Aκαθάριστα οικόπεδα: Τι αλλάζει με τον νέο νόμο και ποιοι κινδυνεύουν με πρόστιμα

Σημαντικές αλλαγές φέρνει ο νόμος 5281/2026 στο πλαίσιο που διέπει τον καθαρισμό οικοπέδων και λοιπών ακάλυπτων χώρων, καθώς και στη διαδικασία ελέγχων και επιβολής προστίμων. Οι νέες ρυθμίσεις εντάσσονται στην ευρύτερη μεταρρύθμιση για την πρόληψη και αντιμετώπιση δασικών πυρκαγιών και λοιπών καταστροφών.
Με το άρθρο 43 του νόμου προστίθεται νέο άρθρο (53ΙΔ) στον ν. 4662/2020 και καθορίζονται αναλυτικά οι υποχρεώσεις των πολιτών και οι αρμοδιότητες δήμων και Πυροσβεστικού Σώματος.
Ποιοι έχουν υποχρέωση καθαρισμού
Από 1η Απριλίου έως 15 Ιουνίου κάθε έτους, ιδιοκτήτες, νομείς, επικαρπωτές, μισθωτές και υπομισθωτές οφείλουν να προχωρούν σε καθαρισμό οικοπέδων και ακάλυπτων χώρων και να μεριμνούν για τη συντήρησή τους έως τη λήξη της αντιπυρικής περιόδου.
Η υποχρέωση αφορά:
Οικόπεδα εντός εγκεκριμένων ρυμοτομικών σχεδίων
Περιοχές εντός ορίων οικισμών χωρίς σχέδιο
Εκτάσεις σε ακτίνα έως 100 μέτρων από τα παραπάνω όρια, εφόσον δεν υπάγονται στη δασική νομοθεσία
Εκτός σχεδίου γήπεδα με κτίσμα, εφόσον επίσης δεν υπάγονται στη δασική νομοθεσία
Υπόχρεοι είναι φυσικά και νομικά πρόσωπα ιδιωτικού δικαίου, καθώς και φορείς του δημόσιου τομέα.
Ρόλος των Δήμων και της Πυροσβεστικής
Οι δήμοι:
Οφείλουν έως 31 Μαΐου να ενημερώνουν τους υπόχρεους για τις υποχρεώσεις τους.
Διενεργούν δειγματοληπτικούς ελέγχους από 1η Ιουνίου έως 31 Οκτωβρίου.
Σε περίπτωση παράβασης, επιβάλλουν πρόστιμα και κινούν τη διαδικασία αυτεπάγγελτου καθαρισμού.
Το Πυροσβεστικό Σώμα επιλαμβάνεται κατόπιν καταγγελιών, διενεργεί ελέγχους και επιβάλλει πρόστιμα, ενημερώνοντας παράλληλα τον οικείο δήμο.
Πρόστιμα και διαδικασία
Για μη συμμόρφωση επιβάλλεται πρόστιμο 1 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο, με ελάχιστο ποσό 200 ευρώ και ανώτατο 2.000 ευρώ.
Ο ενδιαφερόμενος μπορεί να υποβάλει ένσταση εντός 10 ημερών. Αν η ένσταση απορριφθεί, ο δήμος προχωρά σε αυτεπάγγελτο καθαρισμό μέσα σε πέντε ημέρες. Σε περιφραγμένους χώρους απαιτείται προηγούμενη αυτοψία της αρμόδιας πυροσβεστικής υπηρεσίας, ενώ σε περιπτώσεις άμεσου και υψηλού κινδύνου προβλέπεται επείγουσα παρέμβαση.
Το πρόστιμο και τα έξοδα καθαρισμού καταλογίζονται στον υπόχρεο και εισπράττονται σύμφωνα με τον Κώδικα Είσπραξης Δημοσίων Εσόδων.
Σε περίπτωση άμεσης συμμόρφωσης προβλέπεται δυνατότητα μείωσης του προστίμου, με ειδικότερες προϋποθέσεις που θα καθοριστούν με κοινή υπουργική απόφαση.
Ενίσχυση αρμοδιοτήτων Δήμων
Με το άρθρο 44 τροποποιείται και ο Κώδικας Δήμων και Κοινοτήτων (ν. 3463/2006), ώστε να αποσαφηνιστούν οι αρμοδιότητες των δήμων σε θέματα ενημέρωσης, ελέγχων, επιβολής κυρώσεων και αυτεπάγγελτου καθαρισμού, σύμφωνα με το νέο θεσμικό πλαίσιο.
Οι νέες ρυθμίσεις ενισχύουν τον μηχανισμό πρόληψης πυρκαγιών, θέτοντας αυστηρότερες διαδικασίες ελέγχου και σαφές πλαίσιο ευθυνών για όλους τους εμπλεκόμενους.
- 19 λεπτά πριν Το ελληνικό νησί που βυθίζεται σιγά-σιγά
- 1 ώρα πριν Τι σημαίνει το «N» στο κινητό σου
- 2 ώρες πριν Το σχέδιο των Χιλιανών διαρρηκτών: Πώς «χτυπούν» πολυτελείς κατοικίες στην Ελλάδα


















