Απάτες με AI και κρυπτονομίσματα: Πώς οι επιτήδειοι αδειάζουν τραπεζικούς λογαριασμούς

Οι περισσότεροι χρήστες του διαδικτύου έχουν συναντήσει κάποια στιγμή το γνωστό μήνυμα από έναν «κληρονόμο» στη Νιγηρία που αναζητά δικαιούχους μιας αμύθητης περιουσίας ή ένα email που υπόσχεται επιστροφή φόρου, ζητώντας όμως πρώτα στοιχεία τραπεζικού λογαριασμού και κωδικούς πρόσβασης. Αν και τέτοιου είδους απάτες δεν είναι κάτι καινούργιο, η τεχνολογική εξέλιξη τις έχει μετατρέψει σε μια πολύ πιο επικίνδυνη απειλή.

Η Τεχνητή Νοημοσύνη έχει πλέον περάσει στα χέρια των κυβερνοεγκληματιών, δίνοντάς τους τη δυνατότητα να δημιουργούν εξαιρετικά πειστικά σενάρια εξαπάτησης με στόχο την οικονομική εκμετάλλευση των θυμάτων τους.

Απώλειες-ρεκόρ από οικονομικές απάτες

Η οικονομική απάτη έχει εξελιχθεί σε ένα από τα σημαντικότερα προβλήματα για επενδυτές και καταναλωτές παγκοσμίως, καθώς οι δράστες αξιοποιούν ολοένα και πιο προηγμένα ψηφιακά εργαλεία.

Σύμφωνα με πρόσφατη έρευνα, σχεδόν δύο στους τρεις Αμερικανούς είτε έχουν πέσει οι ίδιοι θύματα οικονομικής απάτης είτε γνωρίζουν κάποιο πρόσωπο που εξαπατήθηκε τα τελευταία τρία χρόνια. Παράλληλα, περισσότεροι από τους μισούς θεωρούν πιθανό ότι οι ίδιοι ή κάποιο συγγενικό ή φιλικό τους πρόσωπο θα βρεθούν στο στόχαστρο απατεώνων μέσα στους επόμενους δώδεκα μήνες.

Οι οικονομικές συνέπειες είναι τεράστιες. Η Federal Trade Commission (FTC) εκτιμά ότι μόνο το 2025 οι Αμερικανοί έχασαν συνολικά 16 δισεκατομμύρια δολάρια από απάτες, ποσό αυξημένο κατά 25% σε σχέση με το προηγούμενο έτος.

Καθώς τα περιστατικά πολλαπλασιάζονται, η πρόληψη αποκτά κρίσιμη σημασία τόσο για τους πολίτες όσο και για τους χρηματοοικονομικούς συμβούλους, οι οποίοι καλούνται να προστατεύσουν τις περιουσίες των πελατών τους και να διατηρήσουν τη σχέση εμπιστοσύνης μαζί τους.

Οι απάτες με κρυπτονομίσματα και AI προκαλούν τις μεγαλύτερες ζημιές

Τα στοιχεία δείχνουν ότι οι μεγαλύτερες οικονομικές απώλειες προέρχονται πλέον από επενδυτικές απάτες που σχετίζονται με κρυπτονομίσματα και εφαρμογές τεχνητής νοημοσύνης.

Μόνο το 2025, οι απώλειες από επενδυτικές απάτες σε κρυπτονομίσματα έφτασαν τα 7,2 δισεκατομμύρια δολάρια, ενώ ακόμη 893 εκατομμύρια δολάρια χάθηκαν μέσω απατών που αξιοποιούσαν τεχνολογίες τεχνητής νοημοσύνης.

Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί η εξάπλωση του λεγόμενου vishing, μιας μορφής τηλεφωνικής απάτης κατά την οποία οι δράστες χρησιμοποιούν εργαλεία AI για να αντιγράψουν με εντυπωσιακή ακρίβεια τη φωνή συγγενών, φίλων ή συνεργατών. Με αυτόν τον τρόπο πείθουν τα θύματα να μεταφέρουν χρήματα ή να αποκαλύψουν ευαίσθητα προσωπικά δεδομένα.

Η νέα πραγματικότητα των πλαστοπροσωπιών

Οι ειδικοί τονίζουν ότι οι πλαστοπροσωπίες είναι πλέον πολύ πιο εξελιγμένες και πειστικές από ποτέ.

Γι’ αυτό συνιστούν να μην θεωρεί κανείς δεδομένο ότι το άτομο που επικοινωνεί μαζί του είναι πράγματι εκείνο που ισχυρίζεται πως είναι. Κάθε αίτημα για μεταφορά χρημάτων θα πρέπει να επιβεβαιώνεται μέσω ανεξάρτητης επικοινωνίας, ενώ απαραίτητη θεωρείται η πλήρης ενημέρωση για τα εμπλεκόμενα πρόσωπα και τον σκοπό της συναλλαγής.

Τι δείχνει η έρευνα για τις πιο συχνές απάτες

Τα στοιχεία της έρευνας του CFP Board αποκαλύπτουν ότι οι επιθέσεις phishing και smishing, δηλαδή οι απάτες μέσω email και SMS, αποτελούν τη συχνότερη μορφή εξαπάτησης, αντιπροσωπεύοντας το 62% των περιστατικών.

Ακολουθούν οι απάτες πλαστοπροσωπίας (imposter scams) με ποσοστό 51%.

Οι επενδυτικές απάτες, οι ψεύτικες λοταρίες και οι λεγόμενες ερωτικές ή συναισθηματικές απάτες (relationship scams) αντιστοιχούν περίπου στο 20% των περιστατικών.

Αξιοσημείωτο είναι ότι μόλις το 37% των ερωτηθέντων δήλωσε πως αισθάνεται βέβαιο ότι μπορεί να αναγνωρίσει εγκαίρως μια απόπειρα εξαπάτησης.

Οι νέοι πέφτουν συχνότερα θύματα

Παρότι επικρατεί η άποψη ότι οι ηλικιωμένοι αποτελούν τον βασικό στόχο των απατεώνων, τα στοιχεία δείχνουν μια διαφορετική εικόνα.

Οι πολίτες ηλικίας κάτω των 45 ετών εμφανίζονται περισσότερο σίγουροι για την ικανότητά τους να αναγνωρίζουν μια απάτη, ωστόσο τελικά εξαπατώνται συχνότερα.

Σύμφωνα με την έρευνα, το 32% των νεότερων ερωτηθέντων δήλωσε ότι έχασε χρήματα από απατεώνες, έναντι 20% των μεγαλύτερων ηλικιακά πολιτών.

Περισσότεροι από τους μισούς που εξαπατήθηκαν τα τελευταία τρία χρόνια έχασαν τουλάχιστον 500 δολάρια.

Το κόλπο των «επενδύσεων» που υπόσχονται γρήγορα κέρδη

Ένα από τα πιο διαδεδομένα μοντέλα απάτης, τόσο στις Ηνωμένες Πολιτείες όσο και στην Ελλάδα, βασίζεται στην υπόσχεση γρήγορων και εντυπωσιακών αποδόσεων μέσω επενδύσεων σε κρυπτονομίσματα.

Οι δράστες ζητούν συνήθως ένα σχετικά μικρό αρχικό ποσό, περίπου 250 έως 300 ευρώ, υποστηρίζοντας ότι μέσα σε λίγους μήνες μπορεί να μετατραπεί σε δεκάδες χιλιάδες ευρώ.

Για πολλούς ανυποψίαστους επενδυτές, το χαμηλό αρχικό κόστος σε συνδυασμό με την υπόσχεση υψηλών κερδών λειτουργεί ως ισχυρό δέλεαρ.

Όταν όμως το θύμα ζητήσει να εισπράξει τα υποτιθέμενα κέρδη του, οι απατεώνες απαιτούν νέα καταβολή χρημάτων, συνήθως με τη δικαιολογία ότι πρέπει να πληρωθεί φόρος υπεραξίας ή κάποια άλλη οικονομική επιβάρυνση.

Η διαδικασία επαναλαμβάνεται μέχρι τη στιγμή που η ιστοσελίδα της «επενδυτικής εταιρείας», τα τηλέφωνα επικοινωνίας και οι δήθεν σύμβουλοι εξαφανίζονται χωρίς ίχνος.

Ένας στους τέσσερις δεν καταγγέλλει ποτέ την απάτη

Ένα ακόμη ανησυχητικό εύρημα της έρευνας είναι ότι περίπου το 25% όσων έπεσαν θύματα οικονομικής απάτης δεν προχώρησαν ποτέ σε καταγγελία στις αρμόδιες αρχές.

Η στάση αυτή μειώνει δραστικά τις πιθανότητες ανάκτησης των χαμένων χρημάτων, ενώ παράλληλα δυσκολεύει το έργο των αρχών στον εντοπισμό νέων μεθόδων εξαπάτησης.

Η ντροπή, ο φόβος κοινωνικής έκθεσης ή η πεποίθηση ότι τα χρήματα έχουν χαθεί οριστικά αποτελούν τους βασικότερους λόγους για τους οποίους πολλά θύματα σιωπούν.

Ωστόσο, οι ειδικοί υπογραμμίζουν ότι η έγκαιρη καταγγελία όχι μόνο αυξάνει τις πιθανότητες εντοπισμού των δραστών, αλλά συμβάλλει και στην προστασία άλλων πολιτών από παρόμοιες απάτες στο μέλλον.

Περισσότερα:

Θερινό πρόγραμμα στα ΜΜΜ: Τι αλλάζει σε λεωφορεία, ΗΣΑΠ, Μετρό και Τραμ

Εορτολόγιο: Ποιοι γιορτάζουν σήμερα, Σάββατο 4 Ιουλίου 2026

Κλήρωση Eurojackpot 3/7: Οι τυχεροί αριθμοί που κερδίζουν 17 εκατ. ευρώ

Μεσσηνία: Πάνω από 2 μέτρα (!) δενδρύλλια κάνναβης εντόπισε η Αστυνομία (video)