Μπορεί να απολυθεί εργαζόμενος ενώ βρίσκεται σε άδεια; Τι προβλέπει ο νόμος
Ιδιαίτερα αυξημένο είναι το ενδιαφέρον των εργαζομένων για το τι ισχύει σε περίπτωση που ο εργοδότης επιχειρήσει να προχωρήσει σε απόλυση κατά τη διάρκεια της καλοκαιρινής άδειας.
Η εργατική νομοθεσία παρέχει σαφή προστασία στους μισθωτούς, καθώς απαγορεύεται η καταγγελία της σύμβασης εργασίας από τον εργοδότη όσο ο εργαζόμενος βρίσκεται σε νόμιμα χορηγημένη ετήσια κανονική άδεια. Η σχετική πρόβλεψη περιλαμβάνεται στο άρθρο 5 του Α.Ν. 539/1945.
Η απόλυση κατά τη διάρκεια της άδειας είναι άκυρη
Αν ένας εργαζόμενος έχει ξεκινήσει την κανονική του άδεια και ο εργοδότης τού ανακοινώσει την απόλυσή του πριν αυτή ολοκληρωθεί, η καταγγελία της σύμβασης θεωρείται άκυρη.
Η απαγόρευση είναι απόλυτη και ισχύει ανεξάρτητα από τον λόγο που επικαλείται ο εργοδότης. Προϋπόθεση, ωστόσο, είναι να πρόκειται πράγματι για την ετήσια κανονική άδεια που έχει εγκριθεί και χορηγηθεί στον εργαζόμενο.
Τι ισχύει για την προειδοποίηση απόλυσης
Η προστασία δεν περιορίζεται μόνο στην άμεση απόλυση. Σύμφωνα με το ΚΕΠΕΑ, κατά τη διάρκεια της κανονικής άδειας δεν επιτρέπεται ούτε η επίδοση προειδοποίησης απόλυσης.
Η προειδοποίηση θεωρείται μέρος της διαδικασίας καταγγελίας της σύμβασης, ακόμη και όταν η αποχώρηση του εργαζομένου πρόκειται να πραγματοποιηθεί σε μεταγενέστερη ημερομηνία.
Μπορεί να γίνει απόλυση μετά την επιστροφή;
Η ειδική απαγόρευση ισχύει για όσο χρονικό διάστημα διαρκεί η κανονική άδεια. Μετά την επιστροφή του εργαζομένου, ο εργοδότης μπορεί να προχωρήσει σε καταγγελία της σύμβασης, εφόσον τηρήσει όλες τις νόμιμες προϋποθέσεις.
Μεταξύ άλλων, πρέπει να ακολουθηθεί η προβλεπόμενη διαδικασία, να καταβληθεί η νόμιμη αποζημίωση όπου απαιτείται και η απόλυση να μην είναι εκδικητική, διακριτική ή καταχρηστική.
Επομένως, η ετήσια άδεια δεν παρέχει γενική και μόνιμη προστασία από την απόλυση, αλλά εμποδίζει τον εργοδότη να καταγγείλει τη σύμβαση κατά τις συγκεκριμένες ημέρες που ο εργαζόμενος βρίσκεται σε άδεια.
Η προστασία δεν ισχύει για κάθε απουσία
Χρειάζεται να γίνει διάκριση μεταξύ της ετήσιας κανονικής άδειας και άλλων μορφών απουσίας.
Για παράδειγμα, η απόλυση δεν απαγορεύεται αυτομάτως κατά τη διάρκεια ασθένειας, αρκεί να τηρούνται οι νόμιμες διατυπώσεις και να μην υπάρχει κατάχρηση δικαιώματος ή κάποια ειδική διάταξη που προστατεύει τον εργαζόμενο.
Κατά συνέπεια, κάθε περίπτωση πρέπει να εξετάζεται με βάση το είδος της άδειας, τις πραγματικές συνθήκες και τον χρόνο κατά τον οποίο ανακοινώθηκε η απόλυση.
Πότε πρέπει να καταβληθεί το επίδομα αδείας
Ο εργαζόμενος πρέπει να λάβει τις αποδοχές αδείας και το επίδομα αδείας κατά την έναρξη της κανονικής του άδειας.
Παράλληλα, ο εργοδότης οφείλει να χορηγήσει την άδεια μέσα σε δύο μήνες από την υποβολή του σχετικού αιτήματος. Η άδεια δεν μπορεί να αντικατασταθεί απλώς με την καταβολή χρημάτων όσο συνεχίζεται κανονικά η εργασιακή σχέση.
Τι μπορεί να κάνει ο εργαζόμενος
Σε περίπτωση που ο εργαζόμενος ενημερωθεί για την απόλυσή του ενώ βρίσκεται σε κανονική άδεια, είναι σημαντικό να διατηρήσει κάθε σχετικό αποδεικτικό στοιχείο, όπως:
- την αίτηση και την έγκριση της άδειας,
- τα μηνύματα ή τα ηλεκτρονικά μηνύματα με τον εργοδότη,
- το έγγραφο της καταγγελίας,
- τα στοιχεία της μισθοδοσίας και της καταβολής του επιδόματος.
Στη συνέχεια μπορεί να απευθυνθεί στην Επιθεώρηση Εργασίας, σε εργατολόγο ή στο αρμόδιο σωματείο του, προκειμένου να εξεταστεί αν η απόλυση είναι άκυρη και ποιες αξιώσεις μπορεί να ασκήσει.
Η Επιθεώρηση Εργασίας διαθέτει και τη γραμμή εξυπηρέτησης και καταγγελιών 1555.