«Λεφτά υπάρχουν για τις συμβουλευτικές, όχι για τους συνταξιούχους»
Του Μιχάλη Κωτσάκου
Το υπέρογκο δημοσιονομικό κόστος που αναφέρουν τα κυβερνητικά στελέχη για να δοθεί η 13η σύνταξη και τα δισεκατομμύρια που πέφτουν σαν βροχή με απευθείας αναθέσεις.
Η επαναφορά της 13ης σύνταξης είναι το βασικό αίτημα του συνόλου των συνταξιούχων και ένα από τα θέματα που προβάλλει κατ’ επανάληψη σύσσωμη η αντιπολίτευση.
Σύμφωνα με την κυβέρνηση, η επαναφορά της 13ης σύνταξης είναι ένα πανάκριβο δημοσιονομικά μέτρο, καθώς ήδη οι συνταξιούχοι έχουν ξεπεράσει τα δύο εκατομμύρια και κάθε χρόνο για την πληρωμή των συντάξεων απαιτούνται περίπου 2,8 δισεκατομμύρια ευρώ.
Παρά το γεγονός ότι το μέσο εισόδημα των συνταξιούχων παραμένει σε χαμηλά επίπεδα, τα οποία μάλιστα γίνονται ολοένα και χαμηλότερα λόγω πληθωρισμού αλλά και του νέου τρόπου υπολογισμού των συντάξεων.
Οπότε τα 300 ευρώ που θα λάβουν —όχι όλοι οι συνταξιούχοι— τον ερχόμενο Νοέμβριο σε καμία περίπτωση δεν μπορούν να χαρακτηριστούν ως 13η σύνταξη, ακόμη και εάν τα βαφτίζει έτσι η κυβέρνηση.
Την ίδια ώρα κυκλοφορούν πληροφορίες από διάφορους κυβερνητικούς κύκλους ότι μπορεί να υπάρξει ευχάριστη έκπληξη στη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης τον ερχόμενο Σεπτέμβριο και τελικά, αντί των 300 ευρώ τον ερχόμενο Νοέμβριο, να δοθεί μία ολόκληρη 13η σύνταξη.
Μακάρι. Αλλά είναι πολύ καλή μία τέτοια εξέλιξη για να είναι αληθινή. Διότι, όπως έγραψα και πιο πάνω, την ίδια ώρα που υπάρχουν διαρροές για τη 13η σύνταξη, αναφέρεται από άλλους κυβερνητικούς κύκλους το δημοσιονομικό κόστος. Μύλος…
Αυτό που επιθυμεί η κυβέρνηση είναι να συναφθεί ένα κοινωνικό συμβόλαιο το 2027, για να μη χαθούν οι συνταξιούχοι ως ψηφοφόροι στις επόμενες εκλογές.
Από την άλλη, υπάρχουν άλλοι κυβερνητικοί κύκλοι που ισχυρίζονται ότι το σχέδιο της κυβέρνησης είναι κάθε χρόνο να προσθέτει ένα ποσό στα 300 ευρώ του Νοεμβρίου, ώστε κάποια στιγμή να φτάσει το ύψος της 13ης σύνταξης. Δηλαδή ισχύει αυτό που λέει και ο λαός μας: «Ζήσε Μάη μου να φας τριφύλλι».
Όσο για τις αυξήσεις τον επόμενο Ιανουάριο, οι πρώτες εκτιμήσεις των φωστήρων του οικονομικού επιτελείου είναι ότι θα αγγίξουν το 2,6%. Δηλαδή μιλάμε για χλιδή. Δηλαδή μιλάμε για 26 ευρώ αύξηση σε μία σύνταξη 1.000 ευρώ.
Οι αυξήσεις είναι έτσι σχεδιασμένες ώστε να μην καλύπτουν τον πληθωρισμό. Ας δούμε τι θα γίνει το 2026: πληθωρισμός τουλάχιστον 3,2% και αύξηση σύνταξης 2,4% που δόθηκε τον Ιανουάριο του 2026.
Αν μάλιστα αναλογιστεί κανείς ότι η αύξηση δίνεται στα μεικτά και ότι δεν αναπροσαρμόζονται οι επικουρικές συντάξεις, η καθαρή αύξηση στο εισόδημα του συνταξιούχου είναι κάτω από 2% —ή κάτω από 1% για όσους έχουν προσωπική διαφορά.
Πολύ απλά, όλοι οι συνταξιούχοι χάνουν εισόδημα. Και αυτό το ποσοστό της 13ης σύνταξης απλώς καλύπτει ένα πολύ μικρό μέρος της ζημιάς.
Λεφτά υπάρχουν
Την ίδια ώρα που οι συνταξιούχοι ακούν από κυβερνητικούς παράγοντες τα περί υπέρογκου δημοσιονομικού κόστους που δεν επιτρέπει να δοθεί η 13η σύνταξη, διαβάζουν για τα δισεκατομμύρια που πέφτουν σαν τη βροχή και δίνονται σε συμβουλευτικές εταιρείες, μάλιστα δίχως διαγωνισμούς.
Σύμφωνα με τα στοιχεία του ΚΗΜΔΗΣ, του Κεντρικού Ηλεκτρονικού Μητρώου Δημοσίων Συμβάσεων, το δεκάμηνο Ιανουαρίου – Οκτωβρίου 2025 οι δημόσιες συμβάσεις ανήλθαν στο ποσό των 13 δισ. ευρώ, επί συνόλου 209.702 συμβάσεων, με τις 161.069 και τα 2,261 δισ. ευρώ να δίνονται σε απευθείας αναθέσεις.
Η ίδια εικόνα υπάρχει και για προηγούμενα έτη.
Για παράδειγμα, το πρώτο εξάμηνο του 2024 υπεγράφησαν 108.776 συμβάσεις αξίας 8,25 δισ. ευρώ, με τις 80.835, δηλαδή τις 3 στις 4 συμβάσεις, συνολικής αξίας 1,23 δισ. ευρώ —το 15% της αξίας τους— να είναι με απευθείας ανάθεση.
Αντίστοιχα, το 2023, στο σύνολο του ημερολογιακού έτους, από το σύνολο των 252.799 συμβάσεων, οι 184.757 ήταν με απευθείας ανάθεση, δηλαδή οι 7 στις 10 συμβάσεις, ή το 73%. Ο αριθμός κάθε χρόνο βαίνει αυξανόμενος.
Ενδεικτικά, το 2020, πριν ανέβει το ποσό της απευθείας ανάθεσης στα 30.000 ευρώ, σε σύνολο 215.542 συμβάσεων αξίας 7,934 δισ. ευρώ, οι 138.213, αξίας 1,406 δισ. ευρώ, ήταν με απευθείας ανάθεση.
Πρωταθλητές, σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία, στις απευθείας αναθέσεις είναι οι ΟΤΑ.
Μέχρι το 2021 το χρηματικό όριο για τέτοιες αναθέσεις ανερχόταν σε 20.000 ευρώ, ενώ με τον Ν. 4782/2021 της κυβέρνησης Μητσοτάκη και εν μέσω υγειονομικής κρίσης της Covid-19 το όριο της απευθείας ανάθεσης ανέβηκε στα 30.000 ευρώ χωρίς τον ΦΠΑ. Όταν πρόκειται για συμβάσεις για «κοινωνικές και άλλες ειδικές υπηρεσίες», το ποσό αυτό μπορεί να φτάσει μέχρι και τα 60.000 ευρώ ανά ανάθεση, χωρίς τον ΦΠΑ.
Οι εκθέσεις
Την τελευταία εξαετία έχουν δοθεί 12 δισ. ευρώ σε απευθείας αναθέσεις και 8 δισ. ευρώ σε αναθέσεις κατόπιν διαγωνισμού με μονάχα έναν συμμετέχοντα. Στα στοιχεία δεν προσμετρώνται οι συμβάσεις κατόπιν διαπραγμάτευσης χωρίς προηγούμενη προκήρυξη διαγωνισμού.
Στην εικόνα αυτή έρχονται να προστεθούν εκθέσεις του Ελεγκτικού Συνεδρίου, όπως αυτή για το 2024, που μιλούν για λάθη, χαμηλό ανταγωνισμό και συχνά μη συμμόρφωση με το ισχύον πλαίσιο ανάθεσης σε ό,τι αφορά τη σύναψη δημοσίων συμβάσεων.
Σύμφωνα με πρόσφατη έρευνα του Vouliwatch, με τίτλο «Consultocracy», σε διάστημα οκτώ ετών δόθηκαν σε συμβουλευτικές εταιρείες, με 3.000 συμβάσεις, 1,56 δισ. ευρώ, κυρίως με απευθείας αναθέσεις.
Πρόσφατα αποκαλύφθηκε πως δόθηκαν σε μία και μοναδική εταιρεία, με απευθείας αναθέσεις και έναν διαγωνισμό, συμβάσεις συνολικού ύψους 7.886.000 ευρώ για την καμπάνια ενημέρωσης των αποδήμων Ελλήνων για την επιστολική ψήφο.
Το ΠΑΣΟΚ στη Βουλή ζήτησε εξηγήσεις, επισημαίνοντας ότι από το σύνολο των 7,886 εκατομμυρίων ευρώ, τα 4,979 εκατομμύρια δόθηκαν επίσης στην ίδια εταιρεία, η οποία είχε πάρει απευθείας αναθέσεις —με διαγωνισμό αυτή τη φορά— στον οποίο οι άλλοι δύο συμμετέχοντες είχαν καταθέσει προσφορές 2.000 ευρώ παραπάνω, αφήνοντας σαφείς αιχμές για αδιαφανείς διαδικασίες.
Τόσο το Ελεγκτικό Συνέδριο όσο και οι ανεξάρτητοι οργανισμοί που ερευνούν αυτές τις συμβάσεις, οι οποίες προήλθαν από απευθείας αναθέσεις, εντόπισαν ότι εκτός από έργα για υποστηρικτικές υπηρεσίες πληροφορικής, διαχείριση ανθρώπινου δυναμικού και ωρίμανση έργων, υπάρχουν κι άλλα «ωραία».
Για παράδειγμα, υπάρχουν συμβάσεις με απευθείας αναθέσεις για τον στρατηγικό και οργανωτικό σχεδιασμό λειτουργιών, τη χάραξη δημόσιων στρατηγικών, την ενσωμάτωση ευρωπαϊκών οδηγιών και την προετοιμασία νομοθετικών ρυθμίσεων στο πλαίσιο του Ταμείου Ανάκαμψης.
Λεφτά υπάρχουν για τις συμβουλευτικές, όχι για τους συνταξιούχους.
- Μόλις τώρα Θεσσαλονίκη: Λεωφορείο παρέσυρε 24χρονη στο Ωραιόκαστρο – Στο νοσοκομείο η νεαρή
- 9 λεπτά πριν Παγωτά 2026: Από 2,6 ευρώ το ξυλάκι – Πού η μπάλα φτάνει τα 5 ευρώ
- 23 λεπτά πριν Αγορά εργασίας: Πάνω από 2.500 μηνύσεις και πρόστιμα 54 εκατ. ευρώ για παραβάσεις
