Σύνταξη χηρείας: Πότε καταβάλλεται ολόκληρη και τι ισχύει αν ο δικαιούχος εργάζεται ή παίρνει δική του σύνταξη

Σημαντικές αλλαγές ισχύουν πλέον στις συντάξεις χηρείας, καθώς από το 2026 καταργήθηκε η περικοπή που επιβαλλόταν μετά την πρώτη τριετία σε όσους εργάζονταν ή λάμβαναν δική τους σύνταξη. Με τον ν. 5322/2026, η κύρια σύνταξη λόγω θανάτου συνεχίζει να καταβάλλεται με τα αρχικά ποσοστά δικαιώματος, χωρίς τη συγκεκριμένη μείωση.

Για τον επιζώντα σύζυγο ή το μέρος συμφώνου συμβίωσης, το βασικό ποσοστό σύνταξης χηρείας είναι 70% της σύνταξης που ελάμβανε ή δικαιούταν ο θανών. Επομένως, όταν γίνεται λόγος για «ολόκληρη σύνταξη χηρείας», δεν εννοείται το 100% της σύνταξης του θανόντος, αλλά ολόκληρο το ποσοστό που αναλογεί στον δικαιούχο, δηλαδή κατά κανόνα το 70%.

Μέχρι πρόσφατα, μετά τη συμπλήρωση τριών ετών από τον θάνατο, εάν ο δικαιούχος εργαζόταν, ήταν αυτοαπασχολούμενος ή λάμβανε άλλη σύνταξη, η σύνταξη χηρείας μειωνόταν κατά 50%. Έτσι, το 70% περιοριζόταν ουσιαστικά στο 35% της σύνταξης του θανόντος. Η περικοπή αυτή καταργήθηκε οριστικά με το άρθρο 91 του ν. 5322/2026.

Αυτό σημαίνει ότι ο δικαιούχος μπορεί πλέον να συνεχίσει να εργάζεται χωρίς, για τον λόγο αυτό, να χάνει το μισό της σύνταξης χηρείας μετά την τριετία. Αντίστοιχα, η λήψη δικής του σύνταξης γήρατος ή αναπηρίας δεν οδηγεί πλέον στη συγκεκριμένη περικοπή. Το υπουργείο Εργασίας ανακοίνωσε ότι όσοι είχαν ήδη υποστεί τη μείωση είδαν τη σύνταξη χηρείας να επανέρχεται από το 35% στο 70%.

Παράλληλα, με τη νέα ρύθμιση διασφαλίστηκε ότι όταν κάποιος λαμβάνει ταυτόχρονα σύνταξη από δικό του ασφαλιστικό δικαίωμα και σύνταξη λόγω θανάτου, εξακολουθεί να λαμβάνει και τις δύο εθνικές συντάξεις που αντιστοιχούν στα διαφορετικά δικαιώματα, χωρίς να περικόπτεται η μία από αυτές.

Για παράδειγμα, εάν ο θανών λάμβανε σύνταξη 1.200 ευρώ, η σύνταξη χηρείας αντιστοιχεί, ως βασικός κανόνας, στο 70%, δηλαδή σε 840 ευρώ πριν από τυχόν κρατήσεις ή άλλους ειδικούς υπολογισμούς. Με το προηγούμενο καθεστώς, μετά την τριετία ένας εργαζόμενος δικαιούχος μπορούσε να δει το ποσό να περιορίζεται στο μισό. Με το νέο πλαίσιο, η συγκεκριμένη περικοπή δεν εφαρμόζεται πλέον.

Συνεπώς, η βασική αλλαγή του 2026 είναι ότι η εργασία ή η λήψη προσωπικής σύνταξης δεν οδηγεί πλέον από μόνη της σε μείωση της κύριας σύνταξης χηρείας μετά την τριετία, γεγονός που αλλάζει ουσιαστικά το καθεστώς για χιλιάδες δικαιούχους.

Περισσότερα:

Επίδομα 400 ευρώ: Θα έχει κρατήσεις η ενίσχυση στους συνταξιούχους;

Εργαζόμενοι συνταξιούχοι: Τι κρατήσεις πληρώνουν, τι δηλώνουν στον ΕΦΚΑ και πώς αυξάνεται η σύνταξη

Είσαι 56 ετών με 27 χρόνια σε ΙΚΑ και ΟΑΕΕ; Πότε μπορείς να βγεις στη σύνταξη

Βαρέα και ανθυγιεινά: Πότε ανοίγουν νωρίτερα την πόρτα της σύνταξης και πόσα ένσημα απαιτούνται