Ψηφίστηκε πρόταση για ορισμό βιασμού στηριγμένο ρητά στη συναίνεση

Με ευρεία πλειοψηφία εγκρίθηκε στις κοινές συνεδριάσεις των Επιτροπών Ισότητας (FEMM) και Πολιτικών Ελευθεριών (LIBE) του Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο η Έκθεση που καλεί την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να καταθέσει νομοθετική πρόταση για εναρμονισμένο ορισμό του βιασμού σε όλη την ΕΕ. Κεντρικός άξονας της πρότασης αποτελεί η ρητή θεμελίωση του ορισμού στη συναίνεση, στη σωματική αυτονομία, στη σεξουαλική ακεραιότητα και στην ισότητα των φύλων.

Η πρωτοβουλία εντάσσεται στο ευρύτερο ευρωπαϊκό πλαίσιο για την καταπολέμηση της έμφυλης βίας και επιδιώκει να δημιουργήσει ενιαίο νομικό πρότυπο στα κράτη-μέλη, ώστε να περιοριστούν οι αποκλίσεις που ισχύουν σήμερα στους εθνικούς ορισμούς.

Ρητή αναφορά στην άμβλωση για πρώτη φορά σε Οδηγία της ΕΕ

Στην αιτιολογική σκέψη της Έκθεσης συμπεριλήφθηκε διατύπωση που διευκρινίζει ότι οι υπηρεσίες υγείας προς τα θύματα μπορεί να περιλαμβάνουν, όπου επιτρέπεται από το εθνικό δίκαιο, επείγουσα αντισύλληψη, θεραπεία προφύλαξης μετά από έκθεση (PEP), εξετάσεις για σεξουαλικώς μεταδιδόμενα νοσήματα και πρόσβαση σε άμβλωση.

Πρόκειται για την πρώτη φορά που ο όρος «άμβλωση» αναφέρεται ρητά σε Οδηγία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, εξέλιξη που θεωρείται θεσμικά και πολιτικά σημαντική.

Πλήρης ευθυγράμμιση με τη Σύμβαση της Κωνσταντινούπολης

Η Έκθεση υπογραμμίζει ότι η μελλοντική νομοθεσία της ΕΕ οφείλει να είναι απολύτως συμβατή με τη Σύμβαση της Κωνσταντινούπολης, η οποία καθορίζει ως ευρωπαϊκό πρότυπο τον ορισμό του βιασμού με βάση τη συναίνεση.

Παράλληλα, αντιμετωπίζει τον βιασμό ως μορφή έμφυλης βίας που συνδέεται με δομικές ανισότητες εξουσίας και με την κουλτούρα του βιασμού. Ειδική μνεία γίνεται στην ανάγκη καταπολέμησης στερεοτύπων, ενοχοποίησης θυμάτων και κανονικοποίησης της σεξουαλικής βίας.

Ενισχύεται η προστασία των θυμάτων εγκληματικότητας

Την ίδια στιγμή, οι δύο επιτροπές ενέκριναν την προσωρινή συμφωνία για την αναθεώρηση της Οδηγίας 2012/29/ΕΕ σχετικά με τα δικαιώματα, την υποστήριξη και την προστασία των θυμάτων εγκληματικότητας.

Η αναθεωρημένη Οδηγία προβλέπει, μεταξύ άλλων:

• Ισχυρότερη πρόσβαση στη δικαιοσύνη και σαφέστερα δικονομικά δικαιώματα

• Ενισχυμένη νομική συνδρομή

• Καλύτερη προστασία δεδομένων και εμπιστευτικότητας

• Ασφαλείς δίαυλους καταγγελίας σε κλειστά ιδρύματα

• Κατοχυρωμένο δικαίωμα επανεξέτασης κρίσιμων αποφάσεων

• Γραμμές βοήθειας και ηλεκτρονικά συστήματα καταγγελίας σε επίπεδο ΕΕ

• Ενισχυμένο δικαίωμα ακρόασης σε όλα τα στάδια της ποινικής διαδικασίας

Επιπλέον, προβλέπεται ότι τα θύματα που είναι υπήκοοι τρίτων χωρών δεν πρέπει να αποθαρρύνονται από την καταγγελία εγκλήματος λόγω καθεστώτος διαμονής και οφείλουν να αντιμετωπίζονται χωρίς διακρίσεις. Τα κράτη-μέλη διατηρούν τη δυνατότητα να χορηγούν αυτόνομη άδεια διαμονής σύμφωνα με το εθνικό τους δίκαιο.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ