Έκρηξη στα κρατικά «φέσια»: Στα 3,9 δισ. ευρώ οι οφειλές προς ιδιώτες
Ανησυχητικές διαστάσεις λαμβάνει η αύξηση των ληξιπρόθεσμων οφειλών του Δημοσίου προς ιδιώτες, καθώς, σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, τα λεγόμενα κρατικά «φέσια» επανέρχονται δυναμικά, παρά τη δημοσιονομική σταθερότητα και τα υψηλά πρωτογενή πλεονάσματα.
Οι καθυστερημένες πληρωμές του κράτους προς επιχειρήσεις και πολίτες, που υπερβαίνουν τις 90 ημέρες, ανήλθαν τον Μάρτιο του 2026 στα 3,1 δισ. ευρώ, έναντι 1,22 δισ. ευρώ στο τέλος του 2020, όταν είχαν περιοριστεί στα χαμηλότερα επίπεδα της τελευταίας περιόδου. Αν προστεθούν και οι εκκρεμείς επιστροφές φόρων, ύψους 766 εκατ. ευρώ, το συνολικό ποσό προσεγγίζει τα 3,9 δισ. ευρώ.
Τι θεωρείται ληξιπρόθεσμη οφειλή
Ως ληξιπρόθεσμες χαρακτηρίζονται οι υποχρεώσεις του Δημοσίου προς τρίτους που παραμένουν ανεξόφλητες για διάστημα άνω των 90 ημερών, υπό την προϋπόθεση ότι έχουν βεβαιωθεί και εκκαθαριστεί μέσω σχετικού Ατομικού Φύλλου Έκπτωσης (ΑΦΕΚ).
Ωστόσο, στο πραγματικό ύψος των οφειλών εκτιμάται ότι περιλαμβάνονται και «αφανείς» εκκρεμότητες, οι οποίες δεν αποτυπώνονται στις επίσημες στατιστικές, καθώς δεν έχουν ακόμη ολοκληρωθεί οι απαιτούμενες διοικητικές διαδικασίες. Στην κατηγορία αυτή εντάσσονται, μεταξύ άλλων, εκκρεμείς αιτήσεις συνταξιοδότησης και λοιπές παροχές.
Νοσοκομεία και ΟΤΑ οδηγούν την αύξηση
Η μεγαλύτερη επιβάρυνση καταγράφεται στον τομέα της Υγείας. Τα ληξιπρόθεσμα χρέη ΕΟΠΥΥ και νοσοκομείων ανήλθαν τον Μάρτιο στα 1,59 δισ. ευρώ, από επίπεδα 300 έως 500 εκατ. ευρώ τα προηγούμενα χρόνια. Στα ποσά αυτά περιλαμβάνονται οι υποχρεώσεις πριν από συμψηφισμούς rebate και clawback.
Αυξημένες εμφανίζονται και οι οφειλές των Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης (ΟΤΑ), που από 146 εκατ. ευρώ το 2020 έφτασαν στα 446 εκατ. ευρώ τον Μάρτιο του 2026. Παράλληλα, οι οφειλές των ΔΕΚΟ διαμορφώνονται στα 200 εκατ. ευρώ, ενώ των ασφαλιστικών ταμείων στα 668 εκατ. ευρώ.
«Φουσκώνουν» οι καθυστερήσεις στο Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων
Σημαντική αύξηση παρουσιάζουν και οι ληξιπρόθεσμες υποχρεώσεις του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων (ΠΔΕ), το οποίο χρηματοδοτεί, μεταξύ άλλων, δράσεις του Ταμείου Ανάκαμψης και του ΕΣΠΑ.
Ενώ έως το 2020 οι καθυστερήσεις κινούνταν μεταξύ 5 και 6 εκατ. ευρώ, τον Μάρτιο του 2026 ανήλθαν στα 173 εκατ. ευρώ, από 142 εκατ. ευρώ τον Φεβρουάριο και 125 εκατ. ευρώ τον Ιανουάριο.
Τόκος 10,15% στις καθυστερημένες πληρωμές
Σύμφωνα με τους ευρωπαϊκούς κανόνες περί καθυστερημένων πληρωμών, τους οποίους έχει αποδεχθεί και η Ελλάδα, οι επιχειρήσεις που πληρώνονται εκπρόθεσμα από το Δημόσιο μπορούν να διεκδικήσουν ετήσιο τόκο 10,15% επί της οφειλής.
Επιπλέον, προβλέπεται κατ’ αποκοπή αποζημίωση 40 ευρώ ανά τιμολόγιο, ενώ εφόσον προκύπτουν μεγαλύτερα έξοδα ανάκτησης της οφειλής, μπορεί να ζητηθεί πρόσθετη αποζημίωση για διοικητικά ή νομικά κόστη.
Προβληματισμός για τη λειτουργία του κράτους
Το φαινόμενο προκαλεί προβληματισμό, καθώς η μείωση των κρατικών οφειλών είχε αποτελέσει βασική μνημονιακή δέσμευση, με στόχο την πλήρη εξόφληση των ληξιπρόθεσμων υποχρεώσεων και τη μη δημιουργία νέων. Σύμφωνα με την ανάλυση, η επανεμφάνιση των καθυστερήσεων συνδέεται και με ευρύτερες δυσλειτουργίες στη διαχείριση των κρατικών δαπανών και την αποστολή στοιχείων από φορείς της Γενικής Κυβέρνησης
- 2 λεπτά πριν Κινητοποίηση φοιτητικών συλλόγων στη Βουλή για το άρθρο 16 – Αντιδράσεις στην αναθεώρηση
- 7 λεπτά πριν Ένοπλες Δυνάμεις: Παρουσιάστηκαν στο ΚΕΥΠ Λαμίας οι πρώτες 72 γυναίκες εθελόντριες
- 27 λεπτά πριν Νέος Κώδικας Χωροταξίας και Πολεοδομίας: Τι είναι ο νέος Κώδικας που ψηφίστηκε στη Βουλή
