Στεγαστικό: Γιατί μένουν κλειστά 700.000 σπίτια – Τα οκτώ μέτρα που αλλάζουν την αγορά
Το στεγαστικό πρόβλημα πιέζει χιλιάδες νοικοκυριά και στην Ελλάδα, με τις μεγαλύτερες ανισορροπίες να εντοπίζονται στο κέντρο της Αθήνας και στον Πειραιά, όπου συγκεντρώνεται το μεγαλύτερο απόθεμα διαμερισμάτων – πολλά από τα οποία παραμένουν κλειστά.
Τα στοιχεία είναι αποκαλυπτικά: Περίπου 700.000 κατοικίες παραμένουν σήμερα κενές σε όλη τη χώρα, ενώ στο Λεκανοπέδιο το 75% των αδιάθετων διαμερισμάτων έχει ηλικία άνω των 35 ετών.
Την ίδια στιγμή, μόλις 1 στους 10 ενοικιαστές που λαμβάνουν στεγαστικό επίδομα πληρώνει ενοίκιο πάνω από 400 ευρώ, γεγονός που δείχνει και το εύρος της υποδηλωμένης αγοράς.
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, η κυβέρνηση επιχειρεί να εφαρμόσει μια πιο συγκροτημένη στεγαστική πολιτική, ενεργοποιώντας ένα πακέτο παρεμβάσεων που στοχεύει στην αύξηση της προσφοράς κατοικιών και στη σταδιακή αποκλιμάκωση των τιμών. Αναλυτικά, τα 7+1 μέτρα που μπαίνουν στο τραπέζι είναι τα εξής:
1. «Ανακαινίζω»: Νέα σπίτια από παλιά ακίνητα
Το πρόγραμμα «Ανακαινίζω» βρίσκεται στο τελικό στάδιο σχεδιασμού και αναμένεται να λάβει το πράσινο φως από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Με προϋπολογισμό που μπορεί να φτάσει τα 500 εκατ. ευρώ, στοχεύει στην ανακαίνιση παλαιών κατοικιών, οι οποίες στη συνέχεια θα διατεθούν κυρίως για μακροχρόνια ενοικίαση.
Η επιδότηση καλύπτει έως 90% του κόστους, με πλαφόν τα 300 ευρώ ανά τετραγωνικό και ανώτατο ποσό τις 36.000 ευρώ ανά κατοικία. Το μέτρο αφορά ακίνητα έως 120 τ.μ., κατασκευής πριν από το 1990, ενώ προβλέπονται συγκεκριμένα εισοδηματικά κριτήρια για άγαμους, ζευγάρια και οικογένειες.
2. «Ανακαινίζω – Νοικιάζω»: Κίνητρο για τα κλειστά διαμερίσματα
Με δεδομένο ότι εκατοντάδες χιλιάδες σπίτια παραμένουν εκτός αγοράς λόγω παλαιότητας ή έλλειψης κεφαλαίων για ανακαίνιση, το πρόγραμμα «Ανακαινίζω – Νοικιάζω» λειτουργεί ως γέφυρα επιστροφής τους στην αγορά.
Η δράση προβλέπει επιδότηση έως 60%, με ανώτατο ποσό 8.100 ευρώ, για ακίνητα που θα ενοικιαστούν για τουλάχιστον τρία χρόνια. Ήδη έχουν κατατεθεί περίπου 5.000 αιτήσεις, δείχνοντας ότι το ενδιαφέρον των ιδιοκτητών είναι υπαρκτό, ειδικά για παλιά διαμερίσματα σε πολυκατοικίες.
3. Φοροαπαλλαγές για νέες μισθώσεις
Παράλληλα, με τον νόμο 5246/2025 θεσπίζονται φορολογικά κίνητρα για ιδιοκτήτες που θα διαθέσουν στην αγορά κενά ή ημιτελή ακίνητα έως το τέλος του 2026. Η απαλλαγή από τη φορολόγηση ισχύει για κατοικίες έως 120 τ.μ., υπό την προϋπόθεση πολυετούς μίσθωσης.
Στόχος είναι διπλός: αφενός να αυξηθούν οι μακροχρόνιες μισθώσεις, αφετέρου να περιοριστεί η πίεση στα ενοίκια, ιδίως στις μεγάλες πόλεις.
4. Αλλαγή χρήσης κτιρίων
Ένα ακόμη εργαλείο αφορά τη μετατροπή παλιών επαγγελματικών χώρων σε κατοικίες. Με ταχύτερες διαδικασίες αλλαγής χρήσης, ακίνητα όπως πρώην γραφεία ή εργοστάσια μπορούν να γίνουν διαμερίσματα, εφόσον δεσμευτούν για μακροχρόνια μίσθωση.
Το μέτρο εκτιμάται ότι μπορεί να «ξεκλειδώσει» σημαντικό αριθμό κλειστών ακινήτων, ειδικά σε αστικές περιοχές.
5. Επιστροφή ενοικίου σε κρίσιμες ειδικότητες
Η πολιτεία προβλέπει επίσης επιστροφή μέρους του ενοικίου σε εκπαιδευτικούς, γιατρούς και νοσηλευτές που εργάζονται σε περιοχές με υψηλό κόστος στέγασης. Πρόκειται για στοχευμένη παρέμβαση που λειτουργεί ως ανάχωμα στις στεγαστικές ανισότητες, ανεξάρτητα από το εισόδημα.
6. Αξιοποίηση κρατικών ακινήτων
Δημοτικά και στρατιωτικά κτίρια, κυρίως σε απομακρυσμένες περιοχές, εντάσσονται σε προγράμματα αναβάθμισης ώστε να καλύψουν στεγαστικές ανάγκες δημοσίων υπαλλήλων, ένστολων και μελών των Σωμάτων Ασφαλείας.
7. «Πιλότα» μισθώματα και έλεγχοι
Οι έλεγχοι για τα αδήλωτα ενοίκια εντείνονται, με στόχο τον εντοπισμό περιπτώσεων εξαιρετικά χαμηλών μισθωμάτων που δεν ανταποκρίνονται στην πραγματική αγορά. Το υπουργείο Οικονομικών επιδιώκει να περιορίσει τη φοροδιαφυγή και να αποτυπώσει ρεαλιστικά το κόστος στέγασης.
8. Υποχρεωτική τραπεζική πληρωμή ενοικίων
Τέλος, από 1η Απριλίου 2026, όλα τα ενοίκια θα καταβάλλονται μέσω τραπεζικού λογαριασμού. Η αλλαγή αυτή ενισχύει τη διαφάνεια στις συναλλαγές και συνδέεται άμεσα με φορολογικά οφέλη – ή κυρώσεις σε περίπτωση μη συμμόρφωσης.
- 42 λεπτά πριν ΔΥΠΑ: Λήγει σήμερα (4/6) η προθεσμία για ενστάσεις στους προσωρινούς πίνακες του Κοινωνικού Τουρισμού για συνταξιούχους
- 1 ώρα πριν Το ελληνικό νησί που βυθίζεται σιγά-σιγά
- 2 ώρες πριν Τι σημαίνει το «N» στο κινητό σου
