FutureLab

Τεχνολογία, Νέες Μορφές Εργασίας, Νέοι Επαγγελματικοί Κίνδυνοι

Βασική συνισταμένη η Ποιότητα στην Εργασία

03/11/2020 | 17:00

Είναι σήμερα γενικά παραδεκτό ότι, στο κατώφλι του 21ου αιώνα, η οργάνωση εργασίας και οι συνθήκες εργασίας, καθώς και τα προβλήματα που συνδέονται μαζί τους είναι πολύ διαφορετικά από εκείνα που απασχολούσαν τις κυβερνήσεις, τους εργαζομένους και τους εργοδότες μέχρι και μόλις πριν 10 ή 20 χρόνια.

Οι οικονομικές συνθήκες αναγκάζουν τις επιχειρήσεις να θέτουν σε κίνηση μια μόνιμη διαδικασία εκσυγχρονισμού και προσαρμογής της διαχείρισης και της οργάνωσης της εργασίας. Από αυτή την άποψη, οι επενδύσεις σε νέες τεχνολογίες συνδυάζονται συχνά με τη βελτίωση των συνθηκών εργασίας. Παρόλο που οι γενικές συνθήκες εργασίας έχουν βελτιωθεί κατά τα τελευταία δεκαπέντε χρόνια και η παραγωγικότητα της εργασίας έχει ανέλθει, με αποτέλεσμα τη βελτίωση της κατάστασης της υγείας, την αύξηση της μέσης διάρκειας της ζωής και, μερικές φορές, την άνοδο των πραγματικών αμοιβών, η παγκοσμιοποίηση της οικονομίας που γενικεύεται, οι αλλαγές στις εργασιακές σχέσεις τις μορφές απασχόλησης που υιοθετούνται, οι νέες τεχνολογίες αναδεικνύουν νέα προβλήματα και νέους κινδύνους για την υγεία και ασφάλεια των εργαζομένων.

Νέοι επαγγελματικοί κίνδυνοι

Οι νέοι επαγγελματικοί κίνδυνοι δεν ταυτίζονται πάντα με τα κλασσικά εργατικά ατυχήματα και τις επαγγελματικές ασθένειες. Αυξάνονται οι περιπτώσεις ψυχολογικών και κοινωνικών συμπτωμάτων. Οι γυναίκες, οι νέοι, τα άτομα με ειδικές ανάγκες, οι διακινούμενοι εργαζόμενοι και οι ανειδίκευτοι
αποτελούν στο εξής ιδιαίτερα ευπαθείς κατηγορίες, με αποτέλεσμα να χαρακτηρίζονται μερικές φορές ως ομάδες υψηλού κινδύνου.
Το 2000, το Ευρωπαϊκό Ίδρυμα για τη Βελτίωση των Συνθηκών Διαβιώσεως και Εργασίας πραγματοποίησε την τρίτη του Ευρωπαϊκή Έρευνα. Με βάση τα αποτελέσματα αυτής της έρευνας, τα προβλήματα υγείας που οφείλονται στο ρυθμό της εργασίας και στο ωράριο εξακολουθούν να διογκώνονται στους Ευρωπαϊκούς εργασιακούς χώρους. Ένα αυξανόμενο ποσοστό εργαζομένων δήλωσαν προβλήματα που σχετίζονται με την εργασία. Οι μυοσκελετικές παθήσεις (ραχιαλγίες και μυαλγίες, ειδικότερα στον αυχένα και στους ώμους) παρουσιάζουν αύξηση, όπως επίσης και η γενική κόπωση. Το άγχος παραμένει στο ίδιο επίπεδο (28%). Υπάρχει στενός συσχετισμός μεταξύ άγχους και μυοσκελετικών παθήσεων και χαρακτηριστικών της οργάνωσης της εργασίας, όπως η επαναλαμβανόμενη εργασία και ο ρυθμός της εργασίας.

 

Ποιότητα στην Εργασία

Η ποιότητα στην εργασία αποτελεί ένα μείζων θέμα συζήτησης. Σε περιόδους χαμηλών ρυθμών απασχόλησης, η έμφαση δίνονταν στην δημιουργία θέσεων εργασίας. Η ποσότητα των νέων θέσεων εργασίας είχε πάρει το προβάδισμα έναντι της ποιότητας αυτών. Γενικότερα, η ποιότητα της εργασίας, που ως βασική συνισταμένη έχει την υγεία και ασφάλεια, αποτελεί στοιχείο μεταξύ των δεικτών που υιοθετήθηκαν πρόσφατα.


Η Κοινοτική στρατηγική για την υγεία και την ασφάλεια στην εργασία, έχει τα εξής στοιχεία:

  • Υιοθετεί μια σφαιρική προσέγγιση της ευημερίας και της υγείας στην εργασία, λαμβάνοντας υπόψη τις αλλαγές στον κόσμο της εργασίας και την εμφάνιση νέων κινδύνων, ειδικά ψυχο-κοινωνικής φύσης. Έτσι, έχει σχεδιασθεί ώστε να προάγει την ποιότητα της εργασίας, θεωρώντας την ασφάλεια και την υγεία στην εργασία ως ένα από τα βασικότερα συστατικά αυτής της ποιότητας.
  • Βασίζεται στην ενίσχυση της κουλτούρας πρόληψης κινδύνων, στη συνδυασμένη χρήση πολιτικών μέσων – νομοθεσία, κοινωνικός διάλογος, προοδευτικά μέτρα και βέλτιστες πρακτικές, κοινωνική υπευθυνότητα όλων των εταίρων και οικονομικά κίνητρα – και στην οικοδόμηση σχέσεων μεταξύ όλων των πρωταγωνιστών στο σκηνικό της ΥΑΕ.
  • Επισημαίνει το γεγονός ότι μια φιλόδοξη κοινωνική πολιτική είναι παράγοντας «ισότιμης» ανταγωνιστικότητας, ενώ από την άλλη μεριά το να μην έχεις κοινωνική πολιτική γεννά κόστη που επιβαρύνουν την οικονομία και την κοινωνία συνολικότερα.