Αναθεώρηση Συντάγματος: Ποιος αποφασίζει, τι αλλάζει και τι δεν «αγγίζεται»
Η αναθεώρηση του Συντάγματος (δείτε εδώ: Σύνταγμα: Πώς γίνεται η αναθεώρηση- Γιατί απαιτούνται 180 ψήφοι) αφορά την τροποποίηση, κατάργηση, αντικατάσταση, προσθήκη ή αυθεντική ερμηνεία συνταγματικών διατάξεων. Δεν πρόκειται για μια αυθαίρετη διαδικασία, αλλά για μια αυστηρά θεσμοθετημένη διαδικασία που πραγματοποιείται αποκλειστικά εντός των ορίων και με τους όρους που προβλέπει το ίδιο το Σύνταγμα.
Ποιο πλαίσιο ρυθμίζει τη διαδικασία;
Η διαδικασία της συνταγματικής αναθεώρησης προβλέπεται στο άρθρο 110 του Συντάγματος, ενώ συμπληρώνεται από το άρθρο 119 του Κανονισμού της Βουλής.
Πόσες ψήφοι απαιτούνται;
Αν μια συνταγματική διάταξη συγκεντρώσει στην παρούσα Βουλή πλειοψηφία 180 βουλευτών (3/5), τότε στην επόμενη Βουλή –την αποκαλούμενη αναθεωρητική– αρκεί απλή πλειοψηφία 151 ψήφων για την οριστική της αναθεώρηση.
Αντίθετα, αν η παρούσα Βουλή εγκρίνει τη διάταξη με απλή πλειοψηφία 151 ψήφων και όχι με 180, τότε στην αναθεωρητική Βουλή θα απαιτηθούν 180 ψήφοι για να ολοκληρωθεί η διαδικασία.
Πόσο δεσμεύεται η επόμενη Βουλή;
Η σημερινή Βουλή καθορίζει δεσμευτικά ποια άρθρα του Συντάγματος τίθενται προς αναθεώρηση. Δεν έχει, όμως, την αρμοδιότητα να καθορίσει το νέο περιεχόμενό τους. Αυτό αποτελεί αποκλειστικό έργο της επόμενης Βουλής, η οποία προκύπτει μετά από εκλογές και αναλαμβάνει τον ρόλο της «αναθεωρητικής».
Γιατί κατατίθενται προτάσεις με συγκεκριμένο περιεχόμενο;
Παρότι θεσμικά η παρούσα Βουλή περιορίζεται στον καθορισμό των προς αναθεώρηση άρθρων, ορισμένα κόμματα καταθέτουν και προτάσεις επί του περιεχομένου τους, επιδιώκοντας ευρύτερες πολιτικές συναινέσεις ως προς την κατεύθυνση των αλλαγών. Τη δυνατότητα αυτή επικαλούνται βάσει απόφασης του Ανωτάτου Ειδικού Δικαστηρίου (11/2003), η οποία αναγνωρίζει ότι μπορεί να προσδιορίζεται και το περιεχόμενο της αναθεώρησης.
Είναι αυτομάτως αναθεωρητική η επόμενη Βουλή;
Όχι. Η επόμενη Βουλή οφείλει, κατά την πρώτη σύνοδό της, να αποφασίσει με τουλάχιστον 151 ψήφους ότι αναλαμβάνει τον ρόλο της αναθεωρητικής. Αν δεν ληφθεί αυτή η απόφαση, η διαδικασία αναθεώρησης δεν προχωρά.
Μπορεί να αλλάξει τον κατάλογο των άρθρων;
Όχι. Η αναθεωρητική Βουλή δεσμεύεται πλήρως από τον κατάλογο των άρθρων που έχει ορίσει η προηγούμενη. Δεν μπορεί ούτε να προσθέσει ούτε να αφαιρέσει διατάξεις. Η μία Βουλή αποφασίζει ποια άρθρα αναθεωρούνται και η άλλη το πώς αναθεωρούνται.
Αναθεωρούνται όλα τα άρθρα;
Όχι. Ορισμένες διατάξεις εξαιρούνται ρητά από κάθε αναθεώρηση, όπως εκείνες που αφορούν τη μορφή του πολιτεύματος (Προεδρευόμενη Κοινοβουλευτική Δημοκρατία), καθώς και βασικά θεμελιώδη δικαιώματα που κατοχυρώνονται στα άρθρα 2, 4, 5, 13 και 26 του Συντάγματος.
Υπάρχει χρονικός περιορισμός;
Ναι. Πρέπει να έχουν παρέλθει τουλάχιστον πέντε χρόνια από την ολοκλήρωση της προηγούμενης αναθεώρησης, ώστε να αποφεύγονται συχνές και ευκαιριακές αλλαγές που θα μπορούσαν να πλήξουν τη θεσμική σταθερότητα.
Πότε τίθεται σε ισχύ η αναθεώρηση;
Η αναθεώρηση δημοσιεύεται στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως εντός δέκα ημερών από την ψήφισή της και τίθεται σε ισχύ με ειδικό ψήφισμα της Βουλής.
- 9 λεπτά πριν Συναγερμός στον Πειραιά: Όχημα έπεσε στη θάλασσα στο λιμάνι – Μεγάλη κινητοποίηση του Λιμενικού
- 16 λεπτά πριν Νέα βίντεο απόδρασης του κρατούμενου από τις φυλακές Κορυδαλλού
- 23 λεπτά πριν Πανελλήνιες 2026: Σε ποια μαθήματα εξετάζονται σήμερα (4/6) οι υποψήφιοι των ΕΠΑΛ
