Κληρονομικό δίκαιο: Πότε μπορεί να γίνει προφορική διαθήκη

Σημαντικές αλλαγές στο κληρονομικό δίκαιο φέρνει το νέο σχέδιο νόμου που επεξεργάζεται το υπουργείο Δικαιοσύνης, με βασικό στόχο τον εκσυγχρονισμό των διατάξεων για τις λεγόμενες έκτακτες διαθήκες. Η μεταρρύθμιση επιχειρεί να προσαρμόσει το νομικό πλαίσιο στις σύγχρονες κοινωνικές συνθήκες, λαμβάνοντας υπόψη καταστάσεις έκτακτης ανάγκης, όπως επιδημίες, φυσικές καταστροφές ή ακόμη και πολεμικές συγκρούσεις.

Στο επίκεντρο των νέων ρυθμίσεων βρίσκεται η δυνατότητα ενός ανθρώπου να εκφράσει προφορικά την τελευταία του βούληση, όταν αντιμετωπίζει άμεσο κίνδυνο ζωής και δεν είναι δυνατόν να συντάξει γραπτή διαθήκη.

Τι είναι οι έκτακτες διαθήκες

Οι έκτακτες διαθήκες αποτελούν μια ειδική μορφή διαθήκης που προβλέπεται ήδη από τον Αστικό Κώδικα. Σύμφωνα με το υπό διαμόρφωση νομοσχέδιο, ο διαθέτης μπορεί να δηλώσει προφορικά την τελευταία του επιθυμία ενώπιον τριών μαρτύρων, όταν συντρέχουν έκτακτες συνθήκες και υπάρχει άμεσος κίνδυνος θανάτου.

Τέτοιες συνθήκες μπορεί να είναι:

• σοβαρές ασθένειες ή επιδημίες

• πολεμικές συγκρούσεις

• ακραίες καταστάσεις όπου δεν είναι εφικτή η γραπτή σύνταξη διαθήκης

Με αυτόν τον τρόπο, το νομικό σύστημα επιχειρεί να διασφαλίσει ότι η τελευταία βούληση του διαθέτη θα γίνει σεβαστή, ακόμη και στις πιο δύσκολες περιστάσεις.

Ποιες αλλαγές φέρνει η νέα μεταρρύθμιση

Το νέο πλαίσιο εισάγει μια πιο ευέλικτη και ταυτόχρονα ασφαλή διαδικασία για τις έκτακτες διαθήκες. Συγκεκριμένα:

• Ο διαθέτης μπορεί να δηλώσει προφορικά τη διαθήκη του μπροστά σε τρεις μάρτυρες.

• Ένας από τους μάρτυρες οφείλει να καταγράψει τη δήλωση και τις συνθήκες υπό τις οποίες έγινε.

• Η διαθήκη πρέπει να παραδοθεί σε συμβολαιογράφο ή σε προξενική αρχή μόλις αυτό καταστεί δυνατό.

Παράλληλα, οι νέες διατάξεις επιχειρούν να εξισορροπήσουν την ευελιξία με τη νομική ασφάλεια, ώστε να περιοριστούν πιθανά προβλήματα ή αμφισβητήσεις.

Πόσο ισχύει μια έκτακτη διαθήκη

Η διάρκεια ισχύος αποτελεί ένα από τα βασικά σημεία της μεταρρύθμισης.

Σύμφωνα με το σχέδιο νόμου:

• Η έκτακτη διαθήκη παύει να ισχύει πέντε μήνες μετά τη λήξη των έκτακτων συνθηκών, εφόσον ο διαθέτης παραμένει στη ζωή.

• Αν ο διαθέτης πεθάνει μέσα σε αυτό το διάστημα, η διαθήκη θεωρείται έγκυρη.

• Η προθεσμία μπορεί να ανασταλεί εφόσον ο διαθέτης αδυνατεί να συντάξει κανονική διαθήκη.

Έτσι, ο νομοθέτης επιχειρεί να δώσει χρόνο στον διαθέτη να μετατρέψει την προφορική δήλωση σε κανονική διαθήκη όταν οι συνθήκες το επιτρέψουν.

Πώς γίνεται η παράδοση της διαθήκης

Η διαδικασία ολοκληρώνεται με την παράδοση της διαθήκης στις αρμόδιες αρχές.

Συγκεκριμένα:

• Ο μάρτυρας που κατέγραψε τη δήλωση την παραδίδει σε συμβολαιογράφο στην Ελλάδα ή σε ελληνική προξενική αρχή στο εξωτερικό.

• Συντάσσεται σχετική πράξη παράδοσης, η οποία υπογράφεται από τον συμβολαιογράφο.

• Αντίγραφο αποστέλλεται στις αρμόδιες αρχές, ενώ το πρωτότυπο φυλάσσεται έως τη δημοσίευσή του μετά τον θάνατο του διαθέτη.

Περισσότερα:

Το σχέδιο των Χιλιανών διαρρηκτών: Πώς «χτυπούν» πολυτελείς κατοικίες στην Ελλάδα

Σήμερα η κηδεία του Νάσου Αθανασίου- Πότε και πού θα τελεστεί η εξόδιος ακολουθία

Αλλάζουν οι μεταβιβάσεις ακινήτων σε 8 περιοχές της Αττικής