Ασφαλισμένοι με λίγα ένσημα: Τι επιλογές έχουν όσοι πλησιάζουν τα 67 αλλά δεν συμπληρώνουν 4.500 ημέρες ασφάλισης
Η συμπλήρωση του 67ου έτους δεν αρκεί από μόνη της για τη χορήγηση σύνταξης γήρατος. Ο γενικός κανόνας προβλέπει ότι για πλήρη σύνταξη στα 67 απαιτούνται τουλάχιστον 15 έτη ή 4.500 ημέρες ασφάλισης. Επομένως, όποιος φτάνει στο συγκεκριμένο ηλικιακό όριο με λιγότερα ένσημα θα πρέπει να εξετάσει εάν μπορεί να συμπληρώσει τον χρόνο που του λείπει με πραγματική ή, όπου επιτρέπεται, προαιρετική και αναγνωριζόμενη ασφάλιση.
Το κρίσιμο είναι ότι τα 67 αποτελούν όριο ηλικίας για τη θεμελίωση με 15 έτη και όχι προθεσμία μετά την οποία χάνεται η δυνατότητα συνταξιοδότησης. Εάν κάποιος έχει, για παράδειγμα, 4.200 ημέρες ασφάλισης όταν συμπληρώνει τα 67, μπορεί να συνεχίσει να εργάζεται και να ασφαλίζεται μέχρι να φτάσει τις 4.500 ημέρες. Η σύνταξη θα απονεμηθεί όταν εκπληρωθούν και οι δύο προϋποθέσεις, δηλαδή τόσο η ηλικία όσο και ο απαιτούμενος ασφαλιστικός χρόνος.
Προαιρετική ασφάλιση για τα ένσημα που λείπουν
Μία από τις σημαντικότερες επιλογές για όσους έχουν σταματήσει να εργάζονται είναι η προαιρετική συνέχιση της ασφάλισης στον e-ΕΦΚΑ.
Για τους μισθωτούς, εάν η αίτηση υποβληθεί μέσα σε έναν χρόνο από τη διακοπή της υποχρεωτικής ασφάλισης, απαιτούνται τουλάχιστον 1.500 ημέρες ασφάλισης, από τις οποίες 300 μέσα στην τελευταία πενταετία. Αν έχει περάσει περισσότερο από ένα έτος, απαιτούνται συνολικά 3.000 ημέρες υποχρεωτικής ασφάλισης. Αντίστοιχοι βασικοί κανόνες ισχύουν και για τους μη μισθωτούς, μαζί με τις ειδικότερες προϋποθέσεις που προβλέπει ο e-ΕΦΚΑ.
Η λύση αυτή έχει κόστος. Ο πρώην μισθωτός καλείται να καταβάλλει ο ίδιος τόσο το μέρος της εισφοράς που αντιστοιχεί στον εργαζόμενο όσο και εκείνο του εργοδότη. Για τους μη μισθωτούς η εισφορά καθορίζεται με βάση την ασφαλιστική κατηγορία που εφαρμόζεται στην προαιρετική ασφάλιση.
Ειδική δυνατότητα έως τρία χρόνια
Υπάρχει και ειδική πρόβλεψη για ασφαλισμένους που βρίσκονται πολύ κοντά στη θεμελίωση του δικαιώματος.
Όσοι έχουν πραγματοποιήσει τουλάχιστον 500 ημέρες ασφάλισης μέσα στην πενταετία πριν από την αίτηση συνταξιοδότησης μπορούν, υπό τις προβλεπόμενες προϋποθέσεις, να ζητήσουν προαιρετική συνέχιση της ασφάλισής τους για διάστημα έως τρία χρόνια, προκειμένου να συμπληρώσουν τον ελάχιστο χρόνο που απαιτείται για σύνταξη γήρατος.
Η συγκεκριμένη δυνατότητα μπορεί να αποδειχθεί ιδιαίτερα σημαντική για κάποιον που έχει μείνει εκτός αγοράς εργασίας λίγο πριν από τη συνταξιοδότησή του και του υπολείπονται μερικές εκατοντάδες ημέρες ασφάλισης.
Πρόγραμμα για μακροχρόνια ανέργους
Ξεχωριστή δυνατότητα υπάρχει για ορισμένους μακροχρόνια ανέργους μέσω προγράμματος προαιρετικής ασφάλισης με πόρους της ΔΥΠΑ.
Σύμφωνα με τον e-ΕΦΚΑ, για την υπαγωγή απαιτείται, μεταξύ άλλων, ανεργία τουλάχιστον 12 μηνών και τουλάχιστον 3.000 ημέρες ασφάλισης, ενώ μπορεί να υπολείπονται έως 1.500 ημέρες για τη συμπλήρωση των προϋποθέσεων πλήρους σύνταξης με τις σχετικές διατάξεις του πρώην ΙΚΑ-ΕΤΑΜ. Για σύνταξη στα 67, η δυνατότητα ένταξης μπορεί να εξεταστεί από τα 62 και μετά, εφόσον συντρέχουν όλες οι υπόλοιπες προϋποθέσεις.
Ο χρόνος ασφάλισης σε άλλο κράτος-μέλος της ΕΕ ή σε χώρα με την οποία η Ελλάδα έχει σχετική διμερή σύμβαση μπορεί επίσης, στις περιπτώσεις που προβλέπεται, να συνυπολογιστεί για την κάλυψη των απαιτούμενων ασφαλιστικών προϋποθέσεων.
Τι γίνεται με τα πλασματικά χρόνια
Οι αναγνωρίσεις πλασματικών χρόνων αποτελούν άλλη πιθανή διέξοδο, αλλά εδώ χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή. Δεν μπορεί κάθε ασφαλισμένος που έχει, για παράδειγμα, 3.000 ένσημα να «αγοράσει» αυτομάτως άλλα 1.500 και να βγει στη σύνταξη.
Οι δυνατότητες εξαρτώνται από το πότε ασφαλίστηκε για πρώτη φορά ο ενδιαφερόμενος, την κατηγορία στην οποία ανήκει και το είδος του χρόνου που επιθυμεί να αναγνωρίσει. Ο e-ΕΦΚΑ επισημαίνει ότι για ορισμένες κατηγορίες πλασματικών χρόνων απαιτείται ήδη η ύπαρξη 3.600 ημερών ασφάλισης, ενώ σε άλλες περιπτώσεις μπορούν να αξιοποιηθούν συγκεκριμένοι χρόνοι, όπως επιδοτούμενη ανεργία ή ασθένεια, μέσα στα όρια που ορίζει η νομοθεσία.
Γι’ αυτό ο έλεγχος πρέπει να γίνεται πριν από οποιαδήποτε εξαγορά, καθώς το αν ένας πλασματικός χρόνος μπορεί να χρησιμοποιηθεί για να φτάσει κάποιος τις 4.500 ημέρες δεν είναι ίδιο για όλους.
Η «εξαγορά 150 ενσήμων» δεν αφορά γενικά όλους
Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται και στη γνωστή ρύθμιση για αναγνώριση έως 150 ημερών ασφάλισης. Η διάταξη του ν. 4921/2022 θεσπίστηκε με συγκεκριμένες προϋποθέσεις και ειδικό χρονικό πεδίο εφαρμογής και δεν πρέπει να εκλαμβάνεται ως γενική δυνατότητα για οποιονδήποτε φτάνει σήμερα στα 67 με έως 150 ένσημα λιγότερα.
Επομένως, κάποιος που έχει 4.350 ή 4.400 ημέρες δεν πρέπει να θεωρήσει αυτομάτως ότι μπορεί να εξαγοράσει τη διαφορά χωρίς πρώτα να ελεγχθεί εάν υπάγεται πράγματι στη συγκεκριμένη διάταξη.
Αν δεν μπορούν να συμπληρωθούν οι 4.500 ημέρες
Υπάρχουν περιπτώσεις ασφαλισμένων οι οποίοι, ακόμη και μετά τον έλεγχο πραγματικού και αναγνωριζόμενου χρόνου, δεν καταφέρνουν να συμπληρώσουν τις 4.500 ημέρες.
Για ανθρώπους ηλικίας 67 ετών και άνω που δεν δικαιούνται σύνταξη υπάρχει, υπό αυστηρές προϋποθέσεις, το Επίδομα Κοινωνικής Αλληλεγγύης Ανασφάλιστων Υπερηλίκων του ΟΠΕΚΑ. Η παροχή χορηγείται με εισοδηματικά, περιουσιακά, ηλικιακά και άλλα κριτήρια και δεν αποτελεί ασφαλιστική σύνταξη. Για το 2026 το πλήρες ποσό έχει διαμορφωθεί στα 418,95 ευρώ τον μήνα. Αν ο ενδιαφερόμενος λαμβάνει μικρότερη σύνταξη ή άλλη σχετική παροχή, μπορεί υπό προϋποθέσεις να καταβάλλεται η διαφορά.
Ο έλεγχος πριν από τα 67 μπορεί να κάνει τη διαφορά
Για όσους βρίσκονται λίγα χρόνια πριν από το 67ο έτος, ο έγκαιρος έλεγχος του ασφαλιστικού ιστορικού είναι ιδιαίτερα σημαντικός. Μπορεί να υπάρχουν ημέρες εργασίας που δεν έχουν περαστεί σωστά, χρόνος σε άλλο πρώην Ταμείο, προαιρετική ασφάλιση, χρόνος στο εξωτερικό ή περίοδοι που μπορούν νόμιμα να αναγνωριστούν.
Η διαφορά ανάμεσα στις 4.300, 4.400 και 4.500 ημέρες ασφάλισης είναι καθοριστική, καθώς στις 4.500 θεμελιώνεται ο γενικός ελάχιστος ασφαλιστικός χρόνος για πλήρη σύνταξη στα 67. Γι’ αυτό, όσο νωρίτερα διαπιστωθεί το έλλειμμα, τόσο περισσότερες είναι συνήθως οι διαθέσιμες επιλογές για την κάλυψή του.
- 5 λεπτά πριν Σχολεία: Αναστέλλεται η λειτουργία 21 μονάδων στη Θεσσαλία – Αναλυτική λίστα
- 23 λεπτά πριν Επαναληπτικές Πανελλαδικές 2026: Βγαίνουν σήμερα (23/9) οι βαθμολογίες – Πώς θα δείτε τα αποτελέσματα
- 29 λεπτά πριν Καυσόξυλα: Αυξημένη ζήτηση πριν πιάσουν τα κρύα – Πού έχουν φτάσει οι τιμές
