Συντάξεις: Έρχονται αλλαγές σε ΕΑΣ και κρατήσεις υγείας

Με μια ματιά

• Η κυβέρνηση εξετάζει μειώσεις σε ΕΑΣ και κρατήσεις υγείας συνταξιούχων.
• Τρία διαφορετικά σενάρια βρίσκονται στο τραπέζι για αυξήσεις συντάξεων.
• Οι αλλαγές ενδέχεται να εφαρμοστούν σταδιακά από το έτος 2027.

Στο επίκεντρο του νέου πακέτου παρεμβάσεων που σχεδιάζει η κυβέρνηση για τη ΔΕΘ βρίσκονται αυτή τη φορά οι κρατήσεις υπέρ υγείας στις συντάξεις, καθώς το οικονομικό επιτελείο αναζητά τρόπους ενίσχυσης του διαθέσιμου εισοδήματος για χιλιάδες συνταξιούχους.

Με το κόστος ζωής να συνεχίζει να πιέζει τα νοικοκυριά, η κυβέρνηση εξετάζει αλλαγές τόσο στην Εισφορά Αλληλεγγύης Συνταξιούχων (ΕΑΣ) όσο και στις κρατήσεις υγειονομικής περίθαλψης, επιχειρώντας να αυξήσει τις καθαρές αποδοχές κυρίως για όσους λαμβάνουν μεσαίες και υψηλότερες συντάξεις.

Οι τελικές αποφάσεις αναμένεται να αποτελέσουν βασικό κομμάτι των εξαγγελιών του πρωθυπουργού στη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης, με τους συνταξιούχους να παρακολουθούν στενά τις εξελίξεις.

Γιατί οι κρατήσεις υγείας μπαίνουν στο επίκεντρο

Τα τελευταία χρόνια, αρκετοί συνταξιούχοι βλέπουν ότι οι αυξήσεις στις συντάξεις δεν περνούν ουσιαστικά στην τσέπη τους, καθώς σημαντικό μέρος απορροφάται από κρατήσεις και εισφορές.

Μία από τις βασικές επιβαρύνσεις αφορά την εισφορά υπέρ υγειονομικής περίθαλψης, η οποία επιβάλλεται τόσο στις κύριες όσο και στις επικουρικές συντάξεις.

Σύμφωνα με πληροφορίες, το οικονομικό επιτελείο εξετάζει ακόμη και σενάρια μείωσης ή περιορισμού της συγκεκριμένης κράτησης, προκειμένου να προκύψει άμεσο όφελος στις καθαρές αποδοχές.

Παράλληλα, κυβερνητικά στελέχη αναγνωρίζουν ότι η ακρίβεια σε τρόφιμα, φάρμακα και υπηρεσίες υγείας έχει αυξήσει σημαντικά την οικονομική πίεση που αντιμετωπίζουν οι συνταξιούχοι στην καθημερινότητά τους.

Οι αλλαγές που εξετάζονται για την ΕΑΣ

Εκτός από τις κρατήσεις υγείας, στο τραπέζι βρίσκονται και παρεμβάσεις στην Εισφορά Αλληλεγγύης Συνταξιούχων.

Το βασικό πρόβλημα που προσπαθεί να διορθώσει η κυβέρνηση αφορά τις μεγάλες επιβαρύνσεις που δημιουργούνται όταν μια σύνταξη περνά έστω και οριακά σε υψηλότερη κλίμακα ΕΑΣ.

Σήμερα, συντάξεις άνω των 1.734 ευρώ επιβαρύνονται με εισφορά που ξεκινά από 3% και φτάνει έως και 14% στις υψηλότερες κατηγορίες.

Αυτό έχει ως αποτέλεσμα πολλοί συνταξιούχοι να χάνουν σημαντικό μέρος των αυξήσεων που λαμβάνουν κάθε χρόνο.

Για τον λόγο αυτό, εξετάζεται νέο μοντέλο υπολογισμού με περισσότερες κλίμακες και πιο ομαλή μετάβαση μεταξύ των συντελεστών, ώστε να περιοριστούν οι στρεβλώσεις.

Τα τρία βασικά σενάρια

Το οικονομικό επιτελείο επεξεργάζεται τρεις διαφορετικές παρεμβάσεις:

• αλλαγές στις κλίμακες της ΕΑΣ,
• μείωση κρατήσεων υπέρ υγείας,
• αλλά και συνδυαστικό μοντέλο που θα περιλαμβάνει και τα δύο μέτρα.

Στόχος είναι να υπάρξει ουσιαστική ενίσχυση στο καθαρό ποσό που λαμβάνουν οι συνταξιούχοι κάθε μήνα.

Στο «μικροσκόπιο» και η Δικαιοσύνη

Την ίδια στιγμή, ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η πιλοτική δίκη στο Ελεγκτικό Συνέδριο για τον τρόπο υπολογισμού της ΕΑΣ.

Συνταξιούχοι υποστηρίζουν ότι οι κρατήσεις προκαλούν υπερβολικές επιβαρύνσεις και ζητούν αλλαγή στον τρόπο εφαρμογής της εισφοράς.

Η απόφαση που θα εκδοθεί ενδέχεται να επηρεάσει μεγάλο αριθμό δικαιούχων και να ανοίξει τον δρόμο για νέο πλαίσιο υπολογισμού στις συντάξεις.

Πότε αναμένονται οι αλλαγές

Παρότι οι παρεμβάσεις δεν έχουν ακόμη οριστικοποιηθεί, κυβερνητικές πηγές δεν αποκλείουν σταδιακή εφαρμογή από το 2027, ανάλογα με τα δημοσιονομικά περιθώρια και την πορεία της οικονομίας.

Στο κυβερνητικό επιτελείο θεωρούν ότι οι αλλαγές στις κρατήσεις υγείας και στην ΕΑΣ μπορούν να λειτουργήσουν ως ουσιαστική ανάσα για χιλιάδες συνταξιούχους που συνεχίζουν να βλέπουν το διαθέσιμο εισόδημά τους να πιέζεται.

Το επόμενο διάστημα θεωρείται κρίσιμο, καθώς οι τελικές αποφάσεις θα καθορίσουν αν οι σχεδιαζόμενες παρεμβάσεις θα μεταφραστούν τελικά σε πραγματικές αυξήσεις στις καθαρές συντάξεις.