Ακαθάριστα οικόπεδα: Πότε το πρόστιμο των 2.000 ευρώ μειώνεται στο μισό

Μέχρι τις 15 Ιουνίου θα πρέπει να έχουν καθαριστεί τα οικόπεδα από τους υπόχρεους ιδιώτες, ενώ ο καθαρισμός πρέπει να δηλωθεί στην ηλεκτρονική πλατφόρμα akatharista.apps.gov.gr.

Η διαδικασία καθαρισμού έχει ξεκινήσει από την 1η Απριλίου και η μη συμμόρφωση επισύρει πρόστιμα. Παράλληλα, οι χώροι θα πρέπει να διατηρούνται καθαροί έως το τέλος της αντιπυρικής περιόδου, δηλαδή έως τις 31 Οκτωβρίου.

Ποιοι χώροι πρέπει να καθαριστούν

Η υποχρέωση αφορά οικόπεδα εντός σχεδίου ή εντός ορίων οικισμού, ακόμη και αν δεν υπάρχει εγκεκριμένο ρυμοτομικό σχέδιο, καθώς και ακάλυπτους χώρους εντός σχεδίου.

Επιπλέον, αφορά οικόπεδα που βρίσκονται σε απόσταση έως 100 μέτρων από τα όρια οικισμού ή πόλης, εφόσον δεν υπάγονται στη δασική νομοθεσία.

Στην υποχρέωση εντάσσονται και οικόπεδα σε εκτός σχεδίου περιοχές, εφόσον υπάρχει σε αυτά κτίσμα. Δεν περιλαμβάνονται χωράφια, δασικές ή χορτολιβαδικές εκτάσεις.

Ποιοι είναι υπόχρεοι

Υποχρέωση καθαρισμού δεν έχει μόνο ο ιδιοκτήτης, αλλά και ο νομέας, ο επικαρπωτής ή ο μισθωτής του ακινήτου.

Με τις νέες αλλαγές, στους υπόχρεους για υποβολή δήλωσης καθαρισμού στο Εθνικό Μητρώο εντάσσονται και οι νομείς, οι οποίοι είχαν ήδη υποχρέωση καθαρισμού, αλλά μέχρι πρότινος δεν υποχρεούνταν να υποβάλουν σχετική δήλωση.

Πώς δηλώνεται ο καθαρισμός

Μετά την ολοκλήρωση του καθαρισμού, οι υπόχρεοι πρέπει να υποβάλουν δήλωση στο Εθνικό Μητρώο Τήρησης Μέτρων Προληπτικής Πυροπροστασίας Ιδιοκτησιών, μέσω της πλατφόρμας akatharista.apps.gov.gr.

Η δήλωση μπορεί να γίνει ηλεκτρονικά, ενώ σε περίπτωση αποδεδειγμένης αδυναμίας χρήσης ψηφιακών υπηρεσιών ή για ευπαθείς ομάδες προβλέπεται δυνατότητα υποβολής μέσω ΚΕΠ ή στην πλησιέστερη Πυροσβεστική Υπηρεσία.

Για πληροφορίες σχετικά με την πλατφόρμα, οι πολίτες μπορούν να επικοινωνούν στο τηλέφωνο 213 2047888.

Ποιες εργασίες απαιτούνται

Οι εργασίες καθαρισμού περιλαμβάνουν την απομάκρυνση ξηρής βλάστησης, ξεραμένων χόρτων, κλαδιών, θάμνων και φυτικών υπολειμμάτων.

Περιλαμβάνουν επίσης το κλάδεμα δέντρων, την αραίωση θάμνων, τη συλλογή και μεταφορά των υλικών καθαρισμού, καθώς και την απομάκρυνση εύφλεκτων υλικών και απορριμμάτων.

Οι υπόχρεοι οφείλουν να διατηρούν χαμηλό το φορτίο καύσιμης ύλης σε όλη τη διάρκεια της αντιπυρικής περιόδου.

Τα πρόστιμα για μη δήλωση και μη καθαρισμό

Σε περίπτωση μη υποβολής δήλωσης καθαρισμού επιβάλλεται πρόστιμο 100 ευρώ, εφόσον ο καθαρισμός έχει πραγματοποιηθεί αλλά δεν έχει δηλωθεί.

Αν δεν έχει γίνει ούτε ο καθαρισμός ούτε η δήλωση, το πρόστιμο για τη μη υποβολή δήλωσης ανέρχεται στα 500 ευρώ.

Για μη καθαρισμό οικοπέδου ή ακάλυπτου χώρου προβλέπεται πρόστιμο 1 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο, με ελάχιστο ποσό τα 200 ευρώ και ανώτατο όριο τα 2.000 ευρώ.

Παράλληλα, ο δήμος μπορεί να προχωρήσει σε αυτεπάγγελτο καθαρισμό του οικοπέδου, με καταλογισμό της σχετικής δαπάνης στον υπόχρεο.

Τι ισχύει για την ψευδή δήλωση

Η υποβολή ψευδούς δήλωσης αποτελεί ποινικό αδίκημα.

Σε αυτή την περίπτωση προβλέπεται ποινή φυλάκισης τουλάχιστον 6 μηνών και χρηματική ποινή 5.000 ευρώ.

Έλεγχοι από δήμους και Πυροσβεστική

Οι δήμοι αξιοποιούν το Εθνικό Μητρώο για την υποστήριξη των ελέγχων και τη διαπίστωση της τήρησης των υποχρεώσεων.

Το Πυροσβεστικό Σώμα διενεργεί ελέγχους κατά την αντιπυρική περίοδο αποκλειστικά κατόπιν καταγγελίας.

Τι αλλάζει με το νέο πλαίσιο

Με τα άρθρα 41, 43 και 44 του νόμου 5182/2026 και τη σχετική Κοινή Υπουργική Απόφαση, το υφιστάμενο πλαίσιο για τους καθαρισμούς οικοπέδων και ακάλυπτων χώρων συμπληρώνεται και τροποποιείται.

Η καταληκτική ημερομηνία καθαρισμού και δήλωσης στο Μητρώο ταυτίζεται πλέον εξαρχής και ορίζεται στις 15 Ιουνίου κάθε έτους.

Παράλληλα, εισάγονται εξαιρέσεις στο πεδίο εφαρμογής, όπως για γεωργικές καλλιέργειες, βοσκήσιμες γαίες, χώρους με αδυναμία πρόσβασης και διαμορφωμένους κήπους.

Επιπλέον, προβλέπεται μέριμνα για την προστασία της χλωρίδας και της βιοποικιλότητας, καθώς και ειδικός τρόπος διαχείρισης των προϊόντων καθαρισμού, σύμφωνα με τον Κανονισμό Καθαριότητας των δήμων και τα σημεία απόθεσης που αυτοί υποδεικνύουν.

Μείωση προστίμου μετά από ένσταση

Σε περίπτωση επιβολής προστίμου για μη καθαρισμό, προβλέπεται δυνατότητα υποβολής ένστασης.

Το πρόστιμο μπορεί να μειωθεί κατά 50%, εφόσον κατά τη διαδικασία της ένστασης ολοκληρωθούν οι απαιτούμενες ενέργειες καθαρισμού.

Νέες πρακτικές πρόληψης πυρκαγιών

Στο πλαίσιο ενίσχυσης των προληπτικών μέτρων, εξετάζεται η εφαρμογή πρακτικών που χρησιμοποιούνται ήδη σε χώρες με μεγάλη εμπειρία στην αντιμετώπιση δασικών πυρκαγιών, όπως οι Ηνωμένες Πολιτείες, η Αυστραλία, η Πορτογαλία και η Ισπανία.

Ένα από τα βασικά εργαλεία είναι η προδιαγεγραμμένη καύση, δηλαδή η ελεγχόμενη καύση χαμηλής βλάστησης σε συγκεκριμένες περιοχές κατά τους μήνες Μάρτιο και Απρίλιο, με στόχο τη μείωση της καύσιμης ύλης πριν από τη θερινή περίοδο.

Το μέτρο εφαρμόζεται με τη συνεργασία ειδικών, δασολόγων και επιστημονικών φορέων, με τη στήριξη οργανισμών όπως η WWF και πανεπιστημιακών ιδρυμάτων, μεταξύ των οποίων το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης και το Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών.

Ελεγχόμενη βόσκηση για τη μείωση της καύσιμης ύλης

Στο νέο πλαίσιο προβλέπεται και η εφαρμογή της ελεγχόμενης βόσκησης.

Μέσω αυτής, δήμοι και περιφέρειες θα μπορούν να παραχωρούν εκτάσεις σε κτηνοτρόφους, ώστε τα ζώα να μειώνουν με φυσικό τρόπο τη χαμηλή βλάστηση που αποτελεί καύσιμη ύλη για τις πυρκαγιές.

Στόχος των μέτρων είναι η έγκαιρη προετοιμασία ενόψει της αντιπυρικής περιόδου και η ουσιαστική μείωση του κινδύνου εκδήλωσης και εξάπλωσης πυρκαγιών.

Το υπουργείο καλεί πολίτες και αρμόδιους φορείς να συμβάλουν ενεργά στην εφαρμογή των μέτρων, με υπευθυνότητα και συνεργασία, για την προστασία της ανθρώπινης ζωής, της περιουσίας και του φυσικού περιβάλλοντος.

Περισσότερα:

ΑΑΔΕ: Αλλαγές στο myDATAapp – Τι πρέπει να γνωρίζουν τώρα οι επιχειρήσεις

Ακρίβεια: Νέες ανατιμήσεις στα τρόφιμα

Άνοιξαν οι αιτήσεις σήμερα 10/06: Ποιοι αγρότες παίρνουν έως 80 ευρώ