Αγορά εργασίας: Στο «κόκκινο» η παραβατικότητα

Η Ανεξάρτητη Αρχή Επιθεώρησης Εργασίας κατέγραψε 7.157 ελέγχους σε όλη τη χώρα μέσα στον Οκτώβριο, εντοπίζοντας 1.662 παραβάσεις και επιβάλλοντας πρόστιμα συνολικού ύψους 4,99 εκατ. ευρώ. Από αυτά, 4,28 εκατ. ευρώ αφορούν παραβιάσεις εργασιακών σχέσεων, 428.000 ευρώ συνδέονται με παραβάσεις υγείας και ασφάλειας, ενώ 280.000 ευρώ προήλθαν από ειδικούς επιθεωρητές.

Παρά την εφαρμογή της ψηφιακής κάρτας εργασίας, η οποία θεσπίστηκε για την πάταξη της αδήλωτης και υποδηλωμένης εργασίας, τα στοιχεία δείχνουν ότι η παραβατικότητα παραμένει σταθερά υψηλή. Από τις αρχές του 2025 έως και τον Οκτώβριο, τα πρόστιμα που αφορούν τη μη εφαρμογή της κάρτας ξεπερνούν τα 9,4 εκατ. ευρώ, ενώ η αδήλωτη εργασία εξακολουθεί να κατέχει την πρώτη θέση με πρόστιμα 12,1 εκατ. ευρώ.

Η ψηφιακή κάρτα δεν αποδίδει χωρίς ελέγχους

Ο πρόεδρος του Εργατικού Κέντρου Ηρακλείου, Στέλιος Βοργιάς, σχολιάζει ότι η αδήλωτη εργασία «εμφανίζει αυξητική πορεία, παρά τα ψηφιακά εργαλεία». Όπως επισημαίνει, «η ψηφιακή κάρτα πρέπει να συνοδεύεται από εντατικούς ελέγχους και ουσιαστική εποπτεία. Όταν η Επιθεώρηση Εργασίας είναι υποστελεχωμένη, δημιουργείται αίσθηση ατιμωρησίας στην αγορά».

Ο ίδιος τονίζει πως το πρόβλημα δεν είναι η έλλειψη νομοθεσίας, αλλά η μη εφαρμογή των υφιστάμενων μέτρων. «Η Πολιτεία πρέπει να στείλει ξεκάθαρο μήνυμα ότι όποιος παρανομεί, θα εντοπίζεται και θα τιμωρείται», σημειώνει.

Ενδεικτικά στοιχεία παραβατικότητας

Μόνο τον Οκτώβριο:

• Οι παραβάσεις εργασιακών σχέσεων ανήλθαν σε 1.330.
• Οι παραβάσεις υγείας και ασφάλειας έφτασαν τις 332.
• Τα πρόστιμα για την ψηφιακή κάρτα υπολογίζονται σε 1,65 εκατ. ευρώ.
• Οι παραβάσεις για αδήλωτη εργασία οδήγησαν σε πρόστιμα 997.500 ευρώ.

Παράλληλα, για μη καταβολή δεδουλευμένων και επιδομάτων, επιβλήθηκαν πρόστιμα 407.120 ευρώ, ενώ οι παραβάσεις σε πίνακες προσωπικού ανήλθαν σε 319.960 ευρώ. Για υπέρβαση ωραρίων και μη τήρηση εβδομαδιαίας ανάπαυσης, οι κυρώσεις έφτασαν τις 160.700 ευρώ.

Η υποστελέχωση «φρενάρει» τους ελέγχους

Σύμφωνα με τον κ. Βοργιά, η κατάσταση στο Ηράκλειο αποτυπώνει τα κενά του συστήματος: «Ένα μόνο συνεργείο ελέγχων καλείται να επιθεωρήσει 25.000 επιχειρήσεις, εκατοντάδες εργοτάξια και 500 ξενοδοχεία. Είναι αδύνατο να υπάρχει ουσιαστικός έλεγχος με αυτά τα δεδομένα».

Η ίδια εικόνα, όπως λέει, καταγράφεται σε πολλές περιοχές της χώρας. «Στο εξωτερικό, ένα κλιμάκιο αποτελείται από 40-50 ελεγκτές που μπορούν να ελέγξουν ολόκληρες ζώνες. Εδώ, δύο άτομα πηγαίνουν για έλεγχο και το μαθαίνει όλη η περιοχή», αναφέρει χαρακτηριστικά.

Οι αριθμοί αποκαλύπτουν το μέγεθος του προβλήματος

Μέχρι και τον Οκτώβριο του 2025, έχουν πραγματοποιηθεί 67.942 έλεγχοι με πρόστιμα 42,36 εκατ. ευρώ, ενώ το 2024 είχαν γίνει 7.920 έλεγχοι με πρόστιμα 49,6 εκατ. ευρώ. Παρά τη μικρή κάμψη στα ποσά, η συχνότητα των παραβάσεων παραμένει σχεδόν αμετάβλητη.

Οι ειδικοί ζητούν ενίσχυση των ελεγκτικών μηχανισμών, τόσο σε ανθρώπινο δυναμικό όσο και σε τεχνολογικά μέσα, επισημαίνοντας ότι μόνο με συνδυασμό πρόληψης και κυρώσεων μπορεί να περιοριστεί η αδήλωτη εργασία.