Δυνατότητα εξόδου στη σύνταξη αλλά και προσαύξησης των συντάξιμων αποδοχών έχουν χιλιάδες μη μισθωτοί και ελεύθεροι επαγγελματίες μέσω της προαιρετικής συνέχισης της ασφάλισης. Το μέτρο αφορά όσους έχουν διακόψει την υποχρεωτική ασφάλιση στον e-ΕΦΚΑ και επιθυμούν είτε να συμπληρώσουν τα απαιτούμενα έτη για συνταξιοδότηση είτε να αυξήσουν τον χρόνο ασφάλισής τους.
Ποιους αφορά
Για να μπορεί κάποιος να υποβάλει αίτηση προαιρετικής ασφάλισης, θα πρέπει –κατά κανόνα– να έχει συμπληρώσει τουλάχιστον πέντε έτη ασφάλισης (1.500 ημέρες), εκ των οποίων τουλάχιστον 300 ημέρες την τελευταία πενταετία πριν από την αίτηση. Σε διαφορετική περίπτωση, απαιτείται δεκαετής ασφάλιση.
Επιπλέον, για να κριθεί κάποιος ικανός προς εργασία, απαιτείται γνωμάτευση από αρμόδια Υγειονομική Επιτροπή, ενώ δεν θα πρέπει να υπάρχουν ληξιπρόθεσμες οφειλές από υποχρεωτική ασφάλιση – ή αυτές να έχουν ρυθμιστεί.
Πώς υπολογίζονται οι εισφορές
Η εισφορά για την προαιρετική ασφάλιση είναι μηνιαία και υπολογίζεται με βάση τον μέσο όρο των μηνιαίων αποδοχών ή εισοδημάτων επί των οποίων καταβλήθηκαν εισφορές το τελευταίο 12μηνο πριν από τη διακοπή της υποχρεωτικής ασφάλισης.
Για ελεύθερους επαγγελματίες, αυτοαπασχολούμενους και αγρότες, το συνολικό ποσοστό ανέρχεται σε 26,95% για κύρια σύνταξη και υγειονομική περίθαλψη. Οι μισθωτοί καταβάλλουν το σύνολο της ασφαλιστικής εισφοράς (εργαζόμενου και εργοδότη) που ίσχυε κατά τον χρόνο υπαγωγής.
Πότε διακόπτεται
Η προαιρετική ασφάλιση μπορεί να διακοπεί έπειτα από αίτηση του ασφαλισμένου, από τον επόμενο μήνα. Διακόπτεται επίσης υποχρεωτικά με τη συνταξιοδότηση λόγω γήρατος ή αναπηρίας, με την ανάληψη εργασίας που συνεπάγεται υποχρεωτική ασφάλιση ή με τον θάνατο του ασφαλισμένου.
Αν κάποιος διακόψει, έχει τη δυνατότητα επανένταξης μετά την πάροδο τριών ετών, κατόπιν νέου ελέγχου των προϋποθέσεων. Συνολικά επιτρέπονται έως τρεις επανεντάξεις.
Τι ισχύει για οφειλές
Σε περίπτωση ύπαρξης οφειλών από προηγούμενη υποχρεωτική ασφάλιση, ο ασφαλισμένος μπορεί να συνεχίσει προαιρετικά μόνο εφόσον τις εξοφλήσει ή τις ρυθμίσει.
Ηλεκτρονική διαδικασία
Η αίτηση για προαιρετική συνέχιση της ασφάλισης υποβάλλεται ηλεκτρονικά μέσω της πλατφόρμας του e-ΕΦΚΑ. Η διαδικασία περιλαμβάνει:
Ηλεκτρονική υποβολή και δρομολόγηση της αίτησης
Έλεγχο προϋποθέσεων μέσω αυτοματοποιημένων διαδικασιών
Ηλεκτρονική έκδοση και κοινοποίηση αποφάσεων
Ανάρτηση εισφορών και πληρωμή μέσω ΔΙΑΣ
Παρακολούθηση της πορείας της ασφάλισης (έναρξη, διακοπή κ.λπ.)
Η προαιρετική ασφάλιση αποτελεί, για πολλούς ασφαλισμένους, «παράθυρο» για τη συμπλήρωση των αναγκαίων ετών ασφάλισης και τη διασφάλιση συνταξιοδοτικού δικαιώματος, ιδίως σε περιπτώσεις διακοπής επαγγελματικής δραστηριότητας ή περιόδων ανεργίας.