Γροιλανδία: Συμφωνία με ΗΠΑ και Δανία – Οι βάσεις και το «μπλόκο» σε Ρωσία και Κίνα

Μια νέα συμφωνία για την ασφάλεια της Γροιλανδίας υπέγραψαν στη Νέα Υόρκη οι Ηνωμένες Πολιτείες, η Δανία και η Γροιλανδία, ενισχύοντας τον στρατιωτικό ρόλο της Ουάσιγκτον στην Αρκτική.

Τη συμφωνία υπέγραψαν ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, η πρωθυπουργός της Δανίας Μέτε Φρεντέρικσεν και ο πρωθυπουργός της Γροιλανδίας Γενς-Φρέντερικ Νίλσεν, στο περιθώριο της 81ης Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ.

Η συμφωνία δεν προβλέπει προσάρτηση της Γροιλανδίας στις ΗΠΑ. Αντίθετα, αναγνωρίζει την κυριαρχία και την εδαφική ακεραιότητα του Βασιλείου της Δανίας, ενώ παράλληλα κατοχυρώνει το δικαίωμα του λαού της Γροιλανδίας στην αυτοδιάθεση.

Τι προβλέπει η συμφωνία για τις στρατιωτικές βάσεις

Οι ΗΠΑ αποκτούν τη δυνατότητα να διευρύνουν τις στρατιωτικές δραστηριότητές τους στη Γροιλανδία. Ειδικότερα, η συμφωνία προβλέπει:

• Τον εκσυγχρονισμό και την επέκταση των δραστηριοτήτων στη Διαστημική Βάση Pituffik.
• Τη δημιουργία στρατιωτικών εγκαταστάσεων στις περιοχές Narsarsuaq και Mestersvig.
• Τη δυνατότητα ίδρυσης πρόσθετων αμυντικών ζωνών.
• Την ενίσχυση των αμερικανικών στρατιωτικών επιχειρήσεων και υποδομών.
• Τη διεύρυνση του πλαισίου για πτήσεις και προσγειώσεις αμερικανικών αεροσκαφών.
• Την ταχύτερη εξέταση αιτημάτων για μη επανδρωμένες στρατιωτικές εγκαταστάσεις.

Ωστόσο, οι τεχνικοί όροι για τις νέες βάσεις και τις επιμέρους επιχειρησιακές δραστηριότητες θα καθοριστούν από κοινού από τις τρεις πλευρές.

«Μπλόκο» σε Ρωσία και Κίνα

Ιδιαίτερη σημασία έχουν οι περιορισμοί που θέτει η συμφωνία σε χώρες εκτός ΝΑΤΟ. Συγκεκριμένα, δεν θα επιτρέπεται σε τρίτες χώρες να διατηρούν μόνιμες στρατιωτικές δυνάμεις ή να δημιουργούν επανδρωμένες και μη επανδρωμένες εγκαταστάσεις στη Γροιλανδία, εκτός εάν συμφωνήσουν διαφορετικά τα συμβαλλόμενα μέρη.

Παράλληλα, προβλέπεται αυστηρός έλεγχος των επενδύσεων από κράτη που δεν ανήκουν στο ΝΑΤΟ. Οι αρμόδιες αρχές θα μπορούν να εμποδίζουν επενδυτικά σχέδια όταν διαπιστώνουν κίνδυνο για την εθνική ασφάλεια, τη δημόσια τάξη ή την πρόσβαση σε ευαίσθητες πληροφορίες.

Με αυτές τις προβλέψεις, η Ουάσιγκτον επιχειρεί να περιορίσει την επιρροή της Ρωσίας και της Κίνας στην Αρκτική, μια περιοχή με αυξανόμενη στρατηγική και οικονομική σημασία.

Τι σημαίνει η συμφωνία για τη Γροιλανδία

Η Γροιλανδία διατηρεί το δικαίωμα να αποφασίσει για το πολιτικό της μέλλον. Ωστόσο, το κείμενο εξετάζει ακόμη και το ενδεχόμενο μελλοντικής ανεξαρτησίας, προβλέποντας ότι μια ανεξάρτητη Γροιλανδία θα πρέπει να παραμείνει στο ΝΑΤΟ και να συνεχίσει τις αμυντικές ρυθμίσεις της συμφωνίας.

Επιπλέον, η συμφωνία δεν έχει ημερομηνία λήξης. Αυτό σημαίνει ότι δημιουργεί ένα μακροχρόνιο πλαίσιο αμυντικής συνεργασίας στην Αρκτική, εκτός εάν οι τρεις πλευρές αποφασίσουν στο μέλλον να το τροποποιήσουν.

Η αντίδραση του ΝΑΤΟ

Ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ Μαρκ Ρούτε χαιρέτισε τη συμφωνία, επισημαίνοντας ότι η ενίσχυση της ασφάλειας στην Αρκτική και στον Βόρειο Ατλαντικό αποτελεί βασική προτεραιότητα τόσο για την Ευρώπη όσο και για τη Βόρεια Αμερική.

Η εξέλιξη ενισχύει τη στρατηγική παρουσία των ΗΠΑ στην περιοχή, ενώ ταυτόχρονα επιχειρεί να ισορροπήσει ανάμεσα στις αμερικανικές αμυντικές επιδιώξεις, στη δανική κυριαρχία και στο δικαίωμα αυτοδιάθεσης της Γροιλανδίας.

Ηλιάνα Καλούπη

Η Ηλιάνα Καλούπη είναι δημοσιογράφος από το 2018. Έχει πτυχίο στη λογοτεχνική μετάφραση, διόρθωση και επιμέλεια κειμένων. Υψηλή εξειδίκευση σε θέματα ΑΣΕΠ. Καλύπτει το ρεπορτάζ του υπουργείου Παιδείας. Δημιουργός σύνθετου περιεχομένου για ευρύ φάσμα θεματολογίας.

Όλα τα άρθρα

Περισσότερα:

Τουρκία: Ένοπλη επίθεση έξω από λύκειο στη Μανίσα

Ξεκινούν οι εργασίες της ΓΣ του ΟΗΕ

Η Γη αλλάζει σχήμα: Τι ανακάλυψαν οι επιστήμονες

Κλιματική κρίση: Οι 10 πόλεις που κινδυνεύουν περισσότερο