Επιστρέφουν οι συλλογικές συμβάσεις εργασίας: Οι 3 άξονες

Μισθούς, ωράρια και άδειες συγκαταλέγονται στα βασικά σημεία της εργασιακής σχέσης που ρυθμίζουν οι Συλλογικές Συμβάσεις Εργασίας στην Ελλάδα, προσφέροντας ουσιαστικά οφέλη τόσο στους εργαζόμενους όσο και στις επιχειρήσεις. Μετά από επτά μήνες διαβουλεύσεων –και για πρώτη φορά– υπεγράφη σήμερα μια «Κοινωνική Συμφωνία» μεταξύ της Κυβέρνησης και των Εθνικών Κοινωνικών Εταίρων, εισάγοντας νέα δεδομένα στην αγορά εργασίας.

Η σημαντικότερη αλλαγή που φέρνει η νέα Συμφωνία είναι ότι πολύ μεγαλύτερο μέρος του εργατικού δυναμικού θα καλύπτεται πλέον από Συλλογικές Συμβάσεις.

Δείτε εδώ την παρουσίαση

Τα οφέλη για τους εργαζομένους

Η ΣΣΕ προσφέρει δυνατότητες αύξησης μισθών και παροχών, αλλά και ένα σταθερό και προβλέψιμο εργασιακό περιβάλλον. Παράλληλα μειώνει την αβεβαιότητα για αλλαγές στους όρους εργασίας, ενισχύοντας το αίσθημα ασφάλειας.

Τα οφέλη για τις επιχειρήσεις

Σύμφωνα με την υπουργό Εργασίας Νίκη Κεραμέως, η νέα συμφωνία εξασφαλίζει περιβάλλον με ξεκάθαρους κανόνες και μειώνει την ανάγκη για συνεχείς διαπραγματεύσεις. Έτσι ενισχύεται η ανάπτυξη και περιορίζεται ο αθέμιτος ανταγωνισμός μεταξύ επιχειρήσεων.

«Είναι μία ιστορική συμφωνία. Όχι μόνο γιατί κάτι ανάλογο δεν έχει συμβεί ποτέ στο παρελθόν στη χώρα μας – μία συμφωνία Κυβέρνησης με όλους τους Εθνικούς Κοινωνικούς Εταίρους τέτοιου εύρους – αλλά κυρίως γιατί η Συμφωνία χτίζει ένα πλαίσιο συνεργασίας που δίνει σταθερότητα, ασφάλεια και ξεκάθαρους κανόνες για όλους και σηματοδοτεί την αφετηρία μιας νέας εποχής για τις Συλλογικές Συμβάσεις Εργασίας στην Ελλάδα» δήλωσε χαρακτηριστικά η υπουργός.

Η Συλλογική Σύμβαση Εργασίας (ΣΣΕ) υπογράφεται από οργανώσεις εργαζομένων και εργοδοτών και καθορίζει βασικούς όρους εργασίας, όπως μισθούς, ωράρια και άδειες, για όλα τα μέλη των οργανώσεων που δεσμεύονται από αυτή.

Σημείο – «κλειδί»: Η επέκταση των ΣΣΕ

Οι ΣΣΕ μπορεί να είναι κλαδικές ή ομοιοεπαγγελματικές και καλύπτουν τα μέλη των αντίστοιχων οργανώσεων. Ωστόσο, η Κοινωνική Συμφωνία δίνει πλέον τη δυνατότητα η σύμβαση να επεκτείνεται σε ολόκληρο τον κλάδο ή επάγγελμα, ακόμη και σε εργαζόμενους και εργοδότες που δεν είναι μέλη των συμβαλλόμενων οργανώσεων. Με τον τρόπο αυτό ενισχύεται η προστασία των εργαζομένων, αλλά και η ισότητα των όρων ανταγωνισμού μεταξύ επιχειρήσεων. Η απόφαση για επέκταση λαμβάνεται από την Υπουργό Εργασίας, εφόσον πληρούνται οι νομικές προϋποθέσεις.

Οι τρεις βασικοί άξονες της νέας συμφωνίας

1. Διευκόλυνση της επέκτασης των ΣΣΕ

Στόχος είναι να καλύπτονται από Συλλογικές Συμβάσεις περισσότεροι εργαζόμενοι. Σε αυτή την κατεύθυνση:

• Μειώνεται το απαιτούμενο ποσοστό κάλυψης από 50% σε 40%.
• Το ποσοστό κάλυψης δεν εξετάζεται καθόλου όταν μια ΣΣΕ συνυπογράφεται από Εθνικούς Κοινωνικούς Εταίρους.
• Η ΓΣΕΕ αποκτά δυνατότητα να συνάπτει ή να συνυπογράφει κλαδικές ΣΣΕ επικουρικά.
• Απλοποιούνται οι διαδικασίες εγγραφής στα μητρώα (ΓΕΜΗΣΟΕ και ΓΕΜΗΟΕ), ώστε να διευκολυνθεί η επέκταση των συμβάσεων.

2. Πλήρης προστασία εργαζομένων μετά τη λήξη της ΣΣΕ

Εξασφαλίζεται σταθερότητα στο εργασιακό περιβάλλον, καθώς:

• Δίνεται τρίμηνη παράταση στην ισχύ της ΣΣΕ.
• Μετά το τρίμηνο, όλοι οι όροι συνεχίζουν να ισχύουν μέχρι νέα συλλογική ή ατομική συμφωνία (πλήρης μετενέργεια).
• Καταργείται η μνημονιακή ρύθμιση της μερικής μετενέργειας, επαναφέροντας το προμνημονιακό καθεστώς.
• Οι νεοπροσλαμβανόμενοι εντάσσονται επίσης στη ΣΣΕ κατά την τρίμηνη παράτασή της.

3. Ταχύτερη επίλυση διαφορών μέσω Ο.ΜΕ.Δ.

Για πιο γρήγορη και αποτελεσματική διευθέτηση εργασιακών διαφορών προβλέπεται:

• Μηχανισμός προελέγχου των μονομερών αιτήσεων με τριμελή επιτροπή στον Ο.ΜΕ.Δ.
• Έλεγχος μόνο των νομικών προϋποθέσεων για προσφυγή.
• Κατάργηση του δεύτερου βαθμού διαιτησίας, με διατήρηση της δυνατότητας δικαστικής προσβολής της απόφασης.

Τα επόμενα βήματα

Η διαδικασία συνεχίζεται σε δύο φάσεις:

1. Έκδοση Σχεδίου Δράσης εντός Δεκεμβρίου, στο οποίο θα ενσωματώνεται η Κοινωνική Συμφωνία.
2. Νομοθέτηση των συμφωνηθέντων στις αρχές του 2026.