Αλλάζουν όλα στα εργασιακά: Νέο πλαίσιο για ωράρια, άδειες, προσλήψεις και αμοιβές

Από το 2026 τίθεται σε πλήρη ισχύ ο νέος εργασιακός νόμος, φέρνοντας εκτεταμένες αλλαγές στον τρόπο οργάνωσης της εργασίας, με έμφαση στην ευελιξία, την ψηφιοποίηση και την ταχύτερη διαχείριση προσωπικού. Κεντρικός άξονας των ρυθμίσεων είναι το ελαστικό ωράριο –με επιλογές όπως το τετραήμερο και το 13ωρο– το οποίο, σύμφωνα με το θεσμικό πλαίσιο, εφαρμόζεται μόνο με τη συναίνεση του εργαζομένου και χωρίς δυνατότητα δυσμενούς μεταβολής της εργασιακής σχέσης ή απόλυσης σε περίπτωση άρνησης.

Η υπουργός Εργασίας Νίκη Κεραμέως έχει ήδη υπογράψει τις πρώτες εφαρμοστικές αποφάσεις, ανοίγοντας τον δρόμο για την υλοποίηση του νόμου. Οι αποφάσεις αυτές αφορούν τρεις βασικούς άξονες:

Εκπαίδευση εργαζομένων: Οι εργοδότες υποχρεούνται να παρέχουν εκπαίδευση σε καρδιοαναπνευστική αναζωογόνηση (ΚΑΡΠΑ) και πρώτες βοήθειες, ανάλογα με το μέγεθος της επιχείρησης, τουλάχιστον κάθε τρία χρόνια και για τουλάχιστον το 50% του προσωπικού.

Ψηφιακή αναβάθμιση του ΠΣ ΕΡΓΑΝΗ ΙΙ: Ενσωματώνονται απλουστεύσεις που προβλέπει ο νόμος «Δίκαιη Εργασία για Όλους» (Ν. 5239/2025), με κατάργηση εντύπων και ενίσχυση των ψηφιακών λειτουργιών του συστήματος, το οποίο τίθεται σε πλήρη λειτουργία στις 16 Φεβρουαρίου.

Ενιαίο πλαίσιο για βία και παρενόχληση: Ενοποιούνται οι διαδικασίες πρόληψης και διαχείρισης περιστατικών βίας και παρενόχλησης στον χώρο εργασίας, καθώς και οι εσωτερικές καταγγελίες, με στόχο τη μείωση της γραφειοκρατίας.

Παράλληλα, ο νόμος εισάγει δέκα κομβικές αλλαγές που επηρεάζουν άμεσα την καθημερινότητα εργαζομένων και επιχειρήσεων:

Η δυνατότητα απασχόλησης έως 13 ώρες ημερησίως σε έναν εργοδότη προβλέπεται κατ’ εξαίρεση, με προσαύξηση 40% στην αμοιβή. Το μέτρο δεν μπορεί να εφαρμόζεται σε μόνιμη βάση και διαφοροποιείται από το προηγούμενο καθεστώς, όπου το 13ωρο επιτρεπόταν μόνο με δύο εργοδότες.

Οι υπερωρίες αμείβονται με τις προβλεπόμενες προσαυξήσεις, οι οποίες διασφαλίζονται μέσω της Ψηφιακής Κάρτας Εργασίας. Παράνομη υπερωρία επιβαρύνεται με προσαύξηση 120%, γεγονός που μπορεί να αυξήσει τις αποδοχές του εργαζομένου έως και 119 ευρώ επιπλέον.

Η διευθέτηση του χρόνου εργασίας επεκτείνεται σε ετήσια βάση, επιτρέποντας –με τη σύμφωνη γνώμη του εργαζομένου– τετραήμερη απασχόληση καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους και όχι μόνο για περιορισμένα χρονικά διαστήματα.

Θεσπίζονται διαδικασίες «προσλήψεων-εξπρές», μέσω ειδικής εφαρμογής στο κινητό, για άμεση κάλυψη αναγκών σε κλάδους όπως η εστίαση και ο τουρισμός, ακόμη και σε αργίες ή Σαββατοκύριακα. Οι όροι εργασίας δηλώνονται ψηφιακά πριν την έναρξη απασχόλησης και απαιτείται αποδοχή από τον εργαζόμενο.

Στις οικειοθελείς αποχωρήσεις, καταργείται το δεκαήμερο αναμονής για αντικατάσταση εργαζομένου, επιτρέποντας άμεση πρόσληψη νέου προσωπικού χωρίς τον κίνδυνο διεκδίκησης αποζημίωσης.

Οι εργαζόμενοι σε καθεστώς εκ περιτροπής απασχόλησης αποκτούν δικαίωμα υπερωριακής εργασίας πέραν του οκταώρου, με την αντίστοιχη προσαύξηση 40%.

Τέλος, δίνεται μεγαλύτερη ευελιξία στη λήψη της ετήσιας άδειας, με διευρυμένες δυνατότητες κατάτμησης («σπαστή άδεια»), υπό την προϋπόθεση έγγραφης αίτησης του εργαζομένου και τήρησης των ελάχιστων ημερών συνεχούς άδειας.

Το νέο πλαίσιο φιλοδοξεί να εξισορροπήσει τις ανάγκες της αγοράς εργασίας με την προστασία των εργαζομένων, εισάγοντας περισσότερη ευελιξία, αλλά και αυστηρότερη ψηφιακή εποπτεία.