Είναι καλύτερο να πίνετε καφέ πριν ή μετά το πρωινό;
Για εκατομμύρια ανθρώπους σε όλο τον κόσμο, η ημέρα ξεκινά σχεδόν μηχανικά με έναν καφέ. Το άρωμα, η γεύση και κυρίως η καφεΐνη λειτουργούν σαν «διακόπτης» που βοηθά το σώμα να μπει σε λειτουργία. Το ερώτημα όμως που απασχολεί όλο και περισσότερο επιστήμονες και ειδικούς είναι αν το πρωινό αυτό τελετουργικό γίνεται τη σωστή στιγμή και κατά πόσο επηρεάζει την υγεία μας.
Τα τελευταία χρόνια, η επιστημονική έρευνα γύρω από τον καφέ έχει ενταθεί. Πολλές μελέτες συνδέουν τη μέτρια κατανάλωσή του με σημαντικά οφέλη, όπως η καλύτερη εγκεφαλική λειτουργία, η προστασία του καρδιαγγειακού συστήματος και η μείωση κινδύνου για ορισμένες ασθένειες. Ωστόσο, οι ειδικοί επισημαίνουν πως εκτός από την ποσότητα, καθοριστικό ρόλο παίζει και η ώρα που καταναλώνεται.
Τι θεωρείται «σωστή» κατανάλωση καφέ
Η ποιότητα του καφέ και ο τρόπος παρασκευής του παίζουν σημαντικό ρόλο. Οι ειδικοί συνιστούν καφέ καλής ποιότητας, ιδανικά φρεσκοκαβουρδισμένο, ενώ ο σκέτος μαύρος καφές, χωρίς πολλή ζάχαρη ή πρόσθετα, θεωρείται η πιο ασφαλής επιλογή.
Παράλληλα, η ποσότητα πρέπει να προσαρμόζεται στον οργανισμό του καθενός, καθώς η ανοχή στην καφεΐνη διαφέρει σημαντικά από άνθρωπο σε άνθρωπο.
Όμως, πέρα από το «πόσο», σημασία έχει και το «πότε». Και εδώ αρχίζουν οι μεγάλες συζητήσεις.
Γιατί ο βραδινός καφές μπορεί να χαλάσει τον ύπνο
Οι περισσότεροι γνωρίζουν ότι ένας απογευματινός ή βραδινός καφές μπορεί να επηρεάσει τον ύπνο, όμως συχνά υποτιμάται η διάρκεια δράσης της καφεΐνης.
Κατά μέσο όρο, ο οργανισμός χρειάζεται περίπου τέσσερις έως οκτώ ώρες για να απομακρύνει την καφεΐνη, με τους ειδικούς να υπολογίζουν ότι συνήθως παραμένει ενεργή για περίπου έξι ώρες.
Αυτό σημαίνει πως ένας καφές στις 5 το απόγευμα μπορεί να συνεχίσει να επηρεάζει τον οργανισμό ακόμη και αργά το βράδυ, δυσκολεύοντας τον ύπνο ή επηρεάζοντας την ποιότητά του.
Και το πρόβλημα δεν περιορίζεται μόνο στο να αποκοιμηθεί κάποιος. Η καφεΐνη μπορεί να επηρεάσει τα διαφορετικά στάδια του ύπνου, τα οποία είναι απαραίτητα για τη σωστή ξεκούραση και αποκατάσταση του οργανισμού.
Ο ρόλος του βιολογικού ρολογιού
Το σώμα λειτουργεί με βάση τους κιρκαδικούς ρυθμούς, το εσωτερικό δηλαδή «βιολογικό ρολόι» που ρυθμίζει τον ύπνο, την ενέργεια και πολλές ορμονικές λειτουργίες.
Στο πλαίσιο αυτής της φυσικής διαδικασίας, ο οργανισμός παράγει συγκεκριμένες ορμόνες, όπως η μελατονίνη που βοηθά στον ύπνο και η κορτιζόλη, η οποία σχετίζεται με την εγρήγορση.
Η καφεΐνη παρεμβαίνει σε αυτούς τους μηχανισμούς, γι’ αυτό και η ώρα κατανάλωσης αποκτά ιδιαίτερη σημασία.
Μήπως ο καφές αμέσως μετά το ξύπνημα δεν είναι η καλύτερη επιλογή;
Ένα από τα βασικά επιχειρήματα των ειδικών αφορά την κορτιζόλη, γνωστή και ως «ορμόνη του στρες». Παρά το όνομά της, η κορτιζόλη είναι απολύτως φυσιολογική και απαραίτητη, καθώς βοηθά τον οργανισμό να ενεργοποιηθεί.
Τα επίπεδά της αυξάνονται φυσικά το πρωί, λίγο μετά το ξύπνημα, βοηθώντας το σώμα να περάσει σε κατάσταση εγρήγορσης.
Ορισμένοι ειδικοί εκτιμούν ότι η άμεση κατανάλωση καφέ μπορεί να παρεμβαίνει σε αυτή τη φυσική διαδικασία, με αποτέλεσμα ο οργανισμός να συνηθίζει σταδιακά την εξωτερική «ώθηση» της καφεΐνης για να ξυπνήσει.
Με απλά λόγια, η ανάγκη για τον πρώτο καφέ μπορεί με τον καιρό να γίνεται όλο και πιο έντονη.
Τι έδειξε έρευνα για καφέ και σάκχαρο
Ενδιαφέρον παρουσιάζουν και ευρήματα πρόσφατης βρετανικής μελέτης, η οποία εξέτασε τη σχέση καφέ, ύπνου και επιπέδων σακχάρου στο αίμα.
Οι συμμετέχοντες υποβλήθηκαν σε διαφορετικά σενάρια ύπνου και πρωινού. Σε μία από τις δοκιμές, κατανάλωσαν δυνατό μαύρο καφέ πριν από το πρωινό τους.
Σύμφωνα με τα αποτελέσματα, όσοι ήπιαν καφέ πριν το πρώτο γεύμα της ημέρας παρουσίασαν σημαντικά υψηλότερα επίπεδα σακχάρου στο αίμα σε σχέση με άλλες συνθήκες της έρευνας.
Οι επιστήμονες εκτιμούν ότι αυτό ίσως συνδέεται με την επίδραση της καφεΐνης στην ινσουλίνη και τον τρόπο που ο οργανισμός διαχειρίζεται τη γλυκόζη.
Ποια είναι τελικά η καλύτερη ώρα για καφέ;
Με βάση τα διαθέσιμα στοιχεία, αρκετοί ειδικοί θεωρούν ότι μια πιο ισορροπημένη επιλογή είναι ο καφές να καταναλώνεται μετά το πρωινό και όχι αμέσως μόλις ανοίξουμε τα μάτια μας.
Μάλιστα, αρκετοί διατροφολόγοι προτείνουν ως ιδανικό χρονικό παράθυρο τις ώρες μεταξύ πρωινού και μεσημεριανού, όταν τα φυσικά επίπεδα κορτιζόλης αρχίζουν να υποχωρούν.
Σε κάθε περίπτωση, ο καφές παραμένει για πολλούς αναπόσπαστο κομμάτι της καθημερινότητας. Αυτό που φαίνεται να αλλάζει είναι η προσέγγιση: όχι μόνο πόσο καφέ πίνουμε, αλλά και πότε τον πίνουμε.
- 52 λεπτά πριν ΔΥΠΑ: Λήγει σήμερα (9/6) στις 12:00 η προθεσμία για τις ενστάσεις στο κατασκηνωτικό πρόγραμμα
- 1 ώρα πριν Είναι καλύτερο να πίνετε καφέ πριν ή μετά το πρωινό;
- 2 ώρες πριν Το άγνωστο παρασκήνιο του γάμου Καρόλου – Νταϊάνα που επανέρχεται στο φως
