότερη είναι η ηλικία εξόδου σε σχέση με τα 67 έτη.

Ενδεικτικά, ασφαλισμένος του Δημοσίου που θα αποχωρήσει στο 65ο έτος με 37 έτη ασφάλισης, μέσο όρο αποδοχών 1.620 ευρώ για την περίοδο 2002-2014 και ετήσιες εισφορές επικουρικής 1.342 ευρώ από το 2015 έως το 2026, θα λάβει επικουρική σύνταξη 260 ευρώ μικτά.

Ασφαλισμένος του Δημοσίου που θα συνταξιοδοτηθεί στο 67ο έτος, με 40 χρόνια ασφάλισης, μέσο όρο αποδοχών 2.260 ευρώ και ετήσιες εισφορές 1.872 ευρώ, θα λάβει επικουρική 401 ευρώ μικτά.

Αντίστοιχα, ασφαλισμένος του ιδιωτικού τομέα που θα αποχωρήσει στο 64ο έτος με 37 χρόνια ασφάλισης, μέσο όρο αποδοχών 1.940 ευρώ και ετήσιες εισφορές 1.606 ευρώ για την περίοδο 2015-2026, θα λάβει επικουρική σύνταξη 335 ευρώ μικτά.

Περισσότερα:

Επίδομα 300 ευρώ σε συνταξιούχους: Ποια είναι τα νέα όρια – Τι θα γίνει με τις «χηρείας»

Αναδρομικά έως 7.800 ευρώ σε συντάξεις χηρείας – Ποιους αφορά η απόφαση

Συνταξιούχοι: πώς θα δείτε αν δικαιούστε αύξηση ή αναδρομικά