Ακίνητα: Στο στόχαστρο της ΑΑΔΕ γονικές παροχές και δωρεές – Ποιοι κινδυνεύουν με πρόστιμα

Στο μικροσκόπιο της ΑΑΔΕ μπαίνουν ξανά οι κληρονομιές, οι δωρεές και οι γονικές παροχές, καθώς η φορολογική διοίκηση εντείνει τους ελέγχους σε υποθέσεις χρηματικών μεταβιβάσεων. Την ίδια στιγμή, τα έσοδα από φόρους και τέλη που συνδέονται με μεταβιβάσεις περιουσίας κατέγραψαν άνοδο το πρώτο τρίμηνο του 2026.

Σύμφωνα με τα στοιχεία της φορολογικής διοίκησης, οι φόροι και τα τέλη από κληρονομιές, δωρεές, γονικές και λοιπές παροχές που βεβαιώθηκαν το πρώτο τρίμηνο του 2026 ανήλθαν σε 60,41 εκατ. ευρώ, από 56,95 εκατ. ευρώ το αντίστοιχο διάστημα του 2025.

Η αύξηση δείχνει ότι οι φορολογούμενοι συνεχίζουν να αξιοποιούν το ισχύον πλαίσιο για τη μεταβίβαση περιουσίας, κυρίως μέσα στην οικογένεια, ενώ η ΑΑΔΕ αναζητά περιπτώσεις στις οποίες δεν τηρήθηκαν οι προϋποθέσεις του νόμου.

Κληρονομιές και δωρεές έφεραν περισσότερα έσοδα

Τον Μάρτιο, οι φόροι και τα τέλη από κληρονομιές ανήλθαν σε 16,73 εκατ. ευρώ, από 14,65 εκατ. ευρώ τον αντίστοιχο μήνα του 2025. Η αύξηση έφτασε το 14,21%, επιβεβαιώνοντας ότι οι μεταβιβάσεις λόγω κληρονομιάς συνεχίζουν να ενισχύουν τα δημόσια έσοδα.

Ακόμη μεγαλύτερη ήταν η άνοδος στις δωρεές και στις γονικές παροχές. Οι φόροι και τα τέλη από δωρεές, γονικές και λοιπές παροχές αυξήθηκαν κατά 34,9%, φτάνοντας τα 5,32 εκατ. ευρώ, από 3,94 εκατ. ευρώ τον Μάρτιο του 2025.

Με απλά λόγια, οι οικογενειακές μεταβιβάσεις περιουσίας κινούνται με αυξημένους ρυθμούς, καθώς αρκετοί φορολογούμενοι επιλέγουν να τακτοποιήσουν εγκαίρως ακίνητα και χρηματικά ποσά προς τα παιδιά ή τα εγγόνια τους.

Το αφορολόγητο των 800.000 ευρώ

Κεντρικό ρόλο στις γονικές παροχές και στις δωρεές παίζει το αφορολόγητο όριο των 800.000 ευρώ για συγγενείς πρώτου βαθμού. Το όριο αυτό αφορά μεταβιβάσεις από γονείς σε παιδιά, από παππούδες σε εγγόνια, αλλά και αντίστροφα.

Η συγκεκριμένη ρύθμιση έχει οδηγήσει πολλούς φορολογούμενους να προχωρήσουν σε γονικές παροχές όσο βρίσκονται εν ζωή, αντί να αφήσουν την περιουσία να περάσει στα παιδιά τους μέσω κληρονομιάς.

Ωστόσο, η φορολογική διοίκηση ξεκαθαρίζει ότι το ευνοϊκό πλαίσιο ισχύει μόνο όταν τηρούνται όλες οι νόμιμες προϋποθέσεις. Ειδικά στις χρηματικές γονικές παροχές, η μεταφορά πρέπει να γίνεται μέσω τραπεζικού συστήματος, ώστε να μπορεί να αποδειχθεί η διαδρομή των χρημάτων.

Έλεγχοι της ΑΑΔΕ σε 1.080 δηλώσεις

Η ΑΑΔΕ ξεκινά ελέγχους σε 1.080 δηλώσεις χρηματικών δωρεών και γονικών παροχών. Το Κέντρο Φορολογίας Κεφαλαίου αναλαμβάνει να διασταυρώσει εάν οι υποθέσεις αυτές πληρούν τις προϋποθέσεις για να υπαχθούν στην ευνοϊκή φορολογική κλίμακα της Α΄ κατηγορίας.

Οι ελεγκτικές υπηρεσίες θα εξετάσουν, μεταξύ άλλων, αν οι χρηματικές παροχές έγιναν μέσω τράπεζας και αν τα ποσά κατέληξαν πράγματι στα πρόσωπα που δικαιούνται το αφορολόγητο.

Παράλληλα, οι ελεγκτές θα αναζητήσουν περιπτώσεις στις οποίες οι μεταβιβάσεις χρησιμοποιήθηκαν ως «όχημα» για να περάσουν χρήματα σε τρίτα πρόσωπα, τα οποία δεν δικαιούνται την ίδια φορολογική μεταχείριση.

Ποιες παροχές κινδυνεύουν με φόρους και πρόστιμα

Η φορολογική διοίκηση έχει ήδη εντοπίσει περισσότερες από 2.000 περιπτώσεις γονικών παροχών και δωρεών χρηματικών ποσών στις οποίες παραβιάστηκαν οι όροι της ευνοϊκής νομοθεσίας. Σε αυτές τις υποθέσεις επιβλήθηκαν φόροι και πρόστιμα.

Οι πιο συνηθισμένες παραβάσεις αφορούν διαδοχικές γονικές παροχές, για παράδειγμα από αδελφό σε γονέα και στη συνέχεια από γονέα σε άλλο παιδί, μέσα σε διάστημα μικρότερο των έξι μηνών.

Επίσης, στο στόχαστρο μπαίνουν χρηματικές παροχές που δεν πέρασαν από το τραπεζικό σύστημα, καθώς και υποθέσεις στις οποίες οι φορολογούμενοι δεν υπέβαλαν τα απαραίτητα δικαιολογητικά.

Τι συμβαίνει στην αγορά ακινήτων

Την ίδια ώρα, αυξημένη κινητικότητα καταγράφεται και στις μεταβιβάσεις ακινήτων. Το πρώτο τρίμηνο του 2026 εισπράχθηκαν 149,37 εκατ. ευρώ από τον φόρο μεταβίβασης ακινήτων, με άνοδο 14,1% σε ετήσια βάση.

Τα έσοδα από μεταβιβάσεις ακινήτων έφτασαν τα 125,53 εκατ. ευρώ, από 109,84 εκατ. ευρώ το πρώτο τρίμηνο του 2025. Αντίστοιχα, τα έσοδα από μεταβιβάσεις οικοπέδων και αγροτεμαχίων διαμορφώθηκαν σε 23,84 εκατ. ευρώ, από 21,02 εκατ. ευρώ πέρυσι.

Σύμφωνα με παράγοντες της αγοράς, η αυξημένη κίνηση συνδέεται και με το πρόγραμμα «Σπίτι μου ΙΙ», καθώς αρκετοί ενδιαφερόμενοι αναζητούν παλαιές κατοικίες.

Τι πρέπει να προσέξουν οι φορολογούμενοι

Όσοι προχωρούν σε δωρεές ή γονικές παροχές πρέπει να ελέγχουν προσεκτικά τη διαδικασία, ειδικά όταν πρόκειται για χρηματικά ποσά. Η μεταφορά μέσω τραπέζης, η σωστή δήλωση και η πλήρης τεκμηρίωση αποτελούν βασικές προϋποθέσεις για να μη χαθεί το αφορολόγητο.

Αν η ΑΑΔΕ διαπιστώσει ότι μια συναλλαγή δεν πληροί τους όρους της νομοθεσίας, μπορεί να επιβάλει φόρο και πρόστιμα. Επομένως, οι φορολογούμενοι πρέπει να κρατούν όλα τα παραστατικά και να αποφεύγουν κινήσεις που μπορεί να θεωρηθούν τεχνητές ή προσχηματικές.

Πηγή φωτογραφίας: (ΚΟΝΤΑΡΙΝΗΣ ΓΙΩΡΓΟΣ EUROKINISSI)

Περισσότερα:

ΟΠΕΚΑ: Ποιοι δικαιούνται επίδομα έως 3.500 ευρώ – Βήμα-βήμα η αίτηση

«Ανακαινίζω»: Οι δύο σημαντικές φάσεις του προγράμματος- Οι ημερομηνίες κλειδιά για τα 300€ ανά τ.μ.

Φορολογικές δηλώσεις: Το «κλειδί» για να πάρετε την έκπτωση 4%